Vàng mất gần 37% sau cú tăng hơn 3 lần

Trong phiên giao dịch cuối tuần 20/11 tại Mỹ, giá vàng giao ngay tiếp tục mất hơn 87 USD/ounce, tương đương 2,4%, xuống 3.538 USD/ounce. Có thời điểm, kim loại quý này rơi sát 3.500 USD/ounce, mức thấp nhất kể từ tháng 9/2025.

Nếu tính từ đỉnh gần 5.600 USD/ounce thiết lập cuối tháng 1/2026, giá vàng đã giảm gần 37%. Tại Việt Nam, vàng miếng SJC ngày 21/11 giảm còn 133,5 triệu đồng/lượng, thấp hơn 57,5 triệu đồng so với đỉnh 191 triệu đồng/lượng hồi đầu tháng 3.

Cú giảm lần này đặc biệt đáng chú ý khi diễn ra trong khoảng 10 tháng. Năm 1980, vàng từng mất khoảng 42,9% chỉ trong 10 tuần sau khi tăng 260% trong khoảng 9 tháng. Năm 2008, kim loại quý giảm khoảng 32,9% trong 7 tháng. Trong khi đó, giai đoạn tháng 10/2023 đến cuối tháng 1/2026, vàng tăng hơn 206%, từ 1.830 lên gần 5.600 USD/ounce trước khi đảo chiều.

Nguyên nhân quan trọng nhất là sự thay đổi chính sách tiền tệ Mỹ. Sau chuỗi giảm lãi suất từ tháng 9/2024 đến cuối năm 2025, Fed quay lại tăng lãi suất trong tháng 9/2026, đưa lãi suất điều hành lên 3,75-4%/năm.

Nhiều nền kinh tế khác cũng duy trì lãi suất cao để kiểm soát lạm phát. Cùng lúc, đồng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu Mỹ tăng cao, có thời điểm lợi suất kỳ hạn 30 năm vượt 5,7%. Điều này khiến vàng, tài sản không sinh lãi, mất sức hấp dẫn.

Một yếu tố khác là những tín hiệu hạ nhiệt địa chính trị. Xung đột Nga - Ukraine và căng thẳng Mỹ - Iran đều xuất hiện những diễn biến ngoại giao tích cực. Đặc biệt, cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung Quốc - Nga bên lề APEC ngày 19/11 với những cam kết về ổn định nguồn cung dầu mỏ, tôn trọng chủ quyền và ngăn chặn chiến tranh hạt nhân có thể góp phần giảm nhu cầu trú ẩn vào vàng.

Khi các động lực tăng giá suy yếu, hoạt động chốt lời và bán tháo theo đà càng khiến kim loại quý giảm sâu.

giavangMinhHien35 OK.gif
Giá vàng giảm 37% kể từ cuối tháng 1. Ảnh: HH

Rủi ro chưa hết, nhưng vàng đã giảm rất sâu

Dù mất gần 37% từ đỉnh, vàng chưa chắc đã hình thành đáy cuối cùng. Rủi ro lớn nhất trước mắt vẫn là khả năng Fed tiếp tục tăng lãi suất.

Thị trường đang đặt cược khoảng 90% khả năng Fed tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm trong tháng 12. Biên bản cuộc họp tháng 10 cho thấy gần như tất cả các nhà hoạch định chính sách đều dự báo còn những đợt tăng lãi suất, do lo ngại lạm phát dai dẳng.

Nếu Fed tăng lãi suất mạnh hơn dự kiến, đồng USD và lợi suất trái phiếu có thể tiếp tục đi lên, tạo thêm sức ép lên vàng. Đây là yếu tố có thể khiến giá kim loại quý kiểm tra những vùng thấp hơn.

Rủi ro thứ hai đến từ thị trường chứng khoán Mỹ. Trong phiên 20/11, Nasdaq Composite giảm 5,28%, trong khi S&P 500 và Dow Jones cùng rơi vào vùng điều chỉnh. Cổ phiếu Nvidia và AMD lần lượt mất khoảng 14% và hơn 13%.

Nếu bong bóng AI vỡ và thị trường chứng khoán tiếp tục bán tháo, nhà đầu tư có thể phải bán cả vàng để bù đắp thua lỗ, đáp ứng yêu cầu ký quỹ hoặc thu hồi tiền mặt. Khi đó, vàng chưa chắc tăng giá ngay cả khi bất ổn tài chính gia tăng.

Tuy nhiên, triển vọng dài hạn của vàng vẫn có những điểm tựa đáng kể. Nợ công Mỹ ngày càng lớn là một trong số đó. CIBC Capital Markets cảnh báo Chính phủ Mỹ có thể tiến sát trần nợ 41.100 tỷ USD vào cuối tháng 2/2027, buộc Quốc hội phải xem xét nâng giới hạn vay thêm gần 5.000 tỷ USD để duy trì khả năng tài trợ đến cuộc bầu cử năm 2028.

Gánh nặng nợ công có thể làm gia tăng lo ngại về tính bền vững tài khóa Mỹ và niềm tin vào đồng USD, qua đó thúc đẩy nhu cầu đa dạng hóa tài sản, trong đó có vàng.

Bên cạnh đó, căng thẳng Mỹ - Iran và tình hình eo biển Hormuz vẫn chưa được giải quyết triệt để. Những diễn biến quân sự bất ngờ có thể nhanh chóng khiến nhu cầu trú ẩn tăng trở lại.

Quan trọng hơn, mức giảm gần 37% hiện tại đã rất sâu nếu xét trong một chu kỳ chỉ khoảng 10 tháng. Sau khi tăng hơn 3 lần, vàng cần một giai đoạn điều chỉnh để loại bỏ hoạt động đầu cơ và đưa giá trở về mức hợp lý hơn. Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa xu hướng giảm đã kết thúc.

Một rủi ro riêng với nhà đầu tư Việt Nam là giá vàng SJC và vàng nhẫn tại một số thương hiệu vẫn cao hơn giá thế giới quy đổi khoảng 22-23 triệu đồng/lượng. Khoảng cách này có thể tiếp tục thu hẹp, khiến giá vàng trong nước giảm ngay cả khi vàng quốc tế ổn định.

Nhìn chung, vàng vẫn có thể giảm thêm nếu Fed tiếp tục thắt chặt tiền tệ và USD mạnh lên. Tuy nhiên, sau cú lao dốc gần 37%, khả năng giảm sâu hơn sẽ phụ thuộc vào việc xuất hiện những cú sốc mới. Các yếu tố hỗ trợ dài hạn như nợ công Mỹ, bất ổn địa chính trị và nhu cầu đa dạng hóa dự trữ vẫn chưa biến mất. Vì vậy, vùng 3.500 USD/ounce có thể là ngưỡng cần theo dõi, nhưng chưa đủ cơ sở để khẳng định đây là đáy của chu kỳ điều chỉnh.