
Khoảng 25-30% số người trưởng thành Việt Nam có gan nhiễm mỡ từ độ 1 trở lên. Không chỉ người thừa cân mới bị gan nhiễm mỡ, nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng người gầy cũng có nguy cơ mắc bệnh này, 10-20% số người mắc gan nhiễm mỡ lại có thân hình gầy, BMI hoàn toàn bình thường.
VietNamNet chia sẻ những lưu ý của PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu, Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội về bệnh lý này:
Khi siêu âm bụng, nhiều người nhận kết quả với dòng kết luận: "Gan nhiễm mỡ". Có người đọc xong rồi bỏ qua nhưng cũng không ít người lo lắng, vội vàng tìm đủ loại thuốc bổ gan, kết hợp cả Đông y lẫn Tây y. Cuối cùng, tiền mất mà tình trạng gan nhiễm mỡ vẫn không cải thiện.
Vậy gan nhiễm mỡ là gì?
Gan bình thường vẫn chứa một lượng mỡ nhất định, chiếm khoảng 3-5% trọng lượng gan. Khi lượng mỡ vượt quá 5%, tình trạng này được gọi là gan nhiễm mỡ.
Trên thực tế, có hai dạng thường gặp:
Gan nhiễm mỡ do rượu bia, xảy ra ở những người thường xuyên sử dụng đồ uống có cồn.
Gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFLD), thường liên quan đến thừa cân, béo phì, ít vận động, chế độ ăn nhiều chất béo và đường, rối loạn mỡ máu, đái tháo đường, thức khuya hoặc giảm cân quá nhanh.

3 mức độ gan nhiễm mỡ trên siêu âm
Gan nhiễm mỡ độ 1 (nhẹ): Gan tăng âm nhẹ, khả năng xuyên âm của sóng siêu âm hầu như chưa bị ảnh hưởng. Các mạch máu trong gan và ranh giới giữa gan với cơ hoành vẫn quan sát rõ.
Gan nhiễm mỡ độ 2 (trung bình): Gan tăng âm rõ hơn, các mạch máu trong gan và ranh giới cơ hoành bắt đầu khó quan sát, hình ảnh các cấu trúc phía sau gan mờ dần.
Gan nhiễm mỡ độ 3 (nặng): Hình ảnh mạch máu trong gan và ranh giới cơ hoành gần như không còn phân biệt được. Các cấu trúc phía sau gan rất khó hoặc không thể quan sát do khả năng xuyên âm giảm rõ rệt.
Người có kết quả gan nhiễm mỡ nên làm gì?
Thứ nhất, bệnh nhân hãy hỏi bác sĩ siêu âm xem bạn bị gan nhiễm mỡ ở mức độ nào. Nếu không xác định được độ 1, 2 hay 3 thì kết quả đó cần được xem xét lại.
Thứ hai, nếu bệnh nhân chỉ bị gan nhiễm mỡ độ 1 thì không nên quá lo lắng. Điều quan trọng nhất là điều chỉnh lối sống: Giảm cân nếu thừa cân, ăn uống lành mạnh, tăng vận động và đặc biệt hạn chế rượu bia. Khi cân nặng trở về mức BMI hợp lý, tình trạng gan nhiễm mỡ thường cải thiện rõ rệt.
Thứ ba, người bệnh cần khám chuyên khoa Tiêu hóa - Gan mật sớm nếu siêu âm cho thấy gan nhiễm mỡ độ 2 hoặc độ 3 kèm theo một trong các dấu hiệu như đau bụng, sụt cân, mệt mỏi, chán ăn, vàng da hoặc vàng mắt, xét nghiệm máu cho thấy men gan tăng. Người có các bệnh lý như đái tháo đường, rối loạn mỡ máu hoặc tăng huyết áp. Những người uống rượu bia từ 3-4 lần mỗi tuần trở lên nên khám sức khỏe định kỳ ít nhất 6 tháng/lần, ngay cả khi siêu âm mới phát hiện gan nhiễm mỡ độ 1.
Đừng tin vào các loại 'thuốc bổ gan' được quảng cáo
Điều cuối cùng cần nhấn mạnh là không nên tự ý sử dụng các loại thuốc "giải độc gan" hoặc "bổ gan" được quảng cáo tràn lan.
Theo các hướng dẫn của Hiệp hội Nghiên cứu Bệnh gan Mỹ (AASLD) và Hiệp hội Nghiên cứu Gan châu Âu (EASL), hiện chưa có thuốc đặc hiệu được khuyến cáo để điều trị gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFLD). Nền tảng điều trị vẫn là giảm cân, tăng vận động, kiểm soát đường huyết và mỡ máu.
Không có loại thuốc nào giúp làm giảm mỡ trong gan nhanh và hiệu quả bằng việc thay đổi lối sống. Hơn nữa, hầu hết thuốc sau khi vào cơ thể đều được chuyển hóa qua gan nên việc tự ý dùng thuốc không cần thiết còn có thể làm tăng gánh nặng cho chính lá gan của bạn.


