Trung Quốc vẫn mua mạnh nhưng giá ngày càng rẻ
Sầu riêng là loại trái cây gần như chỉ được trồng ở khu vực Đông Nam Á. Loại quả này được ví là “trái cây vua” bởi giá trị kinh tế thu về rất cao. Tuy nhiên, việc tiêu thụ vẫn phụ thuộc lớn vào thị trường Trung Quốc.
Trung Quốc hiện là thị trường tiêu thụ sầu riêng lớn nhất thế giới với kim ngạch nhập khẩu tăng mạnh qua từng năm. Năm 2025, Trung Quốc chi khoảng 7,3 tỷ USD để nhập khẩu sầu riêng.
Báo cáo xu hướng tiêu dùng sầu riêng do Douyin E-commerce (nền tảng thương mại điện tử của TikTok tại Trung Quốc) mới công bố cho thấy, chỉ trong 12 tháng, nền tảng này đã bán hơn 30 triệu đơn hàng sầu riêng tươi. Tổng giá trị giao dịch tăng 142%, trong khi số đơn hàng tăng 148% so với cùng kỳ.
Năm 2025, Thái Lan và Việt Nam chiếm hơn 99% tổng kim ngạch nhập khẩu sầu riêng của Trung Quốc.
Để giảm sự phụ thuộc vào hai nguồn cung lớn, Trung Quốc đã ký kết các nghị định thư cho phép sầu riêng của nhiều quốc gia được xuất khẩu chính ngạch vào thị trường này.
Đến nay, có 6 quốc gia được phép xuất khẩu sầu riêng vào Trung Quốc, gồm: Thái Lan, Việt Nam, Philippines, Malaysia, Campuchia và Lào. Đó là chưa kể, quốc gia này cũng đang tích cực mở rộng vùng trồng sầu riêng ở nội địa.
Nguồn cung tăng nhanh, trong khi logistics được cải thiện và thuế quan giảm, khiến giá bán lẻ sầu riêng tại Trung Quốc ngày càng thấp.
Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho biết, sầu riêng giống Monthong của Thái Lan và Việt Nam tại thị trường Trung Quốc được bán với giá từ 20-30 NDT/0,5 kg (tương đương 2,79-4,18 USD), thấp hơn nhiều so với mức giá từ 35-45 NDT/0,5 kg cùng kỳ năm ngoái.
Tương tự, tại chợ đầu mối, giá bán buôn sầu riêng Monthong loại A của Việt Nam giảm từ 36,5 NDT/0,5 kg (5,09 USD) xuống còn 13 NDT/0,5 kg (1,81 USD) trong thời gian từ tháng 4 đến tháng 6. Giá sầu riêng Monthong loại A của Thái Lan cũng giảm từ 26,5 NDT/0,5 kg (3,69 USD) xuống còn 18 NDT/0,5 kg.
Nhiều doanh nghiệp dự đoán các giống sầu riêng cao cấp vẫn nằm trong phân khúc giá riêng biệt, còn phân khúc thấp hơn có thể phải đối mặt với sự cạnh tranh giá cả gay gắt hơn ở thị trường Trung Quốc.
Các thủ phủ sầu riêng ở Đông Nam Á lao đao
Nguồn cung ngày càng đa dạng tại Trung Quốc khiến các vùng trồng sầu riêng ở Đông Nam Á chịu áp lực giảm giá.
Đầu tháng 7, Cơ quan tiếp thị nông nghiệp Liên bang Malaysia cho biết giống sầu riêng địa phương phổ biến Kampung ở một số khu vực có giá 1-4 ringgit/kg (khoảng 6.000-26.000 đồng) tùy chất lượng. Loại sầu riêng này từng được bán với giá 15 ringgit/kg (khoảng 100.000 đồng).
Thậm chí, sầu riêng cao cấp Musang King giá từ 60-80 ringgit/kg (380.000-520.000 đồng) chỉ còn dưới 30 ringgit/kg (190.000 đồng), giảm hơn một nửa so với cùng kỳ năm ngoái.
Nguyên nhân là sầu riêng ở Malaysia dư cung, trong khi sầu riêng xuất khẩu vẫn phụ thuộc lớn vào thị trường Trung Quốc. Các nhà vườn lao đao vì cung tăng, giá giảm sâu.
Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại Thái Lan. Ngành sầu riêng miền Nam Thái Lan đang trải qua giai đoạn khó khăn nhất trong vòng 7 năm qua khi sản lượng tăng mạnh, giá thu mua tại vườn lao dốc và gây áp lực lớn lên người trồng cũng như doanh nghiệp, TTXVN đưa tin.
Tại nhiều địa phương miền Nam, áp lực dư cung đã kéo giá sầu riêng xuống còn 40-80 baht/kg (1,2-2,4 USD/kg), thấp hơn đáng kể so với mức trung bình khoảng 100 baht/kg (gần 3 USD/kg) của năm trước. Tại ba tỉnh cực Nam gồm Pattani, Yala và Narathiwat, giá sầu riêng Monthong loại A hiện chỉ còn khoảng 65 baht/kg (khoảng 1,9 USD/kg).
Các doanh nghiệp tại Thái Lan thừa nhận, khó khăn còn đến từ việc thị trường Trung Quốc - điểm đến xuất khẩu lớn nhất của sầu riêng Thái Lan - đang chứng kiến sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ các nhà cung cấp như Việt Nam, Malaysia, Indonesia và Lào. Nhiều doanh nghiệp thu mua theo hợp đồng ký trước cũng rơi vào tình trạng thua lỗ do giá thị trường giảm nhanh.
Tại Việt Nam, xuất khẩu sầu riêng sang thị trường Trung Quốc vẫn duy trì đà tăng trưởng. Thế nhưng áp lực nguồn cung tăng cũng khiến giá mặt hàng này giảm mạnh.
Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tổng diện tích sầu riêng của nước ta lên tới 198.600ha. Sản lượng sầu riêng 6 tháng đầu năm nay đạt 603,3 nghìn tấn dù chưa bước vào chính vụ thu hoạch, tăng 12,7% so với cùng kỳ năm 2025.
Giá sầu riêng Ri6 tại các nhà vườn ở nước ta đang được thu mua ở mức 5.000-65.000 đồng/kg tùy loại, sầu Monthong dao động từ 35.000-90.000 đồng/kg. Mức giá này khá thấp so với cùng kỳ những năm trước vì sầu riêng Việt Nam mới chớm vào chính vụ.
Ông Đặng Phúc Nguyên - Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, cho hay 7 tháng đầu năm nay, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng của nước ta ước đạt 2 tỷ USD, tăng mạnh so với cùng kỳ năm ngoái. Năm 2026, loại trái cây này có thể đem về 4,8 tỷ USD nếu vào chính vụ xuất khẩu thuận lợi.
Tuy nhiên, giá sầu riêng giảm là điều khó tránh khi nhiều quốc gia ở Đông Nam Á cùng bước vào vụ thu hoạch, lượng hàng đổ về Trung Quốc tăng mạnh. Đây là diễn biến thường thấy khi nguồn cung tăng nhanh hơn tốc độ tăng của nhu cầu tiêu dùng.
Điều đáng nói, Trung Quốc không còn là thị trường "dễ tính", gom mua ồ ạt như trước. Thay vào đó, các yêu cầu về mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói, truy xuất nguồn gốc, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, cadimi, chất vàng O và các chỉ tiêu an toàn thực phẩm đều được kiểm soát chặt chẽ.
Điều này đồng nghĩa, muốn cạnh tranh và giữ được thị phần sầu riêng ở thị trường Trung Quốc, ngành sầu riêng Việt Nam cần tập trung nâng cao chất lượng sản phẩm, kiểm soát chặt mã số vùng trồng, tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, tăng cường bảo quản sau thu hoạch, ông Nguyên nhấn mạnh.
.svg){kind=icon}
