Bảo đảm quyền tiếp cận thông tin, dịch vụ số của người dân

Chương trình phát triển Chính phủ số được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tháng 12/2025 đã nêu rõ quan điểm: “Phát triển các dịch vụ số bao trùm, rộng khắp dựa trên nguyên tắc lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm, chủ thể, đối tượng phục vụ, đồng sáng tạo các dịch vụ số. Lấy người dùng làm trung tâm với hệ sinh thái dịch vụ hợp nhất, không ai bị bỏ lại phía sau”.

Trong hướng dẫn các địa phương triển khai mô hình chuyển đổi số cấp xã, bao trùm số cũng được xác định là 1 trong 4 nguyên tắc cần được đảm bảo, bên cạnh các nguyên tắc kiến trúc và sử dụng chung, an toàn thông tin và thực hiện linh hoạt theo điều kiện địa bàn. Theo đó, việc tuân thủ nguyên tắc bao trùm số nhằm bảo đảm rằng mọi người dân đều được tiếp cận dịch vụ số, không phân biệt điều kiện kinh tế, vùng miền và trình độ kỹ năng số; người dân thuộc nhóm yếu thế, người không có thiết bị hoặc thiếu kỹ năng số vẫn có thể tiếp cận và sử dụng dịch vụ số.

Ở góc độ địa phương, trong kế hoạch chuyển đổi số thành phố Hà Nội năm 2026, UBND thành phố đã nhấn mạnh: Mọi chính sách và giải pháp chuyển đổi số phải hướng tới việc tạo điều kiện cho mọi người dân, doanh nghiệp được tiếp cận và thụ hưởng dịch vụ số; chú trọng các nhóm yếu thế và khu vực còn hạn chế về điều kiện tiếp cận số.

Nguyên tắc “chuyển đổi số bao trùm, thu hẹp khoảng cách số” tiếp tục được thể hiện rõ tại kế hoạch thí điểm mô hình chuyển đổi số cấp xã trên địa bàn Thủ đô mới được Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng ký ban hành.

W-miniapp tren nen tang iHanoi.jpg
Sở KH&CN thành phố Hà Nội được giao chủ trì, phối hợp với 5 đơn vị hành chính cấp xã tham gia thí điểm để phát triển miniapp của xã, phường trên nền tảng công dân Thủ đô số iHanoi.

Cụ thể, theo kế hoạch mới ban hành, trong thời gian từ nay đến hết tháng 9/2026, 5 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 2 phường Hoàn Kiếm, Giảng Võ, Từ Liêm và 2 xã Đa Phúc, Minh Châu sẽ thí điểm triển khai các mô hình chuyển đổi số như: Phát triển Miniapp cho xã, phường trên nền tảng công dân Thủ đô số iHanoi; triển khai mô hình cộng đồng số tại tổ dân phố, thôn, chi bộ, chi hội trên iHanoi; xây dựng mô hình nhà văn hóa số; triển khai tuyến phố kinh doanh số - chợ 4.0”; hỗ trợ chuyển đổi số cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh như nộp thuế qua eTax Mobile, hỗ trợ ứng dụng nền tảng số và phần mềm quản lý bán hàng...

UBND thành phố Hà Nội khuyến khích các đơn vị chủ động nghiên cứu, triển khai các mô hình chuyển đổi số phù hợp với đặc thù địa bàn, bảo đảm tuân thủ Khung kiến trúc số Thành phố Hà Nội đã ban hành và hướng dẫn ngày 29/4/2026 của Bộ KH&CN về mô hình chuyển đổi số cấp xã. 

Việc tổ chức thí điểm mô hình chuyển đổi số cấp xã tại 5 xã, phường trên địa bàn Hà Nội nhằm góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền cấp xã trên môi trường số; chuẩn hóa việc cập nhật, khai thác dữ liệu phục vụ quản lý địa bàn; thúc đẩy phát triển kinh tế số, xã hội số tại cộng đồng dân cư; đồng thời, tăng tương tác và hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tiếp cận, sử dụng dịch vụ số thuận tiện, an toàn. Kết quả thí điểm sẽ là căn cứ để Hà Nội lựa chọn, xem xét nhân rộng mô hình phù hợp, hiệu quả.

Đẩy mạnh công tác truyền thông, nâng cao nhận thức và kỹ năng số

Để việc triển khai các mô hình chuyển đổi số cấp xã đạt được mục đích đã đề ra, các cơ quan, đơn vị tham gia thí điểm cần tập trung vào 4 nhóm giải pháp trọng tâm.

Trước hết, các đơn vị cần tăng cường và đổi mới công tác truyền thông, nâng cao nhận thức trong cán bộ, công chức, viên chức và người dân về vai trò của chuyển đổi số với phát triển kinh tế xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và hội nhập quốc tế.

Cùng với đó, các địa phương, đơn vị chú trọng tuyên truyền, phổ biến, chia sẻ kinh nghiệm về các nội dung, mô hình chuyển đổi số; chủ động thí điểm các sáng kiến mới tại địa phương, đơn vị có khả năng nhân rộng trên toàn thành phố, đặc biệt là những sáng kiến liên quan đến dữ liệu số.   

Song song đó, các cơ quan, đơn vị sẽ xây dựng kế hoạch chi tiết để triển khai những mô hình chuyển đổi số cấp xã; đồng thời xây dựng chính sách thu hút, tạo điều kiện cho doanh nghiệp tham gia hỗ trợ chính quyền địa phương chuyển đổi số bằng các hình thức xã hội hóa.

Đặc biệt, Tổ Chuyển đổi số cộng đồng, vai trò của đoàn viên thanh niên trên địa bàn được huy động tối đa trong những hoạt động về tuyên truyền, hướng dẫn người dân sử dụng các nền tảng số. 

Với nhóm giải pháp tổ chức, triển khai, UBND thành phố Hà Nội yêu cầu các cơ quan, địa phương đẩy mạnh công tác chỉ đạo, điều hành về chuyển đổi số một cách đồng bộ, thống nhất và hiệu quả trong hoạt động của cơ quan nhà nước trên địa bàn; gắn trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị trong việc xây dựng, phát triển chính quyền số, xã hội số, kinh tế số; ưu tiên tuyển dụng, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ chuyên trách về CNTT, chuyển đổi số trong các cơ quan, đơn vị.