Theo số liệu báo cáo của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TPHCM (HCDC) tại buổi làm việc giữa Sở Y tế, Sở GD-ĐT TPHCM cuối tuần qua, trong năm học 2025-2026, tỷ lệ thừa cân, béo phì ở học sinh vẫn ở mức cao. Trong 896.126 học sinh tiểu học được khám, có 20,4% thừa cân và 18,3% béo phì. Đây là cấp học có tỷ lệ béo phì cao nhất.
Ở bậc THCS, trong 703.233 học sinh được khám, tỷ lệ thừa cân là 21,5% và béo phì 12,1%. Tại bậc THPT, trong 286.365 học sinh được khám, lần lượt 17,4% thừa cân và 8% béo phì.
Tính chung học sinh các cấp, tỷ lệ thừa cân là 20,4% và béo phì 14,4%.
Theo HCDC, TPHCM hiện có hơn 14 triệu dân, trong đó hơn 600.000 trẻ dưới 5 tuổi và hơn 2,4 triệu trẻ trong độ tuổi học sinh. Quy mô dân số trẻ lớn đặt ra yêu cầu phòng chống thừa cân, béo phì phải được triển khai đồng bộ từ gia đình, nhà trường đến cộng đồng.
PGS.TS.BS. Huỳnh Thị Vũ Quỳnh, Trưởng khoa Thận - Phó trưởng Bộ môn Nhi, Đại học Y Dược TPHCM, cho biết béo phì ở trẻ em là tình trạng phức tạp, liên quan đến nhiều yếu tố như di truyền, nội tiết, thần kinh, tâm lý, thuốc và đặc biệt là môi trường sống.
Theo chuyên gia, trẻ em Việt Nam đang sống trong môi trường ngày càng làm gia tăng nguy cơ béo phì. Giai đoạn 2014-2019, mức tiêu thụ đồ uống có ga tăng 39%, thức ăn nhanh vị ngọt tăng 34% và thức ăn nhanh vị mặn tăng 28%.
Trong khi đó, trẻ ngày càng thiếu cơ hội vận động. Có tới 86% trẻ 11-17 tuổi không đạt khuyến cáo về hoạt động thể lực.
“Béo phì không đơn thuần là vấn đề về cân nặng hay ngoại hình mà có thể kéo theo nhiều bệnh lý ngay từ tuổi trẻ. Trẻ thừa cân, béo phì có nguy cơ tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, tiền đái tháo đường, đái tháo đường, gan nhiễm mỡ, ngưng thở khi ngủ, bệnh thận và các vấn đề về nội tiết, cơ xương khớp”, PGS Quỳnh nói.
Đáng lo ngại, béo phì ở trẻ còn liên quan đến bệnh tim mạch và nguy cơ tử vong sớm khi trưởng thành. Vì vậy, đây không chỉ là vấn đề sức khỏe của một cá nhân mà còn tạo gánh nặng cho gia đình, hệ thống y tế và xã hội.
Theo PGS Quỳnh, chi phí liên quan đến béo phì gồm khám, xét nghiệm, thuốc điều trị bệnh đồng mắc, phẫu thuật và theo dõi lâu dài.
Bác sĩ Quỳnh cho rằng cần chuyển từ tư duy chỉ điều trị biến chứng sang quản lý béo phì như một bệnh mạn tính. Việc phát hiện sớm, quản lý đa chuyên khoa và tạo môi trường ăn uống, vận động lành mạnh cần được thực hiện từ gia đình, nhà trường đến cộng đồng.
Nhằm hướng tới phòng ngừa tình trạng thừa cân, béo phì ở trẻ em và thanh thiếu niên, TPHCM tham gia Mạng lưới “Cities for Better Health” sáng kiến toàn cầu của Novo Nordisk nhằm thúc đẩy phòng ngừa bệnh tật, nâng cao hiểu biết sức khỏe và xây dựng các cộng đồng khỏe mạnh hơn.
Ngành Y tế phối hợp ngành giáo dục triển khai sàng lọc, phát hiện sớm và tư vấn dinh dưỡng cho trẻ tại trường học, y tế cơ sở. Thành phố cũng hướng tới xây dựng môi trường học đường lành mạnh với thực đơn cân bằng, căn tin hợp lý và tăng cường vận động.
Đồng thời, thành phố đẩy mạnh truyền thông, ứng dụng công nghệ và dữ liệu số trong quản lý dinh dưỡng học đường, giúp gia đình, nhà trường phối hợp can thiệp sớm, hạn chế bệnh đồng mắc.
.svg){kind=icon}
