Bán thịt lợn bị hắt dầu: Không thể đập bàn chơi lại kiểu luật rừng

Nguyễn Khắc Giang Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách - VEPR

Kinh doanh là một sân chơi có luật lệ, và các bên dù thắng hay thua cũng phải chấp nhận kết quả cuối cùng, chứ không thể đập bàn chơi lại theo kiểu luật rừng.

 Kinh doanh là một sân chơi có luật lệ, và các bên dù thắng hay thua cũng phải chấp nhận kết quả cuối cùng, chứ không thể đập bàn chơi lại theo kiểu luật rừng.

>> Bán thịt lợn rẻ bị hắt dầu luyn: Ác vì miếng ăn

Những câu chuyện “cạnh tranh bẩn” không phải là hiếm trong cộng đồng người Việt, ở trong nước hay nước ngoài.

Mới đây, một chị bán thịt lợn ở Hải Phòng bị đối thủ cạnh tranh quẳng dầu luyn pha nước cống vào quầy thịt, do bị cho là “phá giá” thịt lợn ở chợ. Vụ việc gây bức xúc đến nỗi công an quận Ngô Quyền đã phải vào cuộc. Hay lâu hơn một chút, là câu chuyện của những xe ôm thời công nghệ ở Tp. HCM, Uber và Grab, bị nhiều xe ôm truyền thống quây đánh do “làm mất miếng cơm” của họ.

Những câu chuyện “cạnh tranh bẩn” như thế không phải là hiếm trong cộng đồng người Việt, ở trong nước hay nước ngoài. Ngay mới đây, một chị bán thịt lợn ở Hải Phòng bị đối thủ cạnh tranh quẳng dầu luyn pha nước cống vào quầy thịt, do bị cho là “phá giá” thịt lợn ở chợ. Vụ việc gây bức xúc đến nỗi công an quận Ngô Quyền đã phải vào cuộc. Hay lâu hơn một chút, là câu chuyện của những xe ôm thời công nghệ ở Tp. HCM, Uber và Grab, bị nhiều xe ôm truyền thống quây đánh do “làm mất miếng cơm” của họ.

{keywords}
Chị bán thịt thất thần bên phản thịt lợn bị hắt dầu luyn pha chất thải

Tôi chưa bàn đến tính đúng – sai của các bên trong những sự việc trên. Cô bán thịt bị hất nước bẩn có thể sai vì giết mổ không tập trung, bán “phá giá” thị trường, hay kinh doanh mặt hàng mà cô không đăng ký, khiến cho những người bán thịt khác bị thiệt hại. Những lái xe áo anh Grab, hiện đang thống trị ở cả hai thị trường Hà Nội và Tp. HCM, có thể sai bởi “bán phá giá”, cạnh tranh không bình đẳng, và thực sự khiến xe ôm truyền thống mất việc làm.

Cũng giống như ở những nước phát triển, điều đó là hết sức bình thường, bởi cạnh tranh không có nghĩa là anh có thể giảm giá bao nhiêu tùy ý. Nếu việc giảm giá của anh là “phi thị trường” – tức về bản chất không phải anh có thể sản xuất hàng hóa với chi phí rẻ hơn, mà nhằm gây thiệt hại cho đối thủ, thì hành vi đó bị pháp luật ngăn cấm. Chúng ta có hẳn một bộ Luật Cạnh tranh để giải quyết vấn đề đó.

Thế nhưng, một nền kinh tế văn minh khác với mông muội ở chỗ là có pháp luật điều chỉnh. Người ta không thể tự trao mình thanh gươm công lý và đi lấy lại “công bằng” theo cách của mình. Những người hát rong ở London, Anh Quốc, vốn phải xin giấy phép, cũng không thể đánh đập những người hát rong không giấy phép, vì cướp đi cần cầu cơm của mình. Những câu chuyện về phải trái đúng sai của thị trường như thế, những cơ quan cầm cân nảy mực sẽ có trách nhiệm xử lý.

Sự việc người bán thịt bị ném chất bẩn có thể đã không đến mức cần sự can thiệp của công an, nếu như những người buôn thịt khác chỉ phản ánh cho ban quản lý chợ và yêu cầu xử lý. Xe ôm truyền thống, giống như giới taxi, cũng có có thể khiếu nại lên chính quyền để có được phán quyết, nếu cho rằng mình đúng, thay vì dọa nạt hay đánh đập “đối thủ” của mình.

Kinh tế thị trường và tư duy hành xử theo luật phải luôn đi kèm với nhau. Nó là một sân chơi có luật lệ, và các bên dù thắng hay thua cũng phải chấp nhận kết quả cuối cùng, chứ không thể đập bàn chơi lại theo kiểu luật rừng.

Khắc Giang

tin nổi bật

Quyền sở hữu đi đâu khi chung cư hết hạn?

Trong dự thảo luật Nhà ở (sửa đổi) vừa được đưa ra lấy ý kiến lần 2, Bộ Xây dựng tiếp tục nêu phương án quy định về thời hạn sở hữu căn hộ chung cư được dư luận rất quan tâm.

Đạo đức cán bộ và… tiền lẻ

Dưới góc độ pháp lý, hành vi của ông Đ.C.P. có dấu hiệu vi phạm quy định về đạo đức, văn hóa giao tiếp của cán bộ, công chức. Việc gọi tiền lẻ là “rác’ và ném tung tóe là dấu hiệu hành vi bị cấm, theo luật Ngân hàng Nhà nước.

Không thể đồng nhất quyền tài sản và thời hạn sử dụng nhà chung cư

Dự thảo lần 2 của luật Nhà ở có một quy định gây tranh cãi: “Thời hạn sở hữu nhà chung cư được xác định căn cứ vào thời hạn sử dụng công trình”. Trước đó, trong dự thảo lần 1, Bộ Xây dựng từng đề xuất quy định “sở hữu nhà có thời hạn 50 - 70 năm”.

Kiểm soát quyền lực trong cấu trúc quyền lực thống nhất

Được nêu ra từ Đại hội Đảng lần thứ 11, đến nay, kiểm soát quyền lực được xác định là một nhiệm vụ trọng tâm trong tiến trình xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở nước ta.

Giám sát của dân

Xét ở góc độ nào đó, camera hay smartphone đều là thứ rất tốt trong một xã hội văn minh. Mọi hành vi khuất tất khó có thể che giấu.

Nhật Bản chuẩn bị phổ biến SGK kỹ thuật số hoàn toàn miễn phí

Tương tự sách giáo khoa (SGK) truyền thống, SGK điện tử ở Nhật Bản sẽ được mua bằng ngân sách nhà nước và cấp phát miễn phí cho học sinh.

Tên các nước: Không nên áp dụng quy tắc duy nhất khi dịch tên phổ biến

Qua tên gọi của một số nước lớn và thường dùng trong tiếng Việt cho thấy cần căn cứ thực tiễn của các tên đó mà quy định tiếp theo hoặc sử dụng hơn 1 (ví dụ 2) tên gọi chính thức…

Đại hội Đảng 20 của Trung Quốc: Thay đổi sâu rộng trong lãnh đạo chủ chốt

Đại hội 20 được coi là hoạt động quan trọng nhất trong đời sống chính trị của Trung Quốc.

‘Hợp chủng’ hay ‘Hợp chúng quốc Hoa Kỳ’: Vị đại sứ đau đáu với việc dịch thuật

Chúng ta dịch không đúng tên gọi chính thức đầy đủ của 2 quốc gia lớn trên thế giới, 2 thành viên thường trực Hội đồng bảo an LHQ: Mỹ và Anh - Đại sứ Bùi Thế Giang viết trong thư ngỏ gửi Tuần Việt Nam.

Thiếu từ thuốc giải độc đến thuốc tê, đã đến lúc sửa luật Dược

Tình trạng thiếu thuốc chữa bệnh ở các bệnh viện công lập đang khiến xã hội cảm thấy bất an. Thủ tướng liên tục chỉ đạo Bộ Y tế cùng các bộ ngành tìm giải pháp tháo gỡ.

Một kỷ nguyên hợp tác mới Việt Nam - Nhật Bản

“Hãy coi năm 2023 là năm đánh dấu sự khởi đầu của một kỷ nguyên hợp tác mới cho cả Nhật Bản và Việt Nam”, Thứ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Yasuhide Nakayama chia sẻ với Tuần Việt Nam.

Điểm hẹn tri thức chứa đựng vô số bất ngờ ở Australia

Các thư viện công cộng tại Australia không chỉ là nơi cung cấp sách, mà từ lâu đã trở thành một không gian kết nối cộng đồng địa phương.

Đồng phục tư duy

Một giáo sư nước ngoài giảng dạy tại một đại học tiêu chuẩn quốc tế ở Việt Nam phàn nàn với tôi rằng, anh rất thất vọng với bài thi cuối kì của sinh viên.

Lời hiếm gặp của bộ trưởng và thách thức thoát ra để vượt lên

Áp lực, khó khăn những tháng cuối năm 2022 gia tăng; rủi ro, thách thức tới tăng trưởng, ổn định kinh tế vĩ mô rất lớn... Những ngôn từ hiếm gặp của Bộ trưởng Kế hoạch và Đầu tư cho thấy bộ máy phải cùng nỗ lực vươn lên đạt các mục tiêu phát triển.

Ưu đãi bình thường lại yêu cầu thầy cô phải cống hiến phi thường

Nếu thầy cô cứ là những người bình thường, nghề giáo là nghề để mưu sinh thì giáo dục sẽ ra sao? Còn nếu muốn người thầy phải gánh trách nhiệm với thế hệ tương lai thì lương thưởng, đãi ngộ èo uột liệu có công bằng?