Đồng Nai: Phát huy vai trò tổ công nghệ số cộng đồng để giảm nghèo thông tin

Trung tuần tháng 3/2026, UBND tỉnh Đồng Nai vừa ban hành Kế hoạch hoạt động của các tổ công nghệ số cộng đồng (CNSCĐ) trên địa bàn tỉnh Đồng Nai năm 2026.

Việc ban hành Kế hoạch này thể hiện quyết tâm của địa phương trên lộ trình thúc đẩy chuyển đổi số gắn với mục tiêu giảm nghèo thông tin một cách thực chất, bền vững. Kế hoạch được xây dựng trên cơ sở bám sát chỉ đạo của Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, đồng thời phù hợp với điều kiện thực tiễn của 95 xã, phường trong tỉnh.

Theo đó, các tổ CNSCĐ tiếp tục được xác định là lực lượng nòng cốt, đóng vai trò “cánh tay nối dài” của ban chỉ đạo chuyển đổi số, trực tiếp đưa công nghệ đến từng hộ gia đình, từng người dân. Mục tiêu xuyên suốt là hỗ trợ người dân tiếp cận, sử dụng các nền tảng số, góp phần hiện thực hóa ba trụ cột: chính quyền số, kinh tế số và xã hội số.

“Đi từng ngõ, gõ từng nhà” để giảm nghèo thông tin

Một trong những yêu cầu nổi bật của Kế hoạch là các hoạt động của tổ CNSCĐ phải thiết thực, hiệu quả, phù hợp đặc thù từng địa phương, với phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người”. Đây không chỉ là khẩu hiệu hành động mà còn là giải pháp căn cơ nhằm giải quyết “điểm nghẽn” về tiếp cận thông tin và kỹ năng số ở cơ sở.

Để cụ thể hóa mục tiêu giảm nghèo thông tin, Đồng Nai đặt ra các chỉ tiêu rõ ràng. Trong đó, đáng chú ý là mục tiêu 85% hộ gia đình ở khu vực đô thị và 70% hộ gia đình ở khu vực nông thôn có ít nhất một thành viên thành thạo kỹ năng số cơ bản. Đây được xem là nền tảng quan trọng để người dân chủ động tiếp cận thông tin, dịch vụ công và các tiện ích số.

Cùng với đó, tỉnh phấn đấu 70% công dân trong độ tuổi lao động có tài khoản định danh điện tử mức độ 2 và sử dụng ứng dụng chính quyền số. Việc phổ cập định danh điện tử không chỉ tạo thuận lợi trong giải quyết thủ tục hành chính mà còn góp phần nâng cao năng lực tiếp cận thông tin chính thống của người dân trên môi trường số.

Đáng chú ý, công tác đào tạo, bồi dưỡng cho chính các thành viên tổ CNSCĐ cũng được chú trọng. 100% thành viên được tập huấn kỹ năng số chuyên sâu, bao gồm ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cơ bản và kỹ năng phòng, chống lừa đảo trên không gian mạng. Điều này giúp lực lượng “cầu nối” không chỉ giỏi kỹ thuật mà còn đủ năng lực hướng dẫn, bảo vệ người dân trước các rủi ro thông tin.

Triển khai mô hình cụ thể, đưa chuyển đổi số vào đời sống

Không dừng lại ở định hướng, Kế hoạch đã thiết kế nhiều mô hình cụ thể nhằm thúc đẩy giảm nghèo thông tin gắn với thực tiễn đời sống.

Tiêu biểu là chiến dịch “Chợ 4.0 - Thanh toán không dùng tiền mặt”, trong đó tổ CNSCĐ phối hợp với ngân hàng, nhà mạng hướng dẫn tiểu thương và người dân sử dụng mã QR, ví điện tử trong giao dịch hàng ngày. Mô hình này không chỉ thúc đẩy thanh toán số mà còn giúp người dân từng bước làm quen với môi trường giao dịch số, qua đó nâng cao khả năng tiếp cận thông tin kinh tế, thị trường.

Bên cạnh đó, mô hình “Ngày cuối tuần chuyển đổi số” được tổ chức định kỳ hàng tháng tại các nhà văn hóa, điểm sinh hoạt cộng đồng. Tại đây, người dân được “cầm tay chỉ việc” trong việc cài đặt chữ ký số cá nhân, nộp hồ sơ trực tuyến. Đây là cách làm thiết thực, trực tiếp tháo gỡ rào cản kỹ năng, giúp người dân không còn e ngại khi tiếp cận dịch vụ công trực tuyến.

Một mô hình khác mang tính nền tảng là “Gia đình số”, hướng tới phổ cập kỹ năng số cơ bản cho từng thành viên trong hộ gia đình. Khi mỗi gia đình trở thành một “tế bào số”, mục tiêu giảm nghèo thông tin sẽ được hiện thực hóa một cách bền vững từ gốc.

Song song với đó, công tác truyền thông được triển khai đồng bộ, đa dạng hình thức, từ hệ thống loa truyền thanh, nhóm Zalo cộng đồng đến các video hướng dẫn ngắn gọn..., nhằm tạo sự đồng thuận xã hội, nâng cao nhận thức và thúc đẩy người dân chủ động tham gia.

Để triển khai hiệu quả những nội dung công việc đã nêu trong Kế hoạch, UBND tỉnh giao Sở Khoa học và Công nghệ là cơ quan thường trực, điều phối chung; UBND các xã, phường chịu trách nhiệm trực tiếp về hiệu quả hoạt động; lực lượng công an hỗ trợ định danh điện tử và đảm bảo an toàn thông tin; các tổ chức đoàn thể tham gia tạo phong trào thi đua “Công dân số xuất sắc” .

Với cách tiếp cận bài bản, mục tiêu rõ ràng, giải pháp cụ thể và sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, Đồng Nai đang từng bước thu hẹp khoảng cách số, đưa chuyển đổi số đến gần hơn với người dân. 

Giảm nghèo thông tin, khơi thông “dòng chảy” tri thức giữa đại ngànXóa bỏ "vùng lõm" thông tin là “mắt xích” quan trọng trong giảm nghèo đa chiều tại vùng dân tộc thiểu số và miền núi, giúp đồng bào có thêm sinh kế, tự mở cánh cửa thoát nghèo bền vững.