Khi hàng loạt quốc gia sống thích nghi với Covid-19

Các chính phủ ở châu Á, châu Âu và Mỹ đang khuyến khích người dân chuyển sang trạng thái bình thường mới.

Anh dỡ bỏ hầu hết các hạn chế vì Covid-19. Đức đang cho phép những người đã tiêm phòng được đi du lịch mà không cần kiểm tra. Italy hầu như không còn đeo khẩu trang khi đi ra ngoài, và các trung tâm mua sắm vẫn mở cửa tại Singapore.

{keywords}
Người đi tàu điện ngầm tại London, Anh. Ảnh: Irishtimes

18 tháng kể từ khi virus corona bùng phát, các chính phủ ở châu Á, châu Âu và Mỹ đang khuyến khích người dân trở lại nhịp sống thường nhật và chuyển sang trạng thái bình thường mới với ga tàu điện ngầm, văn phòng, nhà hàng, sân bay một lần nữa nhộn nhịp. Câu thần chú càng ngày càng giống nhau: Chúng ta phải học cách sống chung với virus.

Tuy nhiên, giới khoa học cảnh báo, các chiến lược thoát khỏi đại dịch trên toàn cầu có thể còn quá sớm.

Sự xuất hiện của nhiều biến thể với tốc độ lây lan nhanh chóng đồng nghĩa với việc ngay cả các quốc gia giàu có với lượng vắc xin dồi dào vẫn dễ bị tổn thương. Những nơi như Australia - đã đóng cửa biên giới - đang hiểu rằng họ không thể ngăn chặn virus.

Vì vậy, thay vì từ bỏ lộ trình của mình, các quan chức đang bắt đầu chấp nhận rằng, việc phong toả và hạn chế là một phần của quá trình hồi phục. Mọi người đang được khuyến khích thay đổi quan điểm về đại dịch và tập trung vào nỗ lực tránh trở bệnh nghiêm trọng và tử vong thay vì tránh nhiễm bệnh. Những nước có tham vọng “zero-Covid” thì cân nhắc lại các chính sách.

“Cần nói với mọi người, có rất nhiều trường hợp”, Dale Fisher, giáo sư y khoa tại Đại học quốc gia Singapore - người đứng đầu Ủy ban Phòng chống và kiểm soát lây nhiễm thuộc Bộ Y tế của đảo quốc nhấn mạnh. “Và đây là một phần của của kế hoạch”.

Trong nhiều tháng, những cư dân ở Singapore chăm chú dõi theo từng chi tiết của mỗi trường hợp mới mắc Covid. Lần đầu tiên, số ca nhiễm ở mức hai con số, biên giới bị đóng cửa đã cho thấy, ngay cả áp dụng những biện pháp nghiêm ngặt nhất vẫn không đủ để ngăn chặn lây nhiễm. “Người dân đã chiến đấu quá mệt mỏi”, một nhóm Bộ trưởng Singapore nêu quan điểm trong bài viết đăng ở báo Straits Times hồi tháng 6. “Và tất cả đều hỏi: Đại dịch kết thúc khi nào và như thế nào?”.

Các quan chức ở Singapore đã công bố kế hoạch giảm dần những hạn chế và đưa ra con đường dẫn đến phía bên kia của đại dịch. Kế hoạch bao gồm chuyển sang theo dõi số người bệnh nặng, các trường hợp cần chăm sóc đặc biệt thay vì chỉ thống kê số ca mắc.

Chiến thuật áp chế mềm

Các biện pháp đang được thử nghiệm. Dịch Covid-19 bùng phát và lây lan ở vài quán karaoke và một cảng cá lớn. Singapore thông báo thắt chặt các biện pháp bao gồm cấm dịch vụ ăn uống tại chỗ. Bộ trưởng Thương mại Gan Kim Yong cho biết, họ vẫn đi đúng hướng để tới mục tiêu cuối cùng.

{keywords}
Singapore đang thay đổi dần chiến lược ứng phó với Covid-19. Ảnh: AP

Singapore đang lấy Israel làm hình mẫu. Thay vì tập trung ngăn chặn số ca nhiễm mới gia tăng, Israel hướng nguồn lực vào các ca bệnh chuyển biến nặng, một chiến thuật mà các quan chức gọi là “áp chế mềm”. Israel cũng đang đối mặt với số ca mắc mới tăng mạnh, từ 1 con số (một tháng trước đây) lên đến hàng trăm trường hợp/ngày. Nước này gần đây yêu cầu người dân đeo khẩu trang trở lại.

“Điều này rất quan trọng nhưng cũng không thoải mái”, Danny Levy (56 tuổi), một công chức người Israel đang chờ xem phim tại Jerusalem cho biết. Levy nói, ông sẽ đeo khẩu trang trong phòng chiếu phim nhưng cảm thấy không hài lòng khi các biện pháp hạn chế được áp dụng khi các biến thể virus mới xâm nhập vào đất nước xuất phát từ việc lơi lỏng trong kiểm tra và giám sát khách du lịch.

Theo Michael Baker, một nhà dịch tễ học tại Đại học Otago ở New Zealand, các quốc gia đi tắt trên con đường mở cửa trở lại đang đặt những người chưa tiêm vắc vào sự rủi ro và nguy hiểm đến tính mạng. “Vâng, chúng tôi đang sống chung với virus”, Baker nói.

Người New Zealand dường như chấp nhận khả năng thích ứng với các biện pháp hạn chế lâu dài. Trong cuộc thăm dò gần đây của chính phủ với hơn 1.800 người, có hơn 90% trong số này nói rằng, họ không mong cuộc sống trở lại bình thường kể cả khi đã tiêm vắc xin, một phần vì những câu hỏi còn tồn tại về virus.

Hiện các nhà khoa học vẫn chưa hiểu đầy đủ về virus. Họ cho rằng Covid-19 không thể được coi như cúm, bởi mức độ nguy hiểm cao hơn nhiều. Nhưng cũng chưa chắc chắn được thời gian vắc xin có hiệu lực duy trì kháng thể và có tác dụng với các biến thể hay không.

Khẩu trang và khẩu trang

Phần lớn các nước đang phát triển vẫn đối diện với số ca mắc tăng nhanh, tạo cơ hội cho virus nhân rộng, kéo theo nguy cơ xuất hiện các đột biến mới. Theo dự án Our World in Data, chỉ 1% người dân ở các nước thu nhập thấp được tiêm liều vắc xin đầu tiên.

Tại Mỹ, chính quyền tiểu bang đưa ra quyết định ở từng nơi khác nhau. Các bang như California và New York có tỷ lệ tiêm chủng cao nhưng vẫn yêu cầu những người chưa tiêm phòng phải đeo khẩu trang trong không gian kín. Trong khi các bang khác, như Alabama và Idaho, có tỷ lệ tiêm chủng thấp nhưng lại không bắt buộc đeo khẩu trang. Một số trường học và đại học có kế hoạch yêu cầu sinh viên phải tiêm vắc xin, trong khi một số bang lại cấm các cơ sở công lập áp dụng những hạn chế tương tự.

Tại Australia, một số nhà lập pháp cho rằng, đất nước đã đến “ngã ba đường”. Họ cần quyết định chọn giữa việc duy trì các hạn chế về lâu dài hay học cách sống chung với bệnh dịch. Họ nhấn mạnh, nước này học theo phần lớn thế giới và từ bỏ cách tiếp cận “zero-Covid”.

{keywords}
Góc phố vắng tanh tại Melbourne, Australia. Ảnh: Bloomberg

Gladys Berejiklian - lãnh đạo bang New South Wales của Australia, ngay lập tức từ chối đề xuất này. “Không tiểu bang hay quốc gia nào trên hành tinh có thể sống với biến thể Delta khi tỷ lệ tiêm chủng của quá thấp”, bà nói. Chỉ khoảng 11% người dân Australia trên 16 tuổi được tiêm chủng đủ mũi phòng Covid-19.

Thủ tướng Scott Morrison hồi đầu tháng 7 công bố kế hoạch 4 giai đoạn để trở lại cuộc sống bình thường nhưng nay trì hoãn với lý do sức lây lan kinh khủng của biến thể Delta.

Ở những nơi mà việc tiêm vắc xin được phổ biến rộng rãi như châu Âu, các quốc gia đã đặt cược lớn vào chương trình tiêm chủng như một tấm vé thoát khỏi đại dịch, cũng là chìa khóa để giữ tỷ lệ nhập viện và tử vong ở mức thấp.

Tiếp cận quyết liệt

Những người Đức đã tiêm chủng đầy đủ trong 6 tháng qua có thể dùng bữa tại nhà hàng mà không cần chứng minh kết quả xét nghiệm nhanh âm tính. Họ được phép có các cuộc gặp riêng tư mà không có bất kỳ giới hạn nào và đi du lịch mà không cần cách ly 14 ngày.

Italy yêu cầu đeo khẩu trang khi vào các cửa hàng hoặc ở không gian đông người, nhưng nhiều người vẫn giữ thói quen mang nó mọi lúc. “Con gái tôi cười tôi, nói rằng tôi đã tiêm chủng và không cần khẩu trang, nhưng tôi đã quen với việc này”, Marina Castro sống ở Rome cho biết.

Anh tiêm chủng cho hầu hết cư dân dễ tổn thương nhất. Mới đây, nước này đã dỡ bỏ gần như mọi hạn chế bất chấp sự gia tăng các ca nhiễm biến thể Delta - đặc biệt ở người trẻ tuổi. Vào “Ngày tự do” như một số báo mô tả, các nhà hàng, hộp đêm mở rộng cửa. Biện pháp hạn chế số người tụ tập và yêu cầu đeo khẩu trang cũng không còn. Mọi người ra ngoài ăn tối, tắm nắng. Chính phủ thúc giục mọi người nêu cao trách nhiệm cá nhân để duy trì an toàn. Bộ trưởng Y tế Sajid Javid tháng trước nói rằng, quốc gia này cần “học cách sống chung với virus”. Tuy nhiên, kết quả nhiều cuộc thăm dò cho thấy, người dân Anh thiên về cách tiếp cận dần dần để mở cửa trở lại.

Còn theo các quan chức Singapore, số ca nhiễm có thể tiếp tục tăng lên. Sự bùng phát dịch có thể trì hoãn nhưng không xoá bỏ được kế hoạch mở cửa theo giai đoạn. “Bạn cần mang đến cho mọi người cảm giác về sự tiến bộ, thay vì chờ đợi một ngày trọng đại khi mọi thứ mở tung và sau đó bạn trở nên điên cuồng”, Bộ trưởng Y tế Singapore Ong Ye Kung nói.

Thái An (Theo Nytimes)

Từ ‘đại dịch’ đến ‘bệnh đặc hữu’ ở Singapore

Từ ‘đại dịch’ đến ‘bệnh đặc hữu’ ở Singapore

Chính phủ Singapore gần đây đã thay đổi chiến lược về Cách tốt nhất để đối phó với Covid-19 từ việc coi nó là “đại dịch” (pandemic) sang “bệnh đặc hữu” (endemic). Họ không còn nhắm đến “zero case” (tình trạng hoàn toàn không có ca lây nhiễm).

tin nổi bật

Các quốc đảo Thái Bình Dương trong ‘vòng ngắm’ của Trung Quốc

Chuyến thăm kéo dài 10 ngày của Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị tới các quần đảo Thái Bình Dương giàu tài nguyên đã đưa nơi từng bị coi là "vùng nước khuất ngoại giao" trở thành tâm điểm chú ý trên bản đồ địa chính trị thế giới.

Tác động của khủng hoảng kép đến kinh tế Việt Nam

Những hệ lụy của khủng hoảng kép trên thế giới đã nêu trong bài trước sẽ có thể ảnh hưởng xấu đến phục hồi kinh tế đến nước ta như thế nào?

Khủng hoảng kép chưa từng có tiền lệ

Cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu lần này có 2 đặc điểm nổi bật, chưa có tiền lệ so với các cuộc khủng hoảng trước mà nhân loại từng chứng kiến.

Khẩu trang và miễn dịch cộng đồng

Gần đây, tôi đến một cơ quan nhà nước nhưng không được cho vào. Những người bảo vệ - trong khi không hề đeo khẩu trang - dứt khoát không cho tôi đi qua cổng vì không có khẩu trang.

Viết giữa hai dòng chữ trên báo và trên Facebook

Gần đây, trên Facebook tôi viết một status ngắn phê phán một bức ảnh chụp tấm áp phích cổ động SEA Games 31. Tấm áp phích đó có tận 5 lỗi ngữ pháp rất ngớ ngẩn, cả tiếng Anh lẫn tiếng Việt, ví dụ, “Đại hội thể thao Đông Lam Á”, “Welcom”.

Thực nghiệm bắn nỏ thần: Tìm về truyền thuyết để minh chứng lịch sử oai hùng

Đánh giá kết quả thực nghiệm bắn nỏ Liên Châu tại khu di tích Cổ Loa, các nhà khoa học, tướng lĩnh quân đội cơ bản cho rằng đây là công trình nghiên cứu có hiệu quả, nỏ bắn được nhiều mũi tên, có tầm xa và độ sát thương…

Bệnh viện mà lại thiếu thuốc, điểm nghẽn ở đâu cần xóa ngay

Đúng như những gì đã dự đoán mấy tháng trước, chuỗi cung ứng thuốc chữa bệnh đã thực sự bị đứt gãy, nhiều bệnh viện lâm vào tình trạng thiếu thuốc và vật tư y tế.

Món nợ mang tên độc quyền vàng

Câu chuyện tranh cãi về quản lý thị trường vàng dường như đã có tín hiệu để đi đến hồi kết.

Chuyện thu thuế, thị trường đất đai từ trả lời của Bộ trưởng Hồ Đức Phớc

Tại phiên chất vấn của Quốc hội hôm qua, có một số quan điểm rất đáng lưu tâm về sự phát triển của thị trường bất động sản, về thị trường đất đai.

Đổi mới ngành ngoại thương, hội nhập kinh tế từ bên trong

Anh Ba Châu vào gặp anh em chúng tôi và đề nghị xây dựng đề cương về cải cách hệ thống ngân hàng. Sau đề tài về ngân hàng, chúng tôi tập trung nghiên cứu về việc đổi mới ngành ngoại thương và hội nhập kinh tế từ bên trong (kinh tế vùng).

Tân Thủ tướng Australia bước lên đỉnh cao nhờ nghị lực phi thường

Với câu chuyện cá nhân đầy xúc động và nghị lực phi thường, ông Anthony Albanese dẫn dắt Công đảng Australia vượt qua thách thức của phe đối lập và trở thành Thủ tướng mới của xứ sở chuột túi.

Thành phố của Đức và cách dạy những bài học lịch sử

Cách dạy và học lịch sử. Các câu hỏi lịch sử. Ôn cố tri tân, không chỉ để rút kinh nghiệm mà còn để nhìn về tương lai, dự báo và chuẩn bị, và còn ngăn chặn và răn đe: lịch sử sẽ phán xét.

Những rào cản đất đai

Đất đai là nguồn lực rất lớn nhưng lại đang bị trói bởi nhiều quy định, làm cho nguồn lực này chưa thể thị trường hóa, trở thành nguồn lực cho nền kinh tế.

Đồng bằng sông Cửu Long: Quy hoạch phải vượt lên trên lợi ích cục bộ địa phương

Hội nghị cán bộ toàn quốc diễn ra mới đây nhằm triển khai phương hướng phát triển kinh tế - xã hội đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030, tầm nhìn 2045.

Học thuyết Monroe của Australia giữa thỏa thuận an ninh Trung Quốc - Solomon

Sự đổ dồn chú ý về hiệp ước an ninh gần đây giữa Trung Quốc và quần đảo Solomon làm sáng tỏ khái niệm về phạm vi ảnh hưởng trong khu vực của Australia. Tại sao Australia lại cảm thấy lo lắng?