Dạo quanh các diễn đàn, hội nhóm lớn về ô tô, xe máy trên mạng xã hội thời gian gần đây, không khó để bắt gặp những bài đăng bàn luận sôi nổi xoay quanh việc sử dụng xăng E10. Bên cạnh những thắc mắc về hiệu suất, nhiều chủ xe tỏ ra lo lắng về nguy cơ hỏng hóc, ăn mòn các chi tiết nhựa, cao su hay ngậm nước trong bình xăng.

Chính tâm lý lo lắng này đã nhanh chóng trở thành "mảnh đất màu mỡ" cho thị trường phụ gia nhiên liệu.Chỉ trong thời gian ngắn, hàng loạt gara ô tô, cửa hàng chăm sóc xe và gian hàng online đã tung ra sản phẩm với công dụng “bảo vệ động cơ khi dùng xăng E10" đến từ các thương hiệu như STA-BIL, Liqui Moly, Motul, Lucas Oil hay PV Racing.

phu gia xang E10.jpg
Bổ sung phụ gia cho xăng E10 đang được xem là giải pháp giúp xăng không bị tách lớp khi để lâu không sử dụng. Ảnh: Liqui Moly

Theo chia sẻ của một số đơn vị kinh doanh, các dòng phụ gia dành cho xăng E10 thường chứa hợp chất chống oxy hóa, chất ổn định nhiên liệu, chất làm sạch kim phun, buồng đốt, phụ gia giảm ma sát và đôi khi có thêm thành phần cải thiện chỉ số octane.

Đi kèm với đó là những lời quảng cáo "có cánh" như chống ăn mòn do xăng sinh học, tạo lớp màng bảo vệ buồng đốt, giảm nguy cơ tách nước với xăng E10 hay giải pháp bắt buộc khi xe đổ xăng E10... Giá bán mỗi chai dao động từ 200.000-500.000 đồng, tùy thương hiệu và dung tích.

Tuy nhiên, sự xuất hiện của những loại "thần dược" này có thực sự hiệu quả như lời quảng cáo, hay chỉ là đòn tâm lý đánh trúng nỗi hoang mang của người tiêu dùng khi xăng E10 ngày càng phổ biến?

Người dùng nói gì sau khi "chuột bạch"?

Ghi nhận thực tế từ những người đã sử dụng, các ý kiến phản hồi về loại phụ gia này rẽ thành nhiều hướng khác nhau.

Anh Trần Việt Cường (Mỹ Đình, Hà Nội), chủ xe Hyundai Accent 2019, cho biết: “Nghe nhiều người nói xăng E10 dễ bị đọng nước, tôi mua một chai STA-BIL trên sàn thương mại điện tử về dùng thử. Cảm nhận ban đầu là xe đạp ga có vẻ thoát hơn, động cơ êm hơn một chút. Nhưng để nói nó có thực sự tạo ra ‘lớp bảo vệ’ chống xăng E10 như quảng cáo hay không thì tôi không thể kiểm chứng được”.

Ngược lại, chị Mai Linh (Long Biên, Hà Nội), đang sử dụng Toyota Yaris Cross 2024, lại tỏ ra thất vọng: “Thấy trên mạng nhiều người than xe hụt hơi, chết máy vì xăng E10 nên tôi mua phụ gia ở cửa hàng gần nhà. Đổ xong chạy hết cả bình mà xe vẫn y như cũ, không khác biệt. Cảm giác giống như bỏ tiền ra chỉ để… yên tâm về mặt tinh thần”.

Những phản hồi này cho thấy hiệu ứng mà phụ gia mang lại phần lớn nằm ở cảm giác chủ quan, trong khi công dụng thực sự trong việc “bảo vệ” động cơ trước đặc tính của xăng sinh học E10 vẫn còn là dấu hỏi lớn.

Chuyên gia: Đừng nhầm lẫn giữa "làm sạch" và "bảo vệ"

Dưới góc độ kỹ thuật, người tiêu dùng cần tách bạch hai vấn đề: bản chất của xăng E10 và công dụng thực sự của phụ gia nhiên liệu.

Về bản chất xăng E10, đây là loại xăng sinh học pha trộn giữa 10% cồn sinh học (ethanol) và 90% xăng truyền thống (xăng khoáng). Ưu điểm lớn nhất của loại nhiên liệu này là giảm phát thải, thân thiện hơn với môi trường. Tuy nhiên, ethanol có tính hút ẩm mạnh, nên trong một số điều kiện nhất định có thể xảy ra hiện tượng nhiên liệu dễ bị tách lớp.

phu gia xang 1.jpg
Phụ gia ổn định có thể hỗ trợ chậm quá trình oxy hóa và hình thành cặn, nhất là khi xe để lâu. Ảnh: Hamina

Theo TS Vũ Thị Tần, chuyên gia hóa học tại Đại học Bách Khoa Hà Nội, hiện tượng xăng E10 hút ẩm và tách lớp chủ yếu xảy ra với những xe ít sử dụng, để lâu trong gara, bình xăng không đầy hoặc hệ thống chứa không kín.

"Về tác dụng, phụ gia ổn định có thể hỗ trợ chậm quá trình oxy hóa và hình thành cặn, nhất là khi xe để lâu. Một số sản phẩm có thành phần giúp phân tán hoặc giữ một lượng nước nhỏ trong hỗn hợp, từ đó làm giảm nguy cơ nước tự do lắng xuống đáy bình", TS Tần phân tích.

Trong khi đó, kỹ sư ô tô Nguyễn Thành Tâm, chủ một gara sửa chữa tại Long Biên cho rằng phần lớn phụ gia đang bán trên thị trường thực chất là các hóa chất gốc dung môi, chứa các thành phần làm sạch nhiên liệu mạnh như PEA hoặc PIBA.

"Tác dụng chính của chúng là hòa tan cặn carbon, muội than bám ở kim phun, xupap nạp và buồng đốt, từ đó giúp động cơ vận hành mượt hơn. Việc nói rằng phụ gia tạo ra 'lá chắn' bảo vệ động cơ khỏi đặc tính hóa học của ethanol là rất khó kiểm chứng", ông Tâm nhận định.

Theo các chuyên gia, việc nhiều gara quảng cáo phụ gia làm sạch như "tấm khiên" chống xăng E10 có thể là sự đánh tráo khái niệm, lợi dụng nỗi lo của người dùng trong giai đoạn xăng sinh học đang được quan tâm mạnh.

Đáng chú ý, hầu hết các nhà sản xuất đều khẳng định ô tô, xe máy phun xăng điện tử sản xuất từ khoảng năm 2010 trở lại đây đã được thiết kế vật liệu tương thích với xăng E10, thậm chí E15. Do đó, lo ngại xăng E10 phá hỏng động cơ xe hiện đại  là một sự hoang mang thái quá.

Lời khuyên cho người tiêu dùng

phu gia xang.jpg
Nếu để xe quá lâu không sử dụng thì mới nên cân nhắc việc sử dụng thêm phụ gia ổn định nhiên liệu. Ảnh: CarFromJapan

Việc sử dụng phụ gia làm sạch hệ thống nhiên liệu là một thói quen bảo dưỡng tốt, được khuyến cáo định kỳ sau mỗi 5.000-10.000km để giữ kim phun sạch sẽ, bất kể bạn dùng xăng RON 95, E5 hay E10. Tuy nhiên, đừng "thần thánh hóa" phụ gia bởi đây chỉ là biện pháp phòng ngừa, không phải biện pháp sửa chữa.

Để bảo vệ động cơ một cách khoa học khi dùng xăng E10, các chuyên gia kỹ thuật khuyến cáo chủ xe cần kỹ sách hướng dẫn sử dụng để biết xe có tương thích với xăng E10 hay không. Với những người sử dụng xe thường xuyên, sử dụng chất phụ gia là điều không cần thiết, thay vào đó hãy mua xăng tại các trạm xăng uy tín để đảm bảo không bị pha lẫn tạp chất. 

Với xe ít sử dụng, người dùng có thể cân nhắc sử dụng chất phụ gia ổn định nhiên liệu. Tuy nhiên, việc pha trộn cần đúng tỉ lệ theo khuyến cáo của nhà sản xuất. Pha quá liều lượng có thể làm thay đổi tỷ lệ hòa khí, khiến ECU đọc sai thông số từ cảm biến oxy, dẫn đến báo lỗi động cơ (Check Engine).

Chỉ chọn sản phẩm ghi rõ “E10 Compatible” hoặc “Ethanol Treatment” và sử dụng đúng cách: đổ phụ gia trước, sau đó bơm xăng để đảm bảo hòa trộn đều.

Quan trọng nhất, người tiêu dùng cần tỉnh táo, chăm sóc xe dựa trên cơ sở kỹ thuật và khuyến cáo của nhà sản xuất, thay vì để nỗi lo mơ hồ và "ma trận" quảng cáo dẫn dắt chi tiêu cho những rủi ro chưa chắc đã tồn tại.

Hãy để lại bình luận bên dưới hoặc chia sẻ bài viết về Báo VietNamNet theo email: otoxemay@vietnamnet.vn. Các nội dung phù hợp sẽ được đăng tải. Xin cảm ơn!