Bộ Nội vụ vừa yêu cầu các bộ, cơ quan ngang bộ và UBND tỉnh, thành phố thực hiện ý kiến của Kiểm toán Nhà nước về chính sách, chế độ theo Nghị định 178/2024, theo chỉ đạo của Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà. Các đơn vị phải rà soát, báo cáo kết quả trước ngày 15/9.
Qua kiểm toán chọn mẫu, Kiểm toán Nhà nước phát hiện hồ sơ nghỉ việc có sai sót tại 10 địa phương gồm Hà Nội, TPHCM, Đồng Nai, Lâm Đồng, Đắk Lắk, Gia Lai, Tây Ninh, Cần Thơ, Cà Mau, Sơn La và 4 cơ quan Trung ương là Văn phòng Chính phủ, Bộ GD-ĐT, Bộ VH-TT-DL và Bộ Xây dựng; trong đó có trường hợp thiếu căn cứ, sai đối tượng hoặc tính sai chế độ.
Việc thực hiện chính sách tinh giản biên chế, Kiểm toán Nhà nước phát hiện nhiều sai sót trong ban hành hướng dẫn, rà soát, thẩm định, phê duyệt và chi trả chế độ cho người nghỉ theo chính sách.
Trong khâu thẩm định, phê duyệt, Kiểm toán Nhà nước phát hiện một số địa phương cho cán bộ nghỉ thôi việc, nghỉ hưu trước tuổi với lý do không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ hoặc trình độ đào tạo theo tiêu chuẩn của vị trí việc làm sau sắp xếp.
Tuy nhiên, hồ sơ cá nhân và kết quả đánh giá 3 năm liền kề của những người này đều cho thấy hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên.
Kiểm toán Nhà nước cũng phát hiện trường hợp được hội đồng đánh giá ở mức đạt yêu cầu nhưng vẫn được giải quyết chế độ, hoặc người còn tới 10 năm công tác và 3 năm liền kề đều được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Việc phê duyệt các trường hợp này chưa phù hợp hướng dẫn của Bộ Nội vụ về thực hiện Nghị định 178/2024 và Nghị định 67/2025, làm phát sinh rủi ro giải quyết chế độ không đúng đối tượng.
Cần xác định rõ trách nhiệm của người tham mưu, thẩm định và quyết định chi trả
Liên quan đến vấn đề này, trao đổi với VietNamNet, luật sư Diệp Năng Bình, Trưởng Văn phòng Luật sư Tinh Thông Luật (TPHCM), cho biết Luật Ngân sách Nhà nước năm 2025 quy định các khoản chi ngân sách không đúng pháp luật phải được thu hồi đầy đủ, kịp thời. Pháp luật cũng nghiêm cấm việc chi không có dự toán, chi sai dự toán, sai chế độ, tiêu chuẩn, định mức hoặc không đúng mục đích.
Cụ thể, khoản 8 Điều 67 quy định khoản chi ngân sách nhà nước không đúng pháp luật phải được thu hồi đầy đủ, kịp thời về ngân sách. Khoản 3 Điều 18 cũng xác định chi sai chế độ, tiêu chuẩn, định mức, không đúng mục đích là hành vi bị cấm.
Theo luật sư, khi phát hiện khoản chi sai, việc đầu tiên là thu hồi, hoàn trả ngân sách. Tuy nhiên, đây không phải là bước duy nhất mà cần đồng thời làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan.
Việc giải quyết chế độ theo Nghị định 178 trải qua nhiều khâu, từ rà soát đối tượng, lập danh sách, kiểm tra hồ sơ, xác định chế độ, thẩm định, phê duyệt đến bố trí kinh phí và thanh toán. Vì vậy, khi phát hiện sai sót, cần rà soát toàn bộ quy trình để xác định sai ở khâu nào, trách nhiệm thuộc về người tham mưu, thẩm định hay người phê duyệt.
Luật sư cho rằng việc xử lý các khoản chi sai phải nghiêm minh nhưng công bằng, căn cứ bản chất và mức độ của từng trường hợp. Nguyên tắc là thu hồi đúng khoản tiền chi sai, bảo đảm quyền lợi của người nhận chế độ đúng quy định, đồng thời xác định rõ trách nhiệm của người tham mưu, thẩm định và quyết định chi trả, dựa trên hành vi và mức độ lỗi.
Với trường hợp cố ý làm trái, vụ lợi hoặc có dấu hiệu chiếm đoạt ngân sách nhà nước, cần xử lý nghiêm theo quy định.
Theo luật sư, cách xử lý này vừa giúp bảo vệ ngân sách, vừa bảo đảm quyền lợi chính đáng của người hưởng chế độ, tránh để người không có lỗi phải gánh hậu quả từ sai sót trong quá trình xét duyệt và chi trả.
|
Theo Bộ Nội vụ, tính đến đầu tháng 12/2025, cả nước có 146.839 người đã có quyết định nghỉ việc theo Nghị định 178. Trong đó, 47.913 người ở Trung ương và 98.926 người ở địa phương. Trong tổng số này, 71.610 người hưởng chính sách nghỉ hưu trước tuổi, chiếm 48,77% và 75.237 người hưởng chính sách thôi việc. |
.svg){kind=icon}
