
Bà Nguyễn Thị Ngọc Lan, Chủ tịch Tập đoàn giáo dục Atlantic chia sẻ, qua quá trình kết nối làm việc với một số đại học, có những trường đến 70% sinh viên đầu vào chỉ đạt trình độ A1 theo Khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam.
1 lớp 50-60 sinh viên nhưng trình độ ngoại ngữ khác nhau
Chủ tịch Tập đoàn giáo dục Atlantic đánh giá dù trình độ tiếng Anh của đội ngũ giảng viên đại học hiện nay đáp ứng được, hơn hẳn so bậc phổ thông, nhưng thực sự rất khó để các thầy cô giải quyết việc 50-60 sinh viên có trình độ ngoại ngữ khác nhau trong 1 lớp, với tổng 200 giờ dạy.
Bà Lan đề xuất đưa nền tảng công nghệ về học ngoại ngữ tích hợp vào trong chương trình đào tạo của các trường đại học. Bên cạnh đó, các giảng viên hiện tại sẽ trở thành các “mentor” với vai trò truyền cảm hứng, hướng dẫn và giám sát sinh viên học tập. “Nếu nền tảng công nghệ được xem như một chương trình học tập của trường, được điểm danh và tính điểm học phần thì kết quả chắc chắn sẽ khác hẳn”, bà Lan nói.

TS Đặng Minh Huấn, Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GD-ĐT) cũng cho hay, dữ liệu khảo sát của Bộ cho thấy, thực trạng phổ biến là trình độ tiếng Anh đầu vào của sinh viên không đồng đều và nhìn chung còn thấp, đặc biệt là các kỹ năng nghe và nói. Sự chênh lệch lớn về nền tảng kiến thức và khả năng tiếp thu giữa các nhóm sinh viên gây ra thách thức đáng kể cho giảng viên trong việc thiết kế và triển khai bài giảng, áp dụng các phương pháp dạy học tương tác.
Khó khăn về đội ngũ giảng viên, theo ông Huấn, cũng là một yếu tố cản trở. Dù có nhiều nỗ lực trong công tác bồi dưỡng, một số giảng viên vẫn gặp khó khăn trong việc cập nhật và ứng dụng các phương pháp giảng dạy hiện đại, đặc biệt là sử dụng công nghệ thông tin và các công cụ số vào giảng dạy.
Theo Bộ GD-ĐT, vấn đề cơ sở vật chất và nguồn lực tài chính là khó khăn phổ biến của nhiều trường. Hạn chế về kinh phí là rào cản lớn nhất, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng đầu tư đồng bộ và hiện đại hóa cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học tiếng Anh, bao gồm phòng lab chuyên dụng, hệ thống nghe nhìn, hạ tầng công nghệ thông tin và các phần mềm, học liệu số bản quyền. Tình trạng trang thiết bị cũ, lạc hậu, thiếu đồng bộ hoặc không đủ số lượng so với nhu cầu thực tế còn tồn tại ở nhiều trường.
Đột phá về công nghệ đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai
Ông Vũ Thanh Mai, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương cho hay, cần nhìn nhận một cách khách quan và thẳng thắn rằng, năng lực tiếng Anh của người học hiện còn nhiều hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng. “Đặc biệt, việc ứng dụng công nghệ trong dạy học ngoại ngữ còn phân tán, thiếu đồng bộ, chưa hình thành được các nền tảng số quy mô lớn và có khả năng lan tỏa toàn hệ thống. Những hạn chế này cho thấy chúng ta vẫn đang ở giai đoạn ‘học ngoại ngữ’, chưa thực sự chuyển sang giai đoạn sử dụng ngoại ngữ như một công cụ phát triển”, ông Mai nói.

Ông Mai cho rằng, nếu không có đột phá về công nghệ, việc hiện thực hóa mục tiêu đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong giáo dục đại học sẽ gặp rất nhiều khó khăn.
Vì vậy, ông Mai đề nghị các cơ quan quản lý, cơ sở đại học và cộng đồng doanh nghiệp công nghệ cần nghiên cứu xây dựng mô hình tổng thể về “hệ sinh thái giáo dục đại học song ngữ dựa trên công nghệ”. Mô hình này phải có tính mở, linh hoạt, có khả năng triển khai ở quy mô lớn nhưng vẫn phù hợp với điều kiện cụ thể của từng cơ sở giáo dục.
Ngoài ra, cần tập trung phát triển các nền tảng công nghệ mang tính quốc gia phục vụ dạy và học tiếng Anh, đặc biệt là các nền tảng tích hợp trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ cá thể hóa học tập, đánh giá năng lực theo thời gian thực, xây dựng kho học liệu mở, đa dạng, chất lượng cao.

PGS.TS Đào Thanh Trường, Phó Giám đốc ĐH Quốc gia Hà Nội cũng nhấn mạnh sự kết hợp chặt chẽ này: “Thực hiện chủ trương lớn không thể thiếu được công nghệ”.
Ông Trường cho hay, đề án “Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2045” đưa ra 8 nhóm nhiệm vụ và giải pháp; trong đó có ứng dụng công nghệ tiên tiến, trí tuệ nhân tạo (AI). “Các nhiệm vụ khác cũng không thể tách rời giải pháp công nghệ, từ xây dựng chương trình học liệu phục vụ dạy học bằng tiếng Anh, từ đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá, từ đào tạo và phát triển đội ngũ nhà giáo dạy các môn khoa học bằng tiếng Anh, hay nhiệm vụ xây dựng môi trường tiếng Anh như ngôn ngữ thứ hai trong trường học,...”, ông Trường nói.


