Bộ đội Biên phòng bám bản, đẩy lùi hủ tục
Là tỉnh vùng cao có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, Lào Cai vẫn đối mặt với nhiều khó khăn trong công tác phòng, chống tảo hôn do trình độ dân trí không đồng đều, hủ tục còn tồn tại ở một số địa bàn.
Trước thực tế đó, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Lào Cai phát huy vai trò nòng cốt, kiên trì bám cơ sở, tuyên truyền, vận động để từng bước thay đổi nhận thức của người dân. Tiêu biểu là mô hình "Bộ đội Biên phòng Lào Cai đồng hành cùng thôn, bản nói không với tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống" do Đồn Biên phòng Tả Gia Khâu triển khai tại xã Pha Long. Các cán bộ, chiến sĩ thực hiện phương châm "3 bám, 4 cùng": bám đơn vị, bám địa bàn, bám chủ trương; cùng ăn, cùng ở, cùng làm, cùng nói tiếng dân tộc để xây dựng niềm tin với đồng bào.
Trung tá Nguyễn Duy Cường, Chính trị viên Đồn Biên phòng Tả Gia Khâu cho biết, muốn xóa bỏ một hủ tục tồn tại nhiều năm không thể chỉ dựa vào các đợt tuyên truyền ngắn hạn. Cán bộ biên phòng phải thường xuyên bám địa bàn, gần dân, hiểu dân để kịp thời phát hiện, ngăn chặn nguy cơ tảo hôn ngay từ sớm.
Hiệu quả của cách làm này được thể hiện qua trường hợp em Ma Seo Ch., học sinh lớp 8 người Mông ở thôn Pạc Tà. Khi em bị một nam thanh niên đưa về nhà để chuẩn bị tổ chức đám cưới theo phong tục cũ, cán bộ Đồn Biên phòng Tả Gia Khâu đã phối hợp với chính quyền địa phương và người có uy tín đến tuyên truyền, vận động hai gia đình. Sau nhiều ngày phân tích quy định của pháp luật và những hệ lụy của tảo hôn, hai gia đình đã đồng ý để em trở lại trường tiếp tục học tập.
Bên cạnh xử lý các vụ việc cụ thể, Bộ đội Biên phòng còn phối hợp với nhà trường, các đoàn thể rà soát địa bàn có nguy cơ cao để tổ chức tuyên truyền thường xuyên. Thông qua việc vận động từng hộ gia đình ký cam kết, nhiều người dân đã trở thành tuyên truyền viên tích cực, góp phần thay đổi nhận thức ngay trong cộng đồng.
"Quả ngọt" từ đa dạng truyền thông
Cùng với vai trò của Bộ đội Biên phòng, công tác phòng, chống tảo hôn và phụ nữ dưới 18 tuổi sinh con tại Lào Cai được triển khai đồng bộ trên phạm vi toàn tỉnh. Sau khi Tỉnh ủy ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TU giai đoạn 2025-2030, UBND tỉnh đã cụ thể hóa bằng các kế hoạch thực hiện, đưa nội dung này vào chương trình công tác thường xuyên của các ngành, địa phương. Hoạt động tuyên truyền được tổ chức thông qua đối thoại tại thôn, bản, sinh hoạt cộng đồng, trường học và các nền tảng số.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh tổ chức hơn 500 cuộc đối thoại, tư vấn với trên 100.000 lượt người tham gia; đồng thời tập huấn cho hơn 2.000 cán bộ cơ sở. Ngành Giáo dục và Đào tạo triển khai 438 hoạt động truyền thông, tiếp cận khoảng 167.000 học sinh tại 100% trường THCS và THPT. Ngành Y tế duy trì tư vấn sức khỏe sinh sản, trong khi lực lượng Công an, Tư pháp và chính quyền địa phương đẩy mạnh phổ biến pháp luật tại khu vực biên giới.
Xã Si Ma Cai là một trong những địa phương có cách làm hiệu quả. Với hơn 91% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, địa phương đã đưa nội dung phòng, chống tảo hôn vào hương ước của 100% thôn, bản, đồng thời phát huy vai trò của trưởng thôn, già làng trong tuyên truyền, vận động. Nhờ đó, những tháng đầu năm 2026, số vụ tảo hôn giảm khoảng 25% so với nửa cuối năm 2025, không phát sinh trường hợp hôn nhân cận huyết thống.
Sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành giúp Lào Cai kiểm soát tốt tình hình. Trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh ghi nhận 56 trường hợp tảo hôn và không phát sinh trường hợp hôn nhân cận huyết thống. Thời gian tới, tỉnh tiếp tục phát huy vai trò của Bộ đội Biên phòng, người có uy tín và các tổ chức đoàn thể; gắn công tác phòng, chống tảo hôn với nâng cao dân trí, phát triển kinh tế - xã hội, từng bước xóa bỏ hủ tục, tạo nền tảng bảo vệ và chăm lo tốt hơn cho thế hệ trẻ vùng cao.
.svg){kind=icon}
