UBND TP Hà Nội vừa có văn bản chấp thuận chủ trương với đề xuất của Sở Xây dựng về sửa đổi, bổ sung một số điều của Quyết định số 01/2026/QĐ-UBND liên quan đến quản lý hoạt động phương tiện giao thông đường bộ trên địa bàn. Sở Xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, dự thảo để trình UBND TP xem xét, quyết định, ban hành trước ngày 30/4.

W-xe ban tai.jpeg
“Số phận” của xe bán tải tại Hà Nội có thể sớm được định đoạt trong ít ngày tới. Ảnh: Hoàng Hiệp

Chủ xe mong được đi như xe con để đỡ vướng giờ cấm, thuận tiện mưu sinh

Trước đó, Sở Xây dựng Hà Nội có đề xuất gửi UBND TP Hà Nội sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Quyết định 01 nhằm khắc phục bất cập, bảo đảm hài hòa giữa mục tiêu giảm ùn tắc giao thông và yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô, trong đó có nội dung liên quan đến xe bán tải.

Cụ thể, Sở Xây dựng đề xuất theo hướng cho phép dòng xe ô tô tải pickup (xe bán tải) được lưu thông như xe ô tô con trên địa bàn. Như vậy, chỉ trong ít ngày tới, xe bán tải sẽ được "cởi trói" tại trung tâm Hà Nội, trong đó không bị giới hạn bởi khu vực và thời gian hoạt động.

Ghi nhận tại Hà Nội, nhiều tài xế bán tải bày tỏ sự ủng hộ nếu chính sách mới được điều chỉnh theo hướng nới lỏng. Điều này thể hiện sự thấu hiểu, lắng nghe và điều hành linh hoạt của chính quyền thủ đô đối với vấn đề "sát sườn" của hàng chục nghìn người đang sử dụng xe bán tải tại.

Anh Nguyễn Văn Dũng (phường Thanh Liệt), chủ một chiếc bán tải phục vụ cả gia đình và công việc kinh doanh vật liệu xây dựng chia sẻ: "Tôi mua xe vì tính đa dụng, sáng chở con đi học, chiều chở hàng. Nhưng nếu bị cấm giờ như xe tải thì rất khó xoay xở, nhiều khi phải đi đường vòng hoặc lỡ việc”.

Theo anh Dũng, nếu TP Hà Nội coi xe bán tải giống như xe tải và "cấm cửa" trong khu vực trung tâm vào hầu hết khung giờ sẽ làm cuộc sống đảo lộn. Trong khi đó, cái đích "giảm ùn tắc giao thông" chưa chắc đã thực hiện được bởi các tiểu thương như anh vẫn phải thuê các loại xe khác để chở hàng, chi phí độn lên cao.

Cùng quan điểm, anh Trần Quốc Huy (phường Cầu Giấy), làm trong lĩnh vực sửa chữa điện nước cho biết, xe bán tải là "cần câu cơm” khi vừa sử dụng như xe gia đình lại vẫn chở được dụng cụ, đồ đạc cồng kềnh. Do vậy, nếu được lưu thông linh hoạt như xe con thì công việc thuận lợi hơn rất nhiều.

"Tầm 1-2 tháng nay dù chưa bị phạt bao giờ nhưng khi đi làm cứ phải canh giờ, căn đường rất bất tiện. Thậm chí nhà tôi còn định bán xe nhưng bán đi rồi sẽ không mua được chiếc xe nào phù hợp hơn xe bán tải”, anh Huy nói.

Những ý kiến này phản ánh thực tế phần lớn người dùng hiện nay không coi bán tải là xe tải thuần túy, mà là phương tiện đa dụng, linh hoạt. Do đó, nếu việc áp dụng cơ chế quản lý cứng nhắc sẽ phần nào làm mất đi giá trị sử dụng vốn có của dòng xe này.

Từ việc "cởi trói" cho xe bán tải tại Hà Nội, cần góc nhìn rộng hơn

Dữ liệu của Sở Xây dựng Hà Nội cho thấy, trong 5 năm từ 2021 đến 2025, Hà Nội có 14.704 xe pickup đăng ký mới. So với hơn 8 triệu phương tiện đang lưu thông, trong đó có 1,2 triệu ô tô, đây là một tỷ lệ rất nhỏ.

Qua khảo sát thực tế, Sở Xây dựng cho rằng xe bán tải (ô tô tải pickup) có khối lượng và kích thước tương tự xe ô tô con (loại SUV 7 chỗ) và số lượng tham gia giao thông không nhiều so với cơ cấu phương tiện xe ô tô con khác. Cơ quan này cũng thừa nhận tác động của dòng xe này tới ùn tắc là không lớn.

Dù vậy, đó mới chỉ là nghiên cứu và điều chỉnh chính sách của riêng Hà Nội. Trong khi đó, trên phạm vi toàn quốc, các địa phương vẫn áp dụng Thông tư 53/2024/TT-BGTVT ngày 15/11/2024 và Quy chuẩn 41/2024/BGTVT quy định về báo hiệu đường bộ.

Từ góc nhìn rộng hơn, câu chuyện của Hà Nội cũng đặt ra yêu cầu về một khung pháp lý thống nhất trên phạm vi toàn quốc đối với loại xe này.

Theo các chuyên gia, hiện nay, mỗi địa phương có thể áp dụng quy định khác nhau, khiến người sử dụng lúng túng khi di chuyển liên tỉnh. Điều này càng cho thấy sự cần thiết của việc định danh lại xe bán tải dựa trên kích thước, tải trọng và mục đích sử dụng, thay vì chỉ gắn nhãn “xe tải”.

Không dừng lại ở câu chuyện “được phép hay không được phép đi vào một khu vực”, việc xem xe bán tải như xe con trong tổ chức giao thông được đánh giá là hợp lý hơn trong bối cảnh hạ tầng hiện nay. Cách tiếp cận này giúp thống nhất quy định khi lưu thông trên đường trường, cao tốc - nơi tốc độ khai thác và nguyên tắc dừng, đỗ có sự khác biệt rõ giữa các nhóm phương tiện.

Các chuyên gia cho rằng, nếu được “cởi trói” đúng cách, xe bán tải hoàn toàn có thể phát huy vai trò là phương tiện đa dụng, phục vụ hiệu quả cho cả nhu cầu cá nhân và sản xuất kinh doanh. Ngược lại, nếu tiếp tục quản lý theo kiểu “lửng lơ”, dòng xe này sẽ mãi bị kìm hãm trong chính những lợi thế vốn có của mình.

Bạn có góc nhìn nào về nội dung trên? Hãy gửi ý kiến dưới phần bình luận của bài viết hoặc chia sẻ ý kiến về email: otoxemay@vietnamnet.vn. Các nội dung phù hợp sẽ được đăng tải. Xin cảm ơn!