Kinh tế xuống đáy 'chữ U' và nỗi lo lỡ nhịp

Dịch bệnh vẫn diễn biến phức tạp, hàng trăm nghìn DN gặp khó khăn khi khởi động lại sản xuất kinh doanh sau giãn cách. Bị thiếu dòng tiền, thiếu đầu ra trong khi chi phí đầu vào tăng.

Dịch Covid-19 tác động nặng nề đến kinh tế - xã hội Việt Nam, đặc biệt trong năm 2021. Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, 11 tháng đầu năm 2021, có hơn 52.000 DN tạm ngừng kinh doanh có thời hạn, gần 39.500 DN ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể và 14.900 DN hoàn tất thủ tục giải thể. Bình quân một tháng có gần 9.700 DN rút khỏi thị trường.

Xuống đáy “chữ U”

Theo TS - chuyên gia kinh tế Trần Đình Thiên, dự báo tăng trưởng của Việt Nam năm nay chỉ khoảng 2,5%, thấp hơn mức tăng trưởng 2,9% của năm 2020, thể hiện nền kinh tế đang nằm ở dưới đáy, với đồ thị tăng trưởng theo hình “chữ U”. Đây là vấn đề rất đáng quan ngại. Trong khi đó, các gói hỗ trợ kích thích kinh tế tính theo GDP hai năm nay chỉ bằng một nửa mức trung bình của thế giới, thậm chí chỉ bằng 1/3.

{keywords}
Nhiều DN bị thiếu dòng tiền, thiếu đầu ra, trong khi chi phí đầu vào tăng.

TS. Nguyễn Trí Hiếu cũng có nhìn nhận tương tự. Ông cho rằng, những hỗ trợ của Chính phủ cho cả nền kinh tế trong hai năm 2020-2021 còn khiêm tốn.

Về quy mô gói hỗ trợ của các quốc gia trên thế giới, chuyên gia kinh tế Cấn Văn Lực đánh giá, bình quân các nước phát triển là 16% GDP, các nước có thu nhập trung bình cao là 15% GDP, các nước có thu nhập trung bình thấp như Việt Nam là 7,7%. Trong khi đó, riêng Việt Nam gói hỗ trợ chỉ khoảng 4% GDP, con số này so với các nước tương đồng thì vẫn còn khiêm tốn.

Không chỉ vậy, Khảo sát của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) vào tháng 8/2021 cho thấy, các gói hỗ trợ tài khóa, trọng tâm là gia hạn thời hạn nộp thuế và tiền thuê đất; gói hỗ trợ tiền tệ với trọng tâm là cơ cấu lại nợ, miễn, giảm lãi suất, hỗ trợ tín dụng và gói hỗ trợ bảo đảm an sinh xã hội đã thực hiện còn rất nhiều khoảng cách so với nhu cầu thực tế.

Tổng hợp kết quả khảo sát việc thực hiện chính sách hỗ trợ của Chính phủ qua từng giai đoạn, VCCI cho rằng một số chính sách như gia hạn đóng thuế thu nhập DN, gia hạn đóng thuế giá trị gia tăng nhìn chung dễ tiếp cận hơn cả. Tuy nhiên, giảm thuế thu nhập cho DN nhỏ và vừa không giúp được gì cho những DN bị thua lỗ. Việc giãn thuế giá trị gia tăng cũng không có tác dụng gì với các DN phải đóng cửa, ngừng hoạt động, không có doanh thu.

Gói hỗ trợ về vốn và tín dụng, rất ít DN tiếp cận được. Còn gói cho vay với lãi suất 0% để trả lương cho người lao động được đánh giá là chính sách khó tiếp cận nhất. Các DN đã từng lập hồ sơ vay vốn ưu đãi, để trả lương cho người lao động năm 2020, đều không muốn tiếp tục vay gói hỗ trợ này vì thủ tục quá nhiêu khê, trong khi số tiền được phép vay không nhiều.

Nỗi lo chậm nhịp

Nếu chúng ta không có các chương trình kích thích tài khóa, tiền tệ đặc biệt đủ mạnh và sớm, với bối cảnh như hiện tại, sẽ rất khó khăn. Dự báo kinh tế Việt Nam năm 2022 chỉ tăng trưởng ở mức 4-4,5%, chuyên gia Cấn Văn Lực nhận định.

{keywords}
Kinh tế đi xuống, Việt Nam đang lạc nhịp với thế giới.

Kinh tế năm nay tăng trưởng thấp hơn so với năm 2020, đang ở đáy chữ U. Tất cả đều đồng tình cần có những gói hỗ trợ, nhưng hỗ trợ cụ thể thế nào vẫn chưa rõ ràng. Vẫn chỉ đang bàn tính một cách rất thong thả và bình tĩnh, TS. Trần Đình Thiên nhận xét.

PGS Trần Hoàng Ngân cho biết, tại rất nhiều hội thảo, bàn tròn, hội nghị,... có ý kiến kiến nghị là Chính phủ cần sớm trình Quốc hội gói hỗ trợ mới, với quy mô đủ lớn để phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội nhưng hiện chưa thấy đâu.

Theo ông Đậu Anh Tuấn, Trưởng Ban Pháp chế VCCI, nhiều quốc gia đã đưa ra các gói giải pháp hỗ trợ rất lớn và sớm vì vậy mà kinh tế đi lên. Kinh tế thế giới đang tăng tốc, trong khi tốc độ tăng trưởng của Việt Nam bị chậm lại. Nếu năm 2022 mới đưa ra các giải pháp để thúc đẩy tăng trưởng, khi các nước đã thực hiện xong rồi, thì rất dễ bị lỡ nhịp.

Ông Nguyễn Minh Cường, chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, cho rằng, dư địa để Việt Nam thực hiện những gói cứu trợ và phục hồi nền kinh tế vẫn còn nhưng dư địa về thời gian không còn nhiều. Khi các quốc gia đã đi vào chu kỳ phục hồi mà Việt Nam mới bắt đầu đưa ra các chính sách thì sẽ muộn. Áp lực về lạm phát tăng, nếu không nhanh cả về việc ra chính sách và thực hiện, càng chần chừ thì dư địa thời gian càng bị thu hẹp lại.

Theo chuyên gia Trần Đình Thiên, năm hết Tết đến, đây là một cơ hội để kích cầu cho thị trường trong nước mà Chính phủ vẫn chưa có chương trình hành động nào. Bỏ qua thời cơ rất thuận tiện để tăng cầu nền kinh tế, kích thích DN sản xuất, kinh doanh thì nguy cơ bị lỡ nhịp là rất rõ ràng.

Trần Thủy

Những cuộc khủng hoảng kinh tế lịch sử, mối lo lớn cho Việt Nam

Những cuộc khủng hoảng kinh tế lịch sử, mối lo lớn cho Việt Nam

Sau những cuộc khủng hoảng, tăng trưởng kinh tế của Việt Nam rất ì ạch, phải mất rất nhiều năm mới vực lên được. Với khó khăn quá lớn hiện nay, nếu không có những gói hỗ trợ đủ mạnh, tình trạng này rất có thể sẽ lặp lại. 

tin nổi bật

Thủ tướng Phạm Minh Chính đối thoại với 300 nông dân tiêu biểu

Thủ tướng Phạm Minh Chính sẽ đối thoại với 300 nông dân tiêu biểu đại diện cho hơn 10 triệu hộ hội viên nông dân cả nước xoay quanh chủ đề “Tiếp sức, hỗ trợ nông dân; thực hiện tầm nhìn phát triển nông nghiệp, nông thôn bền vững”.

Kiểm toán nhà nước điểm danh những doanh nghiệp nhà nước thua lỗ nghìn tỷ

Năm 2021, Kiểm toán Nhà nước đã kiểm toán Báo cáo tài chính và các hoạt động liên quan đến quản lý, sử dụng vốn nhà nước năm 2020 của 73 doanh nghiệp thuộc 16 tập đoàn, tổng công ty và công ty.

Ổn định thuế tiêu thụ đặc biệt để phục hồi ngành sản xuất lớn

Thảo luận về Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt, nhiều chuyên gia đề xuất Chính phủ cân nhắc lộ trình phù hợp, việc tăng thuế chỉ nên từ sau 2024 trở đi, giúp DN kinh doanh thuốc lá, rượu bia tăng cường sức cạnh tranh, tạo ra sự bền vững về an sinh xã hội.

Dự án điều chỉnh vốn gấp 24 lần: Từ 60 tỷ lên gần 1.500 tỷ

Dự án đập dâng sông Trà Khúc ở Quảng Ngãi có vốn đầu tư ban đầu 60 tỷ nhưng sau đó được điều chỉnh lên gần 1.500 tỷ khiến Kiểm toán và Ủy ban Tài chính ngân sách Quốc hội liên tục điểm tên.

Điện hạt nhân Ninh Thuận: 6 năm dừng dự án, vẫn có nhiều dấu hỏi

Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đề nghị Chính phủ xem xét tạm giữ Quy hoạch đối với các vị trí dự kiến xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2.

Tình cảnh bi đát, loạt doanh nghiệp vận tải bán xe, nguy cơ phá sản

Nhiều doanh nghiệp vận tải chấp nhận bán xe, chuyển công việc khác vì không chịu nổi. Bởi, một chuyến xe khách Bắc - Nam tốn chi phí khoảng 50 triệu đồng, riêng tiền xăng dầu là 30 triệu.

Toàn cầu bất ổn, Việt Nam đối diện nhiều khó khăn

Áp lực lạm phát cao, năng suất lao động giảm và sự lệch pha trong chính sách kích thích kinh tế là những thách thức và quan ngại đối với tăng trưởng GDP Việt Nam 2022.

Hệ lụy từ mập mờ “đất thổ cư”

UBND TP Hà Nội dùng khái niệm “đất thổ cư”, không được quy định trong Luật Đất đai để điều chỉnh kế hoạch sử dụng đất năm 2021 tại Sơn Tây.

Chứng khoán, BĐS tăng nóng, biến động mạnh: Tăng cường kiểm tra, giám sát chặt

Chính phủ đánh giá thị trường tài chính, bất động sản, chứng khoán có thời điểm tăng nóng và có những biến động mạnh những tháng đầu năm 2022, đòi hỏi phải tăng cường kiểm tra, giám sát chặt chẽ.

Việt Nam thay đổi chiến lược, chọn dòng vốn FDI sản xuất ‘xanh’ hơn

Với tầm nhìn chiến lược, nhiều doanh nghiệp FDI tại Việt Nam định hướng hoạt động sản xuất kinh doanh hướng tới phát triển xanh và bền vững.

Cuộc chuyển đổi lớn: Số hóa triệu điểm check-in, hàng vạn nhà hàng, khách sạn

Kinh tế số du lịch là chuyển đổi số, dữ liệu số, địa chỉ số cho 3.000 DN lữ hành, gần 30.000 HDV du lịch, 38.000 cơ sở lưu trú, 550 ngàn nhà hàng, quán ăn, 41 ngàn di tích thắng cảnh, 3.000 DN vận tải, 162 bảo tàng hay triệu triệu điểm check-in…

San lấp đồi núi, phân lô, bán nền: Thủ tướng chỉ thị xử lý nghiêm

Bộ Công an chủ trì, phối hợp với Bộ NN-PTNT và các cơ quan chức năng điều tra, xử lý nghiêm tình trạng phá rừng, lấn chiếm đất rừng trái pháp luật.

'Phản đòn' siết tín dụng bất động sản: Chỉ mới nghe tin, giá nhà đã tăng

“Kinh tế Trung Quốc đã phải trả giá đắt vì việc siết tín dụng BĐS, buộc nước này phải nới lỏng chính sách từ cuối tháng 4 vừa qua. Đây chính là một bài học kinh nghiệm cho Việt Nam trong việc nhìn nhận đúng vai trò của thị trường BĐS”.

Thâu tóm doanh nghiệp nhà nước: 'Giết chết' sản xuất, chiếm lấy đất vàng

Một số DN Nhà nước sau khi cổ phần hóa đã chuyển đổi mô hình sản xuất kinh doanh để khai thác lợi thế từ đất đai, dẫn đến hệ lụy “giết chết” hoạt động sản xuất kinh doanh.

Rộ săn đất nghỉ dưỡng ven sông núi, view tiền tỷ

30 năm làm việc ở TP.HCM, nay tích lũy kha khá, vợ chồng anh Tiến Bình lên Đà Lạt, Bảo Lộc, Lâm Hà (Lâm Đồng) lùng mua đất làm nơi dưỡng già...