
Chương trình Mục tiêu quốc gia Xây dựng nông thôn mới (XDNTM) tại Thanh Hóa đã trải qua hành trình 1,5 thập kỷ với những thành quả to lớn, góp phần thay đổi diện mạo làng quê và nâng cao đời sống nhân dân.

Đứng trước ngưỡng cửa giai đoạn 2026-2030, khi bộ tiêu chí XDNTM vừa được Trung ương thông qua với nhiều thay đổi căn bản và tỉnh bắt đầu vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Văn phòng Điều phối Chương trình XDNTM Thanh Hóa đã và đang khẩn trương triển khai nhiều nhiệm vụ trọng tâm để phù hợp với tình hình mới.
Thời gian qua, Văn phòng Điều phối đã thể hiện vai trò nòng cốt trong việc tham mưu cho Tỉnh ủy, HĐND và UBND tỉnh ban hành 232 văn bản chỉ đạo cùng hàng trăm hướng dẫn chuyên môn. Đây là đơn vị chủ trì xây dựng các bộ tiêu chí NTM cấp xã, cấp huyện qua từng giai đoạn, đồng thời tổ chức thành công 119 hội nghị thẩm định xã đạt chuẩn và 14 hội nghị đánh giá sản phẩm OCOP. Sự nỗ lực này đã mang lại những con số ấn tượng: tính đến hết tháng 6/2025, Thanh Hóa có 15 đơn vị cấp huyện đạt chuẩn; 374/449 xã và 831 thôn, bản miền núi đạt chuẩn NTM. Toàn tỉnh cũng sở hữu 661 sản phẩm OCOP được công nhận, khẳng định vị thế dẫn đầu trong khu vực. Đến hết năm 2025, tỉnh có 102 xã đạt chuẩn NTM và 702 sản phẩm OCOP.
Bước sang giai đoạn 2026-2030, chương trình XDNTM có sự điều chỉnh chiến lược từ Trung ương khi cả nước sẽ tập trung xây dựng “xã NTM” và thí điểm “xã NTM hiện đại”, thay vì duy trì các danh hiệu xã nâng cao hay kiểu mẫu như trước đây. Bộ tiêu chí mới được thiết kế với yêu cầu cao hơn, chú trọng tính hiệu năng và trao quyền quyết định nhiều hơn cho các xã trực thuộc tỉnh. Bám sát định hướng này, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XX đặt ra mục tiêu đầy tham vọng: đến năm 2030, toàn tỉnh có ít nhất 80% số xã đạt chuẩn NTM, trong đó 10% đạt chuẩn NTM hiện đại và không còn xã dưới 15 tiêu chí.
Để hiện thực hóa lộ trình này, Văn phòng Điều phối đã chủ động xây dựng phương án điều tiết, phân loại 145 xã thành 3 nhóm đặc thù nhằm có giải pháp hỗ trợ sát sườn. Nhóm 1 gồm 19 xã trung tâm phát triển từ các thị trấn cũ; nhóm 2 gồm 79 xã khu vực đồng bằng; nhóm 3 gồm 47 xã nghèo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Với sự chuẩn bị bài bản về cả cơ chế chính sách lẫn phương thức triển khai, Thanh Hóa quyết tâm duy trì kết quả từ những giai đoạn trước, hướng tới một nền nông nghiệp thịnh vượng, nông thôn hiện đại và nông dân văn minh trong kỷ nguyên mới.
