Sau 15 năm thực hiện, Luật An toàn thực phẩm (ATTP) đã góp phần quan trọng trong công tác quản lý nhà nước về thực phẩm. Tuy nhiên, theo Bộ Y tế, thực tiễn triển khai cho thấy nhiều quy định của Luật không còn phù hợp với yêu cầu quản lý hiện nay, phát sinh vướng mắc, gây khó khăn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh thực phẩm và ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi người tiêu dùng.
Một trong những hạn chế được chỉ rõ là sự thiếu đồng bộ, thống nhất trong hệ thống pháp luật liên quan đến thực phẩm. Hiện nay, việc quản lý chất lượng sản phẩm hàng hóa, an toàn thực phẩm và kiểm soát hàng giả được điều chỉnh bởi các văn bản pháp luật khác nhau. Cụ thể, chất lượng hàng hóa thực hiện theo Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa; an toàn thực phẩm theo Luật ATTP; còn kiểm soát hàng giả theo Nghị định số 98/2020/NĐ-CP. Sự phân tán này khiến công tác quản lý tổng thể về thực phẩm chưa bảo đảm tính liên thông, toàn diện và khả thi.
Bộ Y tế cũng cho biết, hệ thống quản lý hiện hành chưa kiểm soát hiệu quả chất lượng thực phẩm trong suốt quá trình sản xuất và lưu thông trên thị trường, đặc biệt là đối với thực phẩm chức năng. Bên cạnh đó, mô hình tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về ATTP trên phạm vi toàn quốc còn cồng kềnh, thiếu thống nhất, chưa tương xứng với nhiệm vụ được giao.
Thực tế thời gian qua vẫn xuất hiện tình trạng sản xuất, buôn bán thực phẩm giả, thực phẩm kém chất lượng với số lượng lớn, gây bức xúc trong dư luận. Trong khi đó, pháp luật hiện hành còn thiếu cơ chế để cơ quan nhà nước thu hồi giấy chứng nhận đã cấp hoặc tạm dừng cung cấp dịch vụ công đối với tổ chức, cá nhân vi phạm quy định về an toàn thực phẩm.
Nhiều nội dung quan trọng cũng chưa được quy định đầy đủ. Luật chưa giao thẩm quyền cho Chính phủ trong việc tạm dừng tiếp nhận, giải quyết hồ sơ đăng ký bản công bố hoặc công bố tiêu chuẩn áp dụng khi phát hiện vi phạm. Đồng thời, chưa có quy định cụ thể về điều kiện, hồ sơ, trình tự chỉ định hoặc công bố tiêu chuẩn áp dụng đối với các cơ sở kiểm nghiệm, bao gồm cả cơ sở do nhà nước chỉ định và không do nhà nước chỉ định.
Ngoài ra, Luật ATTP chưa yêu cầu tổ chức, cá nhân kiểm nghiệm các chỉ tiêu về chất lượng sản phẩm bên cạnh chỉ tiêu an toàn thực phẩm khi đăng ký lưu hành; chưa quy định rõ việc gia hạn hiệu lực giấy tiếp nhận đăng ký công bố sản phẩm cũng như trách nhiệm tham gia giám sát hậu kiểm trong toàn bộ chuỗi từ sản xuất, nhập khẩu đến lưu thông.
Từ những hạn chế, bất cập nêu trên, Bộ Y tế khẳng định việc sửa đổi Luật ATTP là cần thiết nhằm hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, tăng cường trách nhiệm của cơ quan quản lý, doanh nghiệp và bảo đảm tốt hơn quyền lợi người tiêu dùng.
Dự thảo Luật ATTP (sửa đổi) được Bộ Y tế đề xuất tập trung vào hai nhóm chính sách lớn: tăng cường quản lý đối với thực phẩm nguy cơ cao và phân cấp, phân quyền rõ ràng trong quản lý an toàn thực phẩm giữa trung ương và địa phương, hướng tới hệ thống quản lý thống nhất, hiệu lực và khả thi hơn.
.svg){kind=icon}
