Con số gây "choáng" và bài hát 4 phút rưỡi

Tháng 7 vừa qua, một video dài 4 phút 30 giây với tựa đề "We Deserve It" (Chúng tôi xứng đáng với điều đó) bất ngờ xuất hiện trên YouTube. 

Đoạn clip được cho là do một nhân viên DX (mảng thành phẩm, bao gồm smartphone và đồ gia dụng) thực hiện. Clip này đã nhanh chóng lan truyền trong nội bộ Samsung. 

Chỉ sau 5 ngày, video thu hút hơn 30.000 lượt xem, tương đương hơn một nửa quy mô nhân sự của bộ phận DX.

Lời bài hát chất chứa nhiều tâm sự: "Chúng ta đã tạo ra TV, tủ lạnh, máy giặt, máy điều hòa và Galaxy. Chỉ là cái chúng ta làm không phải là thứ bán dẫn chết tiệt đó". 

Cơn giận của nhân viên DX bắt nguồn từ một con số: chênh lệch tiền thưởng lên tới 100 lần. 

Nguyên nhân là cuộc đàm phán lương tháng 5/2026 giữa công đoàn và ban lãnh đạo Samsung đã tạo ra một khoảng cách chưa từng có. Theo thỏa thuận, bộ phận bán dẫn (DS) sẽ được hưởng một khoản "thưởng đặc biệt" lên tới 10,5% lợi nhuận hoạt động.

Hình 1 (3).png
Khoảng cách thưởng 100 lần giữa nhân viên bán dẫn (600 triệu won) và đồng nghiệp làm điện thoại/đồ gia dụng (6 triệu won) đã gây ra làn sóng bất mãn tại Samsung. Ảnh: Donga

Cụ thể, nếu lợi nhuận của mảng bán dẫn đạt 300.000 tỷ won (khoảng 5,6 triệu tỷ đồng), quỹ thưởng dành riêng cho bộ phận này sẽ lên tới 31.500 tỷ won (khoảng 608 tỷ tỷ đồng).

Với cơ chế phân bổ 40% đều cho toàn bộ nhân viên DS và 60% dựa trên hiệu quả của từng mảng, một nhân viên thuộc mảng bộ nhớ có thể nhận tới 600 triệu won tiền thưởng (khoảng 11,6 tỷ đồng). Con số này còn có thể lên tới 610 triệu won (khoảng 11,8 tỷ đồng) khi tính cả các khoản thưởng khác.

Trong khi đó, nhân viên DX chỉ nhận được khoảng 6 triệu won tiền cổ phiếu quỹ (khoảng 116 triệu đồng), nhỏ hơn gần 100 lần so với đồng nghiệp bên bán dẫn. 

Sự chênh lệch "trên trời dưới đất" khiến nhân viên DX cảm thấy bị bỏ lại. Họ nhắc lại giai đoạn khó khăn khi thị trường chip bão hòa (2023), chính lợi nhuận từ mảng smartphone và TV đã "cưu mang" mảng bán dẫn. Nhưng một khi "cơn bão AI" tới, họ bị bỏ rơi.

Một lãnh đạo cấp cao của công đoàn, đại diện cho DX, bức xúc: "Có sự chênh lệch 100 lần về tiền thưởng. Chúng tôi cảm thấy như đang bị bóc lột. Tinh thần lao dốc sẽ hủy hoại công ty".

Sự bất mãn khiến nhân viên DX đổ xô gia nhập các công đoàn mới, đặc biệt là "Công đoàn Đồng hành Samsung" (Donghaeng Union), nơi đại diện cho quyền lợi của họ. Số thành viên công đoàn này tăng vọt từ 2.000 lên hơn 26.000 người chỉ trong vài tháng. 

Không khí phản đối cũng thể hiện rõ qua việc hàng nghìn nhân viên mặc đồ đen đi làm. Hành động này được ví như một cuộc "để tang" cho sự công bằng về tiền thưởng.

Nghịch lý của kỷ nguyên AI: Chip thắng, điện thoại thua

Nghịch lý thưởng phạt của Samsung phản ánh một thực tế: mảng bán dẫn đang ăn nên làm ra nhờ cơn sốt AI, trong khi mảng di động chịu sức ép lợi nhuận khi giá linh kiện, đặc biệt bộ nhớ, tăng mạnh.

Trong quý II/2026, DS đạt lợi nhuận hoạt động kỷ lục 89,2 nghìn tỷ won. Ngược lại, MX và Networks ghi nhận khoản lỗ hoạt động 700 tỷ won, trong đó chi phí linh kiện tăng cao gây sức ép lớn lên mảng di động.

Kết cục trớ trêu: Nếu năm ngoái smartphone là "con bò sữa" nuôi chip thì năm nay, chip lại "ăn đứt" lợi nhuận của smartphone, đồng thời tạo ra một cuộc “nội chiến” về tiền thưởng ngay trong nội bộ đế chế Samsung.

Trong bối cảnh căng thẳng, Chủ tịch Samsung Lee Jae-yong đã kêu gọi tinh thần đoàn kết: "Tất cả thành viên Samsung, chúng ta là một gia đình". Tuy nhiên, khoảng cách thưởng 100 lần đang khiến thông điệp này khó đi vào lòng người. 

Các chuyên gia tài chính từ J.P. Morgan cũng lưu ý rằng chi phí vận hành của “ông lớn” Hàn Quốc có thể tăng thêm trong thời gian tới.

Samsung vẫn đang thu về những khoản lợi nhuận kỷ lục, nhưng việc giải quyết hài hòa quyền lợi giữa các bộ phận sẽ là bài toán chiến lược để duy trì sức mạnh tổng thể trong kỷ nguyên AI.

Theo Nikkei Asia, KBS, Chosun Ilbo