ACV sai phạm gì tại dự án sân bay Long Thành?

Thanh tra Chính phủ vừa công bố kết luận thanh tra Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1, chỉ ra hàng loạt tồn tại, sai phạm trong quá trình triển khai các gói thầu trọng điểm và chuyển hồ sơ đến Bộ Công an để xem xét điều tra, xử lý theo quy định.

Theo kết luận thanh tra, dự án sân bay Long Thành giai đoạn 1 có tổng mức đầu tư hơn 109.000 tỷ đồng, gồm 4 dự án thành phần triển khai từ năm 2020. Tuy nhiên, đến hết quý I/2025, nhiều hạng mục vẫn chậm tiến độ, xuất hiện chênh lệch giữa khối lượng thực hiện và thiết kế được phê duyệt.

Đáng chú ý, tại một số gói thầu, nhiều nhà thầu không trực tiếp thực hiện khối lượng công việc như cam kết trong hồ sơ dự thầu mà giao lại cho đơn vị khác thi công, có dấu hiệu chuyển nhượng thầu trái quy định của Luật Đấu thầu. Tổng giá trị phần công việc có dấu hiệu chuyển nhượng trái quy định được xác định hơn 3.400 tỷ đồng.

Thanh tra Chính phủ cho rằng nguyên nhân xuất phát từ việc chủ đầu tư và đơn vị tư vấn chưa tuân thủ đầy đủ trình tự, thủ tục và các điều khoản hợp đồng. Công tác lập, thẩm định, phê duyệt dự toán, lựa chọn nhà thầu, quản lý hồ sơ chất lượng, hợp đồng, tạm ứng... còn nhiều thiếu sót. Bên cạnh đó, năng lực quản lý và tính tuân thủ pháp luật của một số nhà thầu còn hạn chế.

ACV san bay long thanh.jpg
Lãnh đạo ACV làm việc với Ban Quản lý dự án Cảng Hàng không Quốc tế Long Thành. Ảnh: ACV

Theo kết luận thanh tra, trách nhiệm thuộc về Hội đồng thành viên Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM), Hội đồng quản trị ACV, tổng giám đốc, các phó Tổng giám đốc theo phân công nhiệm vụ; Ban quản lý dự án, các phòng ban, tổ chuyên gia của ACV có liên quan; các đơn vị tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát và các nhà thầu thi công.

Thanh tra Chính phủ đã chuyển thông tin đến Bộ Công an để xem xét điều tra, xử lý đối với một số nhà thầu có dấu hiệu chuyển nhượng thầu trái quy định và chủ đầu tư ACV vi phạm quy định của Luật Đấu thầu, đồng thời chuyển kết luận thanh tra phục vụ quá trình điều tra các vi phạm liên quan đến vụ án hình sự đang được Bộ Công an thụ lý.

Trong vụ án xảy ra tại ACV, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu đã khởi tố 31 bị can để điều tra về các tội danh Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng, Đưa hối lộ, Nhận hối lộ và Tham ô tài sản. Trong đó có ông Vũ Thế Phiệt, người từng giữ chức Chủ tịch HĐQT ACV và ông Nguyễn Tiến Việt, nguyên là thành viên HĐQT, Phó Tổng giám đốc kiêm Giám đốc Ban Quản lý dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

ACV hiện có vốn điều lệ hơn 35.828 tỷ đồng, trong đó Nhà nước thông qua Bộ Tài chính nắm giữ hơn 95,4% vốn. Doanh nghiệp là chủ đầu tư dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành - công trình trọng điểm quốc gia có tổng mức đầu tư gần 337.000 tỷ đồng.

Lợi nhuận lập kỷ lục, tiếp tục đầu tư Long Thành giai đoạn 2

Bất chấp những biến động liên quan đến dự án Long Thành, ACV vẫn ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực trong nửa đầu năm 2026.

Theo báo cáo tài chính quý II/2026, doanh thu thuần đạt hơn 6.400 tỷ đồng, gần như đi ngang so với cùng kỳ. Tuy nhiên, lợi nhuận sau thuế đạt kỷ lục hơn 3.350 tỷ đồng, tăng 29%, nhờ lượng khách quốc tế tiếp tục tăng, biên lợi nhuận gộp cải thiện và không còn ghi nhận khoản lỗ chênh lệch tỷ giá lớn như cùng kỳ năm trước.

Lũy kế 6 tháng đầu năm, ACV đạt doanh thu thuần 13.200 tỷ đồng, tăng gần 4%; lợi nhuận ròng gần 6.700 tỷ đồng, tăng 17% so với cùng kỳ. 

ACV2026H1 sanbayLongThanh BCTC.png
Tới cuối tháng 6/2026, ACV đã đầu tư hơn 39 nghìn tỷ đồng vào dự án Sân bay Long Thành Giai đoạn 1. Nguồn: BCTC

Đến ngày 30/6/2026, tổng tài sản của ACV đạt gần 94.000 tỷ đồng, tăng gần 24% so với đầu năm. Vốn chủ sở hữu tăng lên gần 74.200 tỷ đồng. Tiền gửi ngân hàng giảm còn khoảng 10.800 tỷ đồng, trong khi chi phí xây dựng cơ bản dở dang tăng lên gần 42.000 tỷ đồng.

Riêng dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1 chiếm khoảng 39.500 tỷ đồng, tương đương 94% tổng giá trị xây dựng cơ bản dở dang của ACV, cho thấy doanh nghiệp vẫn tập trung nguồn lực rất lớn cho dự án trọng điểm này. Trong khi đó, tổng dư nợ vay chỉ còn khoảng 9.200 tỷ đồng, giảm 5% so với đầu năm, chủ yếu là các khoản vay ODA phục vụ đầu tư hạ tầng.

Giữa tháng 1/2026, Bộ Xây dựng tiếp tục giao ACV làm chủ đầu tư giai đoạn 2 của Cảng hàng không quốc tế Long Thành, ngoại trừ các công trình bảo đảm hoạt động bay do VATM thực hiện. ACV đang phối hợp lập quy hoạch chi tiết trên toàn bộ diện tích 5.000ha và xây dựng báo cáo nghiên cứu khả thi cho giai đoạn 2.

Theo quy hoạch, giai đoạn 2 sẽ đầu tư thêm một nhà ga hành khách, đường cất hạ cánh thứ ba cùng hệ thống hạ tầng đồng bộ, nâng công suất sân bay lên 50 triệu lượt hành khách và 1,5 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.

Song song với Long Thành, ACV cũng đẩy mạnh kế hoạch mở rộng các cảng hàng không hiện hữu. Tại Cam Ranh, doanh nghiệp dự kiến đầu tư gần 12.000 tỷ đồng cho ba dự án, nổi bật là Nhà ga hành khách T1 mới công suất 9 triệu khách/năm. Tại Đà Nẵng, ACV sẽ đầu tư hơn 11.282 tỷ đồng để cải tạo, mở rộng Nhà ga T1, nâng công suất khai thác lên 14 triệu hành khách mỗi năm.

Trên thị trường chứng khoán, cổ phiếu ACV giảm mạnh từ vùng trên 62.000 đồng/cổ phiếu hồi giữa tháng 1 xuống còn 38.000-39.000 đồng/cổ phiếu. Cổ phiếu ACV chịu áp lực giảm sau thông tin lãnh đạo cấp cao của doanh nghiệp bị khởi tố, phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư trước những diễn biến liên quan đến vụ án tại dự án sân bay Long Thành.