Trí tuệ nhân tạo - AI được xem là một trọng tâm của kỹ năng số trong thời đại mới. Ngay trong phiên bản đầu tiên được ban hành, khung kiến thức, kỹ năng số cơ bản dành cho người dân; học sinh, sinh viên; cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong cơ quan nhà nước; người lao động trong doanh nghiệp đều nêu rõ yêu cầu nâng cao nhận thức và kỹ năng ứng dụng AI.
Các nghiên cứu về mức độ ứng dụng trí tuệ nhân tạo - AI quý I/2026 và chỉ số xu hướng công việc năm 2026 được Microsoft công bố mới đây cho thấy tỷ lệ ứng dụng AI trên toàn cầu và tại Việt Nam đều tăng nhanh, các công cụ tích hợp AI hiện diện sâu hơn trong công việc hàng ngày. Đặc biệt, theo nghiên cứu, trong khi người lao động đang không ngừng nâng cao năng lực ứng dụng AI, các tổ chức và người lãnh đạo lại chưa bắt kịp sự thay đổi này từ người lao động.
Với mong muốn giúp độc giả hiểu rõ hơn về thực trạng ứng dụng AI tại Việt Nam và cách để phổ cập kỹ năng AI, giúp Việt Nam tận dụng hiệu quả cơ hội từ làn sóng chuyển đổi AI, phóng viên VietNamNet đã có cuộc trao đổi với ông Dhanawat Suthumpun, Giám đốc điều hành thị trường Thái Lan và các thị trường mới nổi của Microsoft bao gồm Việt Nam.
Phóng viên: Trước hết, xin ông chia sẻ cụ thể về tình hình ứng dụng AI tại Việt Nam, nhìn từ các nghiên cứu mới của Microsoft?
Ông Dhanawat Suthumpun: Việt Nam đang bước vào giai đoạn quan trọng trong kỷ nguyên của AI. Chúng tôi nhận thấy động lực mạnh mẽ từ các doanh nghiệp, cộng đồng nhà phát triển, lĩnh vực giáo dục và khu vực công trong việc tìm hiểu cách AI có thể thúc đẩy năng suất, đổi mới sáng tạo và năng lực cạnh tranh.
Dữ liệu từ báo cáo mức độ ứng dụng AI toàn cầu - Global AI Diffusion của chúng tôi đã chỉ ra rằng tốc độ ứng dụng AI của Việt Nam đang có tốc độ tăng ổn định từ năm 2025 với chỉ số ứng dụng đạt 26,5% trong quý 1 năm 2026. Dẫu vậy, Việt Nam vẫn còn nhiều cơ hội để gia tăng hơn nữa mức độ sử dụng AI, bởi hiện nay việc sử dụng AI đang tập trung chủ yếu ở nhóm lao động tri thức.
Đi sâu nghiên cứu về hoạt động ứng dụng AI trong nhóm lao động tri thức, báo cáo Chỉ số xu hướng công việc – Work Trend Index 2026 của chúng tôi còn cho thấy, có tới 82% người sử dụng AI ở Việt Nam chia sẻ rằng họ sợ mình sẽ bị tụt hậu nếu không sử dụng AI để có thể thích ứng một cách mau chóng. Điều này cho thấy người lao động Việt Nam đang rất quan tâm, ý thức việc mình phải áp dụng AI. Đặc biệt, Việt Nam còn đang dẫn đầu ASEAN và vượt xa mức trung bình toàn cầu khi có tới 39% lực lượng lao động thuộc nhóm nhân sự tiên phong về AI – những người sử dụng thành thạo AI.
Tuy nhiên, từ nghiên cứu, chúng tôi thấy xuất hiện một “nghịch lý chuyển đổi”, khi người lao động Việt Nam đang nhanh chóng thích nghi với AI để duy trì năng lực cạnh tranh, trong khi các tổ chức lại chưa bắt kịp sự thay đổi đó.
Vậy để giải quyết “nghịch lý chuyển đổi” kể trên, các tổ chức, doanh nghiệp tại Việt Nam cần làm gì, thưa ông?
Rõ ràng là, công nghệ không thể tự tạo ra sự chuyển đổi. Khi người lao động ngày càng thành thạo và chủ động khai thác các năng lực mới do AI mang lại, các tổ chức, nhà lãnh đạo cần đảm bảo rằng hệ thống vận hành và cách thức quản trị cũng được đổi mới tương ứng để theo kịp tốc độ thay đổi đó.
Chúng tôi cho rằng, yếu tố quan trọng bậc nhất là văn hóa AI của tổ chức. Để đạt được thành công trong việc áp dụng AI, các tổ chức cần xây dựng được văn hóa ứng dụng AI song hành cùng đổi mới sáng tạo, đồng thời cần có cái nhìn cởi mở với ý tưởng mới và dám thử nghiệm những công nghệ mới, ngay cả khi các nỗ lực chưa mang lại kết quả tức thì. Ngoài ra, có 2 yếu tố khác cũng không kém phần quan trọng là quan tâm đào tạo, tập huấn ứng dụng AI cho người lao động và sự ủng hộ từ phía các cấp lãnh đạo quản lý.
Những tổ chức dẫn đầu trong kỷ nguyên AI sẽ là những tổ chức biết tận dụng AI để tái định hình cách thức vận hành công việc, mở ra các mô hình năng suất mới và tạo ra nhiều giá trị hơn cho cả nhân viên và khách hàng.
Ở tầm quốc gia, Microsoft khuyến nghị gì để Việt Nam tiếp tục nâng cao năng lực AI cho toàn dân và chuẩn bị lực lượng lao động tương lai?
Trong việc mở rộng năng lực ứng dụng AI, chúng ta có thể học hỏi kinh nghiệm của những quốc gia hiện đang dẫn đầu toàn cầu trong báo cáo mức độ ứng dụng AI quý I/2026, đó là Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất – UAE, Singapore hay Hàn Quốc.
Đơn cử như, UAE có tỷ lệ áp dụng AI là 70%. Và lý do đưa đến kết quả ấn tượng này là họ đã thành lập bộ chủ quản AI từ 2 năm trước, khi AI tạo sinh ra đời. UAE cũng có rất nhiều chương trình, sáng kiến hỗ trợ chuyển đổi, đưa AI vào ứng dụng trong cuộc sống. Đặc biệt, các hoạt động đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực, kỹ năng AI cho người dân của UAE không chỉ tập trung vào các cư dân thành thị mà còn quan tâm đến cả những người dân vùng nông thôn.
Tương tự, tại Hàn Quốc hay Singapore, Chính phủ các nước này cũng hỗ trợ rất mạnh mẽ cho việc đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng ứng dụng AI cho người dân, doanh nghiệp, nhất là lực lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Với Việt Nam, Microsoft cam kết tiếp tục đồng hành để nâng cao năng lực, kỹ năng số, kỹ năng AI cho người lao động Việt Nam. Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục chung tay cùng khu vực công và khu vực tư để nâng cao năng lực của người Việt trong lĩnh vực AI.
Xin cảm ơn ông!
.svg){kind=icon}
