Với diện tích hơn 182 km², dân số trên 10.400 người, có gần 7 km đường biên giới giáp Lào, Mường Xén giữ vai trò trung tâm của khu vực miền Tây tỉnh Nghệ An. Đây là nơi quần cư của 7 dân tộc anh em, mỗi cộng đồng mang bản sắc riêng, tạo nên sự đa dạng về văn hóa và tiềm năng phát triển kinh tế.

Trước đây, do điều kiện địa lý và đặc thù dân cư khiến việc tiếp cận tri thức của người dân địa phương còn nhiều hạn chế. Nhận thức rõ vai trò của thông tin trong giảm nghèo bền vững, chính quyền xã Mường Xén đã chủ động thành lập Ban Chỉ đạo chuyển đổi số, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên, trực tiếp bám cơ sở để đưa thông tin đến từng bản, từng hộ dân. Mục tiêu là giúp người dân hiểu rõ giá trị của công nghệ trong sản xuất, học tập và đời sống, đồng thời nắm bắt cơ hội phát triển để cải thiện cuộc sống.

W-mường xén nghệ an.png
Người dân Mường Xén tiếp cận thông tin về bầu cử hội đồng nhân dân các cấp.

Cách đưa thông tin đến với người dân được địa phương chú trọng hướng tới sự gần gũi, dễ tiếp cận. Thay vì tuyên truyền theo lối truyền thống, xã tổ chức nhiều hoạt động thiết thực như “Ngày công nghệ cộng đồng”, “Cán bộ trẻ hướng dẫn dân bản thao tác số”. Tại các sự kiện này, người dân được trực tiếp trải nghiệm cách đăng ký dịch vụ công trực tuyến, nộp hồ sơ qua mạng, sử dụng thanh toán điện tử, cài đặt các ứng dụng thiết yếu.

Phương thức “cầm tay chỉ việc” đã giúp bà con, đặc biệt là đồng bào Thái, Mông, Khơ Mú, từng bước làm quen với thiết bị thông minh, hình thành kỹ năng sử dụng công nghệ trong đời sống hàng ngày. Từ chỗ e ngại, nhiều người đã tự tin thao tác trên điện thoại, chủ động tiếp cận thông tin.

Song song với đó, các kênh thông tin cơ sở tiếp tục được duy trì và khai thác hiệu quả. Hệ thống loa truyền thanh tại các bản trở thành kênh thông tin quan trọng, chuyển tải kịp thời chủ trương, chính sách, kiến thức sản xuất và cảnh báo thiên tai. Ở những địa bàn Internet còn hạn chế, đây vẫn là kênh thông tin chủ lực, bảo đảm người dân không bị “bỏ lại phía sau”.

Nhờ triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, nhận thức của người dân Mướng Xén có chuyển biến rõ rệt. Từ tâm thế thụ động, nhiều hộ đã chủ động tìm hiểu thông tin, áp dụng vào sản xuất, từng bước nâng cao hiệu quả kinh tế gia đình.

Giải pháp mở rộng sinh kế

Cùng với việc nâng cao nhận thức, xã Mường Xén đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, coi đây là giải pháp trực tiếp giúp người dân phát triển sản xuất, cải thiện thu nhập.

Thông qua các lớp tập huấn, người dân được hướng dẫn quảng bá và tiêu thụ sản phẩm trên nền tảng số. Những sản phẩm đặc trưng của địa phương như mật ong rừng, thổ cẩm, gạo nếp dần tiếp cận thị trường rộng lớn hơn. Nhờ đó, đầu ra được cải thiện, giá trị sản phẩm được nâng lên, mang lại nguồn thu ổn định cho nhiều hộ gia đình.

Việc ứng dụng công nghệ đang từng bước hình thành nền tảng kinh tế số tại nông thôn. Người dân Mường Xén chủ động hơn trong việc tìm kiếm khách hàng, mở rộng thị trường, giảm sự phụ thuộc vào các kênh tiêu thụ truyền thống.

Ở cấp chính quyền, đội ngũ cán bộ, công chức xã đã được đào tạo sử dụng phần mềm quản lý văn bản, hệ thống một cửa điện tử. Nhiều thủ tục hành chính như chứng thực, đăng ký hộ tịch, xác nhận hồ sơ được xử lý trên môi trường mạng, giúp giảm thời gian đi lại và chi phí cho người dân.

Việc số hóa quy trình làm việc góp phần nâng cao tính minh bạch, hiệu quả quản lý và mức độ hài lòng của người dân. Đây là bước tiến quan trọng trong xây dựng chính quyền số tại cơ sở, tạo nền tảng cho phát triển lâu dài.

Trong định hướng tương lai, xã Mường Xén đặt mục tiêu trở thành trung tâm phát triển của miền Tây Nghệ An, gắn với kinh tế tư nhân, du lịch sinh thái và bảo tồn bản sắc văn hóa. Địa phương tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, tăng cường hiệu quả công tác thông tin, tuyên truyền.