Nguyên nhân giá vàng giảm ‘sốc’

Giá vàng thế giới sau khi tăng lên gần 5.600 USD/ounce bất ngờ lao dốc, có thời điểm thủng mốc 5.000 USD/ounce vào chiều 30/1. Trong nước, giá vàng SJC và vàng nhẫn cũng giảm cả chục triệu đồng mỗi lượng so với lúc giá ở mức đỉnh hơn 191 triệu đồng/lượng.

Lý do gì khiến giá vàng thế giới và trong nước giảm mạnh đột ngột? Cú giảm giá sâu này báo hiệu điều gì về thị trường vàng?

Chia sẻ với PV VietNamNet, ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng (Trường Đại học Nguyễn Trãi) cho rằng, nhìn từ bức tranh kinh tế - tài chính tổng thể, cú điều chỉnh rất mạnh của giá vàng thế giới và trong nước cần được đặt trong một mạch phân tích liền mạch, bình tĩnh và dài hơi hơn, thay vì tiếp cận bằng cảm xúc ngắn hạn.

Trước hết, về nguyên nhân trực tiếp, việc giá vàng thế giới sau khi tiến sát vùng đỉnh lịch sử đã bất ngờ giảm mạnh trong thời gian ngắn phản ánh quy luật quen thuộc của các thị trường tài chính khi giá tăng quá nhanh và tích tụ lượng lớn vị thế đầu cơ. 

“Trong bối cảnh vàng đã được tài chính hóa sâu, chỉ cần một sự dịch chuyển về kỳ vọng hoặc phá vỡ các ngưỡng kỹ thuật quan trọng, hoạt động chốt lời đồng loạt có thể diễn ra, kéo theo các lệnh bán mang tính dây chuyền. Điều này khiến giá điều chỉnh với biên độ lớn hơn nhiều so với các yếu tố nền tảng”, ông Huy phân tích.

W-gia vang.jpg
Chuyên gia cho rằng, nếu giá vàng thế giới có thể hình thành vùng cân bằng quanh 5.000 USD/ounce, nhà đầu tư có thể kỳ vọng xu hướng tăng tiếp theo.

Ở thị trường trong nước, mức giảm mạnh của giá vàng còn chịu tác động khuếch đại từ đặc thù cấu trúc thị trường khi nguồn cung mang tính giới hạn, biên độ mua - bán cao và tâm lý đám đông rất nhạy cảm với biến động giá. 

“Khi xu hướng đảo chiều, lực bán gia tăng nhanh trong khi lực mua thận trọng hơn, mức giảm danh nghĩa thường trở nên ‘sốc’ hơn so với diễn biến của giá vàng quốc tế”, ông Huy nói.

Trong khi đó, theo chuyên gia vàng Chu Phương, đà giảm mạnh của giá vàng trong nước thời gian gần đây chủ yếu xuất phát từ diễn biến điều chỉnh của thị trường thế giới sau giai đoạn tăng nóng kéo dài.

Bà cho biết, trong những phiên cuối tháng 1, giá vàng quốc tế tăng quá nhanh, khiến áp lực chốt lời gia tăng. Đáng chú ý, các phiên giao dịch ngày 30 và 31/1 trùng thời điểm nhiều quỹ đầu tư toàn cầu tái cơ cấu danh mục cuối tháng, khiến xu hướng bán ra để hiện thực hóa lợi nhuận diễn ra rõ nét hơn.

“Sau chuỗi phiên tăng mạnh, thị trường thường xuất hiện các nhịp điều chỉnh để tái cân bằng. Về mặt kỹ thuật, giá vàng thế giới đã lùi về vùng đường trung bình động 10 ngày (MA10), qua đó kích hoạt lực bán từ nhóm nhà đầu tư ngắn hạn”, bà phân tích.

Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, một số thông tin liên quan đến chính sách tiền tệ của Mỹ cũng tác động đến tâm lý thị trường. Cụ thể, phát biểu của Tổng thống Mỹ Donald Trump về định hướng nhân sự lãnh đạo Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) trong thời gian tới khiến một bộ phận nhà đầu tư trở nên thận trọng hơn, qua đó đẩy mạnh hoạt động tất toán các vị thế mua trước đó.

Theo bà Phương, khi giá vàng lên vùng cao, biên độ biến động thường mở rộng, thị trường dễ xuất hiện các nhịp rung lắc mạnh nhằm “thay máu” nhà đầu tư.

Về triển vọng chính sách tiền tệ, các công cụ theo dõi thị trường hiện vẫn dự báo Fed có thể hạ lãi suất từ 1-2 lần trong năm nay, song nhiều khả năng thời điểm thực hiện sẽ rơi vào giai đoạn cuối năm.

Cảnh báo sau cú giảm sâu

Tuy nhiên, ông Nguyễn Quang Huy nhấn mạnh, cú giảm sâu này không đồng nghĩa với sự đảo chiều hoàn toàn của xu hướng dài hạn. Ở tầm nhìn chiến lược, những nền tảng hỗ trợ vai trò của vàng vẫn tồn tại, kỳ vọng duy trì mặt bằng lãi suất ở mức hợp lý và khả năng nới lỏng trong trung - dài hạn, xu hướng gia tăng dự trữ vàng của các ngân hàng trung ương lớn, cũng như những bất định địa chính trị toàn cầu chưa thể sớm giải tỏa. 

Những yếu tố này tiếp tục củng cố vị thế của vàng như một tài sản phòng thủ và bảo toàn giá trị trong chu kỳ dài.

“Điều mà thị trường phát tín hiệu rõ ràng hơn cả là vàng đang bước vào giai đoạn tái cân bằng sau khi đã đạt vùng đỉnh lịch sử. Giai đoạn này thường đi kèm với biến động mạnh, các nhịp hồi - điều chỉnh đan xen và tâm lý thị trường phân hóa rõ nét. Đây là môi trường không thuận lợi cho các quyết định mang tính cảm xúc hay kỳ vọng lợi nhuận nhanh”, ông lưu ý.

Chính vì vậy, thông điệp quan trọng nhất đối với người dân và nhà đầu tư lúc này là sự thận trọng và kỷ luật. Tâm lý FOMO (sợ bỏ lỡ cơ hội) trong những giai đoạn giá biến động mạnh thường dẫn đến các quyết định thiếu cân nhắc, làm gia tăng rủi ro mất vốn. 

“Vàng về bản chất, không phải là công cụ tối ưu cho đầu tư ‘lướt sóng’ trong bối cảnh biến động cao và chi phí giao dịch lớn, mà phù hợp hơn với vai trò tích lũy và phòng thủ trong danh mục dài hạn”, ông Huy nói.

Nhìn rộng hơn, vị chuyên gia cho hay, bài học từ biến động của vàng cũng gợi mở một nguyên tắc nền tảng trong quản trị tài sản, đó là đa dạng hóa. Việc phân bổ nguồn lực vào nhiều kênh đầu tư khác nhau sẽ giúp giảm thiểu rủi ro. Đặc biệt, trong bối cảnh kinh tế tăng trưởng, đầu tư vào sản xuất - kinh doanh và khởi nghiệp cũng là một hướng đi mang ý nghĩa chiến lược dài hạn. 

Trả lời câu hỏi liệu nhịp giảm hiện tại có phải là cơ hội mua vào hay không, bà Chu Phương cho rằng nhà đầu tư cần tiếp cận một cách thận trọng.

“Những người chưa nắm giữ vàng có thể cân nhắc chờ đợi, khi giá vàng thế giới ổn định quanh vùng 5.000 USD/ounce, để từng bước xây dựng vị thế”, bà khuyến nghị.

Đối với nhà đầu tư đang nắm giữ vàng, bà Phương cho rằng chưa cần quá lo ngại trước đà điều chỉnh hiện nay, bởi thị trường trong nước đang kìm hãm mức giảm so với giá quốc tế.

“Hiện giá vàng trong nước cao hơn giá thế giới quy đổi hơn 15 triệu đồng/lượng. Mức chênh lệch này chưa thực sự lý tưởng để nhà đầu tư giải ngân mạnh”, bà nhận định.

Theo bà Phương, nếu giá vàng thế giới hình thành được vùng cân bằng quanh mốc 5.000 USD/ounce, nhà đầu tư có thể kỳ vọng vào một xu hướng tăng tiếp theo.

“Các chỉ báo kỹ thuật đã phát tín hiệu điều chỉnh nhưng chưa cho thấy dấu hiệu đảo chiều xu hướng. Về cơ bản, triển vọng trung và dài hạn của thị trường vàng vẫn tích cực; nhịp giảm ngắn hạn hiện nay chủ yếu nhằm kìm hãm đà tăng quá nóng trước đó”, bà nhấn mạnh.