Trung Quốc gặp khó trong tham vọng bá chủ bầu trời

Kế hoạch tạo ra ưu thế hàng không của Bắc Kinh ngày càng đối mặt nhiều khó khăn hơn khi Mỹ tiếp tục duy trì các biện pháp kiểm soát xuất khẩu.

Trong kế hoạch 5 năm lần thứ 14 của Bắc Kinh và các mục tiêu phát triển dài hạn cho năm 2035, hàng không và hàng không vũ trụ được chính quyền Bắc Kinh nhấn mạnh là "các ngành công nghiệp mới nổi chiến lược" quan trọng đối với sự phát triển kinh tế của Trung Quốc. Các ngành này cần được “tăng tốc” phát triển để giúp Trung Quốc đạt được mục tiêu bá chủ ngành hàng không dân dụng trong tương lai.

Tuy nhiên, sự căng thẳng trong mối quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc đã khiến kế hoạch trở thành cường quốc sản xuất máy bay dân dụng hàng đầu của nước này lệch đường ray.

Theo South China Morning Post, trong hai năm qua, căng thẳng giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới ngày càng leo thang và lan rộng từ lĩnh vực thương mại, công nghệ cho đến hàng không. Chính quyền Nhà Trắng đã hạn chế khả năng tiếp cận các sản phẩm công nghệ, kỹ thuật Mỹ bằng cách cấm các công ty Mỹ bán sản phẩm cho những công ty Trung Quốc nằm trong "danh sách đen".

Sau cuộc bầu cử tổng thống Mỹ, nhiều người kỳ vọng chính quyền mới sẽ nới lỏng các lệnh trừng phạt có từ thời ông Trump và khiến mối quan hệ giữa hai bên hòa hoãn hơn. Tuy nhiên, đến nay, chưa có dấu hiệu nào cho thấy chính quyền mới của Tổng thống Joe Biden sẽ "nương tay" khi các lệnh trừng phạt vẫn nghiêm ngặt như cũ.

{keywords}
Máy bay tự sản xuất C919 của Trung Quốc được kỳ vọng trở thành đối thủ cạnh tranh với các dòng máy bay cùng phân khúc của Boeing và Airbus. Ảnh: Bloomberg.

"Cho đến nay, chính quyền của ông Biden chưa nới lỏng kiểm soát và có thể cũng không bao giờ. Điều này phần lớn phụ thuộc vào tình hình mối quan hệ Mỹ - Trung và kết quả của các cuộc rà soát chính sách", ông Scott Kennedy, cố vấn cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở Washington, nhận xét.

Trong lĩnh vực hàng không, Trung Quốc đẩy mạnh trọng tâm vào máy bay chở khách thân hẹp tự sản xuất C919. Đây được kỳ vọng sẽ trở thành đối thủ cạnh tranh với các loại Boeing 737 và Airbus A320.

Tuy nhiên, vì những lệnh kiểm soát vẫn duy trì, tập đoàn Máy bay Thương mại Trung Quốc (Comac) - đơn vị sản xuất C919 - đã bị Bộ Quốc phòng Mỹ liệt vào danh sách đen các công ty có liên quan đến quân sự Trung Quốc.

Tổng công ty Công nghiệp Hàng không Trung Quốc (Avic) cũng bị Mỹ đưa vào danh sách đen có liên hệ đến chính quyền Trung Quốc. Bảy công ty con của Avic cũng bị Bộ Thương mại Mỹ liệt vào diện "người dùng cuối liên quan đến quân sự". Điều này có nghĩa là công ty Mỹ cần xin giấy phép để bán sản phẩm cho Avic.

Dù có tham vọng lớn phát triển ngành hàng không dân dụng quốc gia, phần lớn linh kiện, bộ phận máy bay của Trung Quốc đều được nhập khẩu từ các nước khác trên thế giới, trong đó có Mỹ. Trong đó, phần lớn linh kiện của máy bay C919 đều nhập khẩu từ Mỹ. Do vậy, các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Mỹ đối với sản phẩm hàng không trở thành một trở ngại lớn cho tham vọng bá chủ bầu trời của Trung Quốc.

{keywords}
Tham vọng bá chủ bầu trời hàng không dân dụng của Trung Quốc bị cản bước bởi lệnh cấm nhập khẩu của Mỹ. Ảnh: Cnet.

"Mỹ không coi Comac và Trung Quốc là đối thủ cạnh tranh trong lĩnh vực hàng không. Tuy nhiên, có khả năng một số quan chức chính phủ Mỹ muốn [tận dụng các hạn chế trong quy định] để thiết lập quan điểm cứng rắn về các vấn đề thương mại và sở hữu trí tuệ với Trung Quốc", ông Richard Aboulafia, phó chủ tịch công ty tư vấn hàng không và quốc phòng Teal Group nhận xét.

Ông Aboulafia cho biết đây cũng có thể là biện pháp trả đũa và gây sức ép cho Trung Quốc vì cấm máy bay Boeing 737 MAX sau những sự cố động cơ hồi năm ngoái.

Dù Mỹ đã dỡ bỏ lệnh cấm đối các chuyến bay thương mại sử dụng dòng máy bay này, Cục Hàng không Dân dụng Trung Quốc (CAAC) vẫn chưa cho phép máy bay Boeing 737 MAX "cất cánh" trở lại ở nước này. Trước đó, Trung Quốc cũng là một trong những quốc gia đầu tiên cấm bay chiếc 737 MAX sau 2 sự cố rơi máy bay làm 346 người thiệt mạng.

Ông Aboulafia cho biết Trung Quốc sẽ khó thay thế công nghệ hàng không của Mỹ trong thời gian ngắn, đặc biệt khi Mỹ đóng chặt những cánh cửa. Aboulafia nói: "Sự tan vỡ trong quan hệ hàng không giữa Mỹ và Trung Quốc có ảnh hưởng đến hai bên. Mỹ có thể bỏ lỡ thị trường tăng trưởng lớn nhất thế giới, trong khi ngành hàng không Trung Quốc sẽ phát triển ì ạch với hệ thống lạc hậu, hướng nội, kém cỏi", ông Aboulafia nhận xét.

Tuy nhiên, thiệt hại của Trung Quốc có phần nặng nề hơn. Ông Scott Kennedy cho biết: "Trung Quốc không có khả năng tự chủ sản xuất máy bay thương mại trong tương lai 30-40 năm tới. Không ai có thể tự túc hoàn toàn, kể cả Mỹ, Nga hay châu Âu. Chuyên môn hóa tốt hơn nhiều".

(Theo Zing)

tin nổi bật

Trên trời tàu bay lượn vòng chờ chỗ đáp, dưới đất taxi sẵn sàng đợi 'chặt chém'

Hạ tầng mặt đất không theo kịp tốc độ phát triển của ngành hàng không, khiến tàu bay phải lượn lòng vòng trên trời chờ hạ cánh; trong khi dưới mặt đất xuất hiện tình trạng tài xế "chặt chém" ở sân bay.

Hậu sốt đất, nhà đầu tư chuyển hướng đổ tiền vào homestay

Thị trường trầm lắng, nhiều nhà đầu tư thay vì đi gom đất để bán đã quyết định chuyển sang đầu tư homestay.

Đói đơn hàng, thị trường xuất khẩu đang xấu đi

Chi phí đầu vào tăng cao cùng nhu cầu tại nhiều thị trường lớn giảm khiến hàng xuất khẩu của Việt Nam đối mặt với khó khăn vào nửa cuối năm 2022, đặc biệt là tình trạng thiếu đơn hàng.

Sẵn vốn khủng, tay to tung tiền gom đất

Thị trường bất động sản bị siết nguồn vốn cũng là lúc nhiều đại gia tung tiền gom dự án.

Biệt thự Pháp cổ bỏ hoang giữa lòng Sa Pa

Nằm trên con phố trung tâm của Sa Pa, một biệt thự cổ từ thời Pháp thuộc bị bỏ hoang và được người bán hàng vỉa hè trưng dụng làm nơi để đồ.

Loạt dự án nghìn tỷ 'ngủ đông' ở bán đảo đẹp nhất Quảng Bình

Được đầu tư hàng nghìn tỷ đồng trên các khu đất vàng ở bán đảo Bảo Ninh, TP Đồng Hới (Quảng Bình), thế nhưng một số dự án chậm tiến độ, tạm dừng thi công suốt nhiều năm.

Năm 2030, thu nhập của một người Việt Nam chỉ bằng Malaysia năm 2007

GDP bình quân đầu người theo giá hiện hành của Việt Nam luôn đạt mức năm sau cao hơn năm trước. Thế nhưng, con số này thua xa nhiều nước trong khu vực Đông Nam Á.

Shopee, Lazada phải bổ sung giấy phép kinh doanh

Các sàn thương mại điện tử có vốn đầu tư nước ngoài đang kinh doanh tại Việt Nam như Lazada, Shopee... phải bổ sung Giấy phép kinh doanh trước ngày 1/1/2023.

Đất đấu giá ven đô lại "nóng bỏng tay", cao gấp hơn 5 lần giá khởi điểm

Nhiều phiên đấu giá đất các huyện ven trung tâm Hà Nội thời gian gần đây liên tục thắng lớn, thậm chí, có thửa đất còn cao gấp hơn 5 lần so với giá khởi điểm.

'Đại bàng' đổ bộ, chuyên gia cảnh báo mối nguy

Thị trường bất động sản công nghiệp Việt Nam ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực sau khi Việt Nam mở cửa lại các đường bay quốc tế. Tuy nhiên, việc tăng giá thuê đang khiến nhiều chuyên gia lo ngại.

Bỏ phương án chia cả nước thành 7 vùng: Lâm Đồng vẫn ở Tây Nguyên

Đầu năm 2019, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã đề xuất phân chia cả nước thành 7 vùng kinh tế - xã hội, thay vì 6 vùng như lâu nay. Sau thời gian bàn thảo, kết quả là giữ nguyên 6 vùng.

Cơn 'ngán' du lịch: Áp lực 200%, lương thấp sao tươi cười nổi với khách

Một hướng dẫn viên du lịch nổi tiếng, sau 2 năm dịch bệnh thì giờ làm dịch thuật và bán quần áo. Đây là một trong những lý do khiến nhiều người "ngán" ngành du lịch bấp bênh.

Nơi nào giàu nhất thế giới?

Những nơi giàu nhất thế giới theo danh sách của Global Finance hầu hết đều không phải là các nước lớn nhất hay hùng mạnh nhất.

Lộ diện những hành lang kinh tế quan trọng bậc nhất 10-30 năm tới

Dự thảo quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 định hướng tập trung hình thành và phát triển một số hành lang kinh tế, vùng động lực, các đô thị lớn, các khu kinh tế gắn với bộ khung kết cấu hạ tầng quốc gia.

Câu chuyện về nơi biến rác thành điện

Lượng rác thải tăng trong khi quỹ đất ngày càng eo hẹp đang biến việc xử lý rác bằng phương pháp đốt thành một xu hướng trên thế giới. Điều này thúc đẩy sự phát triển của các dự án nhà máy điện rác.