Ukraine cảnh báo Nga tăng sản xuất tên lửa Kh-101 và tên lửa Kalibr gấp 5-6 lần. Từ 120 quả/năm, nay lên 60 quả/tháng mỗi loại - vũ khí sát thủ tầm xa đang thay đổi cục diện xung đột Nga-Ukraine.
Theo các đánh giá từ giới chuyên gia quân sự Ukraine, năng lực sản xuất hai dòng tên lửa hành trình chủ lực Kh-101 và Kalibr của Nga đã tăng vọt tới 5-6 lần so với thời điểm trước xung đột Nga-Ukraine.
Việc Moscow duy trì và mở rộng dây chuyền lắp ráp tổ hợp vũ khí chiến lược này không chỉ phản ánh khả năng thích ứng của nền công nghiệp quốc phòng mà còn đặt ra những bài toán kỹ thuật phức tạp về công nghệ dẫn đường, thiết kế tàng hình và chuỗi cung ứng linh kiện xuyên quốc gia.
Mức tăng sản lượng và thực tế năng lực công nghiệp quốc phòng Nga
Dựa trên các phân tích công khai từ RBC-Ukraine, ông Ivan Kyrychevskyi, chuyên gia quân sự thuộc Trung đoàn Hệ thống Không người lái 413 của Ukraine, nhận định năng lực chế tạo các dòng tên lửa hành trình cận âm của Nga đã có sự bứt phá đáng kể trong thời gian qua.
Vào năm 2021, quy mô sản xuất của ngành công nghiệp quốc phòng Nga ước tính chỉ đạt tối đa khoảng 120 quả tên lửa Kalibr và khoảng 120 quả tên lửa Kh-101 mỗi năm.
Tuy nhiên, các số liệu theo dõi hiện tại cho thấy xưởng sản xuất có thể xuất xưởng khoảng 60 quả tên lửa Kh-101 cùng một lượng tên lửa Kalibr tương đương mỗi tháng.
Như vậy, tổng công suất sản xuất ước tính cho từng loại vũ khí này có thể vượt mốc 700 đơn vị mỗi năm nếu tốc độ sản xuất hiện tại được duy trì.
Các chuyên gia phân tích lưu ý rằng sự gia tăng này phản ánh năng lực vận hành dây chuyền sản xuất công nghiệp, hoàn toàn khác biệt với khái niệm gia tăng tổng kho dự trữ chiến lược hay tần suất phóng tên lửa thực tế trên chiến trường.
Việc gia tăng công suất chế tạo đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa ngành cơ khí chế tạo máy, công nghệ vật liệu composite và việc bảo đảm nguồn cung mạch tích hợp điện tử.
Đồng thời, đặc phái viên Tổng thống Ukraine Vladyslav Vlasiuk cũng đưa ra những lo ngại về việc các linh kiện vi điện tử có nguồn gốc phương Tây vẫn tiếp tục xuất hiện trong hệ thống điều khiển của các vũ khí này, thúc đẩy phía Ukraine kiến nghị siết chặt hơn nữa các biện pháp trừng phạt vào chuỗi cung ứng của Nga.
Thiết kế tàng hình và cơ chế vận hành tiên tiến của tên lửa Kh-101
Tên lửa hành trình không đối đất chiến lược Kh-101 được Tổ hợp Thiết kế Raduga phát triển nhằm thay thế dòng Kh-55 đời cũ.
Tên lửa Kh-101 sở hữu chiều dài khoảng 7,45 mét, đường kính thân 0,51 mét, tầm bắn tối đa lên tới 4.500-5.000 km và khối lượng phóng đạt xấp xỉ 2,4 tấn.
Điểm đặc trưng trong thiết kế khí động học của tên lửa Kh-101 là phần thân có vắt cạnh vát nghiêng kết hợp cấu trúc cánh quạt xếp gọn mở ra sau khi phóng, giúp giảm đáng kể diện tích phản xạ radar (RCS) xuống mức ước tính khoảng 0,01 m².
Mặt ngoài tên lửa Kh-101 được bao phủ bởi lớp sơn hấp thụ sóng radar đặc biệt, biến tên lửa Kh-101 thành một trong những vũ khí có tính năng tàng hình cao nhất trong kho tài sản quân sự Nga.
Về động cơ, tên lửa Kh-101 sử dụng động cơ tuốc bin phản lực cánh quạt NPO Saturn TRDD-50A thu gọn bên trong thân và hạ xuống khi bay, giúp duy trì tốc độ cận âm khoảng Mach 0,68 đến Mach 0,78 (tương đương 700-900 km/h) ở độ cao cực thấp chỉ từ 30 mét đến 70 mét so với địa hình.
Tên lửa Kh-101 trang bị hệ thống dẫn đường kết hợp phức hợp gồm vệ tinh GLONASS/GPS, dẫn đường quán tính (INS) cùng hệ thống đối chiếu địa hình TERCOM/DSMAC (SVP-24), cho phép sai số vòng tròn xác suất (CEP) chỉ khoảng 5-10 mét trên khoảng cách hàng nghìn kilômét.
Tên lửa Kh-101 mang đầu đạn nổ phá khối lượng 400-450kg hoặc đầu đạn kép gồm các mảnh văng định hướng và đạn nhiệt áp.
Đa nền tảng và kiến trúc tác chiến của dòng tên lửa Kalibr
Trái ngược với tên lửa Kh-101 được trang bị trên các máy bay ném bom chiến lược như Tu-95MS hay Tu-160, tổ hợp tên lửa hành trình 3M-54 Kalibr (mã định danh NATO SS-N-30A) được thiết kế để triển khai đa nền tảng từ tàu ngầm lớp Kilo, tàu ngầm hạt nhân lớp Yasen cho đến các tàu/khinh hạm corvette và frigate của Hải quân Nga.
Tên lửa Kalibr có chiều dài dao động từ 6,2 mét đến 8,9 mét tùy biến thể, đường kính 0,533 mét và tầm bắn hiệu quả đạt từ 1.500km đến 2.500km đối với các mục tiêu trên đất liền.
Điểm mạnh công nghệ của tên lửa Kalibr nằm ở hệ thống dẫn đường vệ tinh kết hợp đầu dò radar chủ động giai đoạn cuối ARGS-14, cho phép tên lửa tự động khóa mục tiêu và điều chỉnh đường bay linh hoạt để né tránh không phận có mật độ phòng không cao.
Tương tự tên lửa Kh-101, tên lửa Kalibr di chuyển ở độ cao sát mặt biển hoặc địa hình phẳng (khoảng 10-20 mét trên biển và 50-150 mét trên đất liền), gây khó khăn lớn cho các radar cảnh giới mặt đất trong việc phát hiện từ xa.
Tên lửa Kalibr mang đầu đạn có trọng lượng khoảng 400-500kg, sử dụng động cơ đẩy nhiên liệu rắn hỗ trợ giai đoạn phóng trước khi chuyển sang động cơ tuốc bin phản lực duy trì hành trình bay.
Nhìn chung, việc duy trì sản xuất hàng loạt tên lửa Kh-101 và tên lửa Kalibr với quy mô lớn cho thấy năng lực tự chủ phần lớn quy trình cơ khí, động cơ và nhiên liệu của Nga.
Mặc dù các tranh cãi xung quanh việc kiểm soát linh kiện bán dẫn tiếp tục kéo dài, các thông số kỹ thuật và thực tế triển khai cho thấy tên lửa Kh-101 và tên lửa Kalibr vẫn là hai trụ cột công nghệ tấn công tầm xa quan trọng bậc nhất trong chiến lược quân sự hiện đại của Moscow.
(Theo newsukraine.rbc.ua)
.svg){kind=icon}
