Không thể đánh đồng doanh nhân như quan chức để quản lý

Trong khi ở các nước đối tượng phải kê khai tài sản khá hẹp, có nước chỉ 10.000 người, ở nước ta riêng khu vực nhà nước có hơn 1 triệu người thuộc diện phải kê khai tài sản thì luật lệ nào mà quản lý, xác minh cho được.

Trong khi các nước trên thế giới đối tượng phải kê khai tài sản khá hẹp, có nước thì 25.000 người, có nước chỉ 10.000 người, ở nước ta riêng khu vực nhà nước có hơn 1 triệu người thuộc diện phải kê khai tài sản thì luật lệ nào mà quản lý, xác minh cho được.

Những người giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý trong các tổ chức, doanh nghiệp ngoài nhà nước đang được đưa vào nhóm đối tượng bị kiểm soát tài sản theo Dự thảo Luật Phòng, chống tham nhũng sửa đổi. Những người làm luật cho rằng đây là nhóm chủ thể mà trong cơ chế quản trị và điều hành có sự phân tách rõ ràng giữa chủ sở hữu và người quản lý, đặc biệt là về lợi ích, dẫn đến nguy cơ lợi dụng chức vụ, quyền hạn của người quản lý. Và việc lành mạnh hóa nhóm chủ thể này sẽ giúp lành mạnh hóa các doanh nghiệp đại trà và có tác động lớn đến sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

Theo Dự thảo Luật Phòng, chống tham nhũng sửa đổi, người giữ chức vụ chủ tịch hội đồng quản trị, thành viên hội đồng quản trị, tổng giám đốc, giám đốc, trưởng ban kiểm soát, kế toán trưởng của công ty đại chúng, tổ chức tín dụng, quỹ đầu tư có nghĩa vụ kê khai tài sản, thu nhập. Việc này nhằm mục tiêu được ghi ra là nhằm xây dựng văn hóa kinh doanh lành mạnh, phi tham nhũng trong doanh nghiệp.

{keywords}

Dự thảo Luật Phòng, chống tham nhũng sửa đổi có thể làm chết tinh thần khởi nghiệp của doanh nhân trẻ.

Tuy dự thảo này vẫn đang được Thanh tra Chính phủ lấy ý kiến rộng rãi tại các tỉnh, thành phía Nam nhưng đã vấp phải nhiều luồng ý kiến trái chiều. Trong khi một số cơ quan nội chính, thanh tra, chuyên trách về phòng chống tham nhũng ở các tỉnh, thành phía Nam đã bày tỏ sự đồng tình, ủng hộ thì không ít doanh nhân phản đối.

Ông Đỗ Thế Nguyên Vũ – Giám đốc điều hành Công ty TNHH SX-TM-DV MART cho biết: “Doanh nghiệp tư nhân hoạt động theo luật doanh nghiệp, họ chịu trách nhiệm trước cổ đông theo luật, điều lệ, quy chế hoạt động của công ty và nhà nước đã kiểm soát thu nhập của họ thông qua cơ quan quản lý thuế rồi. Liệu luật kiểm soát tài sản có cần thiết? Việc kiểm soát tình hình “tài sản” được hình thành ngoài nhà nước nhằm chỉ phù hợp với những cuộc cải cách ruộng đất miền Bắc hay quốc hữu hóa miền Nam mà thôi”.

Trao đổi trên báo Thời báo Kinh tế Sài Gòn, Luật sư Bùi Quang Nghiêm, Văn phòng Luật sư Nghiêm và Chính, cho rằng việc kiểm soát tài sản, thu nhập của doanh nhân, doanh nghiệp và của toàn xã hội hiện nay đã và đang được thực hiện bằng những thiết chế như: thông qua các công cụ thuế, hệ thống các quy định về đăng ký và quản lý đất đai, bất động sản, các quy định bắt buộc về đăng ký và quản lý đối với một số loại tài sản có giá trị khác (ôtô, tàu thuyền…). Vì vậy, ông Bùi Quang Nghiêm cho rằng quy định của dự luật như vậy là chồng chéo, không cần thiết. Hơn nữa, doanh nhân, doanh nghiệp làm giàu trên cơ sở vốn và trí tuệ của người ta, khác với quan chức lãnh lương và bổng lộc của Nhà nước. Nếu đánh đồng doanh nhân cũng như quan chức để quản lý về phòng chống tham nhũng như thế, tức Nhà nước sẽ hạn chế tinh thần ham muốn làm giàu của người dân.

Còn ông Hoàng Tân, Giám đốc Công ty Hoang Pottery Việt Nam thẳng thắn nói: “Theo tôi, quy định này có thể xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản riêng tư chứ không thể phòng chống tham nhũng một cách hiệu quả”. Vì người làm kinh doanh đã đầu tư tiền của và đặt cược mọi rủi ro kinh doanh trên tài sản của họ. Những người khởi nghiệp lại càng mạo hiểm với tài sản hạn hẹp của mình hơn. “Trong khi rất nhiều chuyên gia kinh tế đang nỗ lực đẩy mạnh phong trào khởi nghiệp vì đây là nền kinh tế đất nước đi lên thì dự luật kiểm soát tài sản tư nhân sẽ vô tình giết chết tinh thần khởi nghiệp mà chúng ta đang xây dựng”, ông Hoàng Tân nói.

Mặt khác, chúng ta đang thu hút nguồn FDI để phát triển đất nước. Dự thảo luật này có khi sẽ làm doanh nhân nước ngoài chùn chân. Vì việc buộc những cá nhân lãnh đạo các quỹ đầu tư ngoại quốc, ngân hàng ngoại quốc, hoặc người ngoại quốc được thuê điều hành ngân hàng tư nhân, chủ các doanh nghiệp ngoại quốc đầu tư vào Việt Nam làm chuyện này, chắc chắn sẽ bị phản đối. Hơn nữa, khá nhiều tổng giám đốc đi làm thuê, thành viên hội đồng quản trị là thành viên độc lập, không nắm cổ phần nào của doanh nghiệp họ lãnh đạo. Bắt những người có phần vốn kê khai tài sản bên ngoài phần góp vốn của họ tại doanh nghiệp đã là chuyện không khả thi thì chuyện bắt những người làm thuê, những thành viên độc lập kê khai tài sản của họ sẽ là chuyện vô lý.

Đó là chưa nói đến thói quen tiêu dùng bằng tiền mặt và tích trữ vàng, sẽ rất khó khăn trong việc kiểm soát sở hữu của công dân. Chỉ với các thông tin có được từ hệ thống đăng ký sở hữu bất động sản và đăng ký quyền sở hữu một số tài sản khác thì không thể vẽ nên một bức tranh hoàn chỉnh về sở hữu tài sản của các chủ tư nhân.

Việc cơ quan soạn thảo không lường hết hoặc cố tình bỏ qua độ phức tạp của vấn đề sở hữu làm cho việc yêu cầu kê khai thông tin trở thành một biện pháp mang tính nửa vời. “Nếu dự thảo luật này thành hiện thực, tôi nghĩ là các vị chủ doanh nhân và các vị trí lãnh đạo doanh nghiệp, những người có tinh thần sáng tạo rất cao buộc phải tìm cách lách luật, đối phó. Vậy bao giờ Việt Nam mới có thể xây dựng được một xã hội minh bạch, hay người dân có thể tự hào “tôi là người đóng thuế nhiều nhất cho đất nước” – doanh nhân Đỗ Thế Nguyên Vũ nói thêm.

Nhiều doanh nhân cho rằng tài sản của họ là quyền tư hữu, được bảo vệ bởi luật pháp. Thời buổi mở cửa đẩy mạnh kinh doanh làm giàu mà 200 triệu đồng cũng bị kiểm tra, kiểm soát thì có lẽ doanh nghiệp không sớm thì muộn cũng… bỏ xứ mà đi.

Hiện nay, đối tượng kê khai tài sản theo quy định hiện hành cũng quá nhiều. Trong khi các nước trên thế giới đối tượng phải kê khai tài sản khá hẹp, có nước thì 25.000 người, có nước chỉ 10.000 người, ở nước ta riêng khu vực nhà nước có hơn 1 triệu người thuộc diện phải kê khai tài sản thì luật lệ nào mà quản lý, xác minh cho được.

Tất nhiên đây cũng chỉ mới là dự thảo luật được bổ sung trong một bộ luật quan trọng. Và sẽ không thừa nếu nội dung này được tham khảo ý kiến của doanh nhân để quốc hội có cơ sở biểu quyết.

Xuân Lộc (Doanh nhân Sài Gòn Cuối tuần)

Tuần Việt Nam đặt lại tiêu đề.

tin nổi bật

Vượt nguy, tận cơ

Đáng nói hơn con số là thông điệp: Trong một thế giới nhiều bất trắc, đổi thay, đầy gam màu sáng tối rất cần “vượt nguy, tận cơ”, “tư duy lại, thiết kế lại, xây dựng lại”, và càng cần “hành động quyết liệt, khôn khéo, linh hoạt”.

“Giá như chúng ta quyết liệt hơn”

Một năm đã qua với những niềm vui, nỗi buồn pha lẫn sự trăn trở. Giá như chúng ta có cách điều hành quyết liệt, khôn khéo hơn nữa thì kết quả sẽ còn tích cực hơn.

Thách thức và triển vọng kinh tế năm 2023

Thế giới đang thay đổi rất nhanh cả về địa chính trị và cách mạng công nghệ, mở ra thời cơ mới rất lớn cho Việt Nam nếu biết tận dụng.

‘Chính phủ Việt Nam đã có những kết quả kinh tế xuất sắc’

Việt Nam duy trì vị trí dẫn đầu là nước xuất khẩu hàng hóa lớn nhất trong số các nước ASEAN vào thị trường EU.

Nỗi xót xa và niềm phẫn uất mang tên ‘đăng kiểm’

Hệ thống đăng kiểm đang bộc lộ những tệ hại tồn đọng của nó trước con mắt của bàn dân thiên hạ, muốn chữa trị cần tách bạch toàn bộ chức năng quản lý.

Lời giải bài toán hóc búa mang tên bất động sản

Bất động sản hiện nay không dừng ở đầu cơ đất đai mà là ngành kinh tế quan trọng thông qua các sản phẩm công nghiệp, nhà ở và nghỉ dưỡng.

‘Bài học thứ 4’ của Tổng Bí thư và điều hành kinh tế

Không mấy ai dự đoán đúng được tương lai, nhưng ai cũng cần phải dự đoán nó nếu muốn hoạch định tương lai tốt hơn thay vì thụ động chờ đợi.

Con số, phận người

Những con số thất nghiệp thì vô tình, có thể mang gam màu sáng hay xám, nhưng mỗi phận người trong đó rất riêng và chứa đựng biết bao nỗi lòng.

Sửa luật để siết phân lô, bán nền

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) và Luật Đất đai (sửa đổi) cùng thống nhất đề xuất không cho phép phân lô, bán nền tại các phường của khu vực đô thị và khu vực quy hoạch phát triển đô thị.

Địa tô chênh lệch đang làm lợi cho ai?

Bởi việc sửa Luật Đất đai 2013 đang bàn đến một vấn đề quan trọng và nhạy cảm là thu hồi đất để phát triển kinh tế xã hội, chúng ta hãy cùng phân tích khái niệm “địa tô chênh lệch”.

Ai 'ăn' chênh lệch địa tô?

Vấn đề nhạy cảm nhất với các dự án khu đô thị là nhiều người cho rằng Nhà nước thu hồi đất của dân với giá rẻ mạt, sau đó giao cho doanh nghiệp đầu tư bán sản phẩm giá cao để kiếm lời. Đó có phải ý kiến đúng đắn, trọn vẹn?

Thực hành nêu gương trong sinh hoạt chính trị cấp cao

Việc BCH TW họp bất thường và đồng ý cho Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Bình Minh và Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam thôi nhiệm vụ đang góp phần thực hành nêu gương trong Đảng.

Cởi trói cho thị trường bất động sản

Vướng mắc pháp lý của thị trường bất động sản hiện nay là “vướng mắc lớn nhất, chiếm 70% khó khăn” của các dự án bất động sản, nhà ở, mà nếu không có giải pháp xử lý kịp thời, hiệu quả thì thị trường bất động sản có thể trượt vào suy thoái.

Sức mạnh từ Nhân dân

Năm 2023 đã đến với nhiều háo hức, khát khao của người trẻ, xen lẫn tâm tư của lớp người có tuổi và từng trải về triển vọng kinh tế đầy gam màu trong một thế giới biến động khôn lường.

Chào tạm biệt 2022

Năm 2022 đầy khó khăn đã khép lại với nhiều xúc cảm. Bên cạnh quyết tâm làm trong sạch bộ máy của hệ thống chính trị và những kết quả nổi bật của nền kinh tế thì vẫn còn đó những tâm tư.