
Sáng 4/6, phát biểu tại Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ 14, nhiệm kỳ 2026-2031, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu đổi mới mạnh mẽ tổ chức công đoàn, để công đoàn thực sự trở thành chỗ dựa tin cậy của người lao động, là cầu nối vững chắc giữa Đảng, Nhà nước với giai cấp công nhân trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.
Không thể có nền công nghiệp hiện đại nếu thiếu đội ngũ công nhân hiện đại
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, đại hội diễn ra trong thời điểm đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới. Đại hội đã xác định rõ mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2045 với những yêu cầu cao hơn về tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin, phát triển nhanh và bền vững vì hòa bình, độc lập, dân chủ, phồn vinh, văn minh và hạnh phúc.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng trong hành trình phát triển đất nước, giai cấp công nhân và người lao động giữ vị trí đặc biệt quan trọng.
“Không thể có một nền công nghiệp hiện đại nếu thiếu đội ngũ công nhân hiện đại. Không thể có năng suất lao động cao nếu người lao động không được đào tạo, chăm lo, bảo vệ và khơi dậy khát vọng cống hiến. Không thể có sự phát triển bền vững nếu đời sống công nhân còn nhiều khó khăn và tiếng nói chính đáng của người lao động chưa được lắng nghe đầy đủ” - ông nhấn mạnh.

Người đứng đầu Đảng và Nhà nước khẳng định đại hội lần này không chỉ là đại hội nhiệm kỳ của tổ chức công đoàn mà còn là dịp để trả lời một câu hỏi lớn: Công đoàn Việt Nam phải đổi mới như thế nào để thực sự là chỗ dựa tin cậy của người lao động, là cầu nối bền chặt giữa Đảng, Nhà nước với giai cấp công nhân - lực lượng quan trọng góp phần xây dựng đất nước trong kỷ nguyên mới.
Ông đánh giá cao vai trò tiên phong của giai cấp công nhân trong suốt tiến trình cách mạng Việt Nam. Từ các nhà máy, công trường, hầm mỏ, bến cảng đến các khu công nghiệp, khu chế xuất và các lĩnh vực dịch vụ, công nghệ, logistics, năng lượng, y tế, giáo dục, tài chính, kinh tế số, ở đâu cũng có dấu ấn của người lao động Việt Nam bằng mồ hôi, trí tuệ và sự sáng tạo.
Thẳng thắn nhìn nhận những hạn chế
Ghi nhận những kết quả nổi bật của tổ chức công đoàn trong nhiệm kỳ qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng các cấp công đoàn đã tích cực tham gia xây dựng chính sách, pháp luật; chăm lo việc làm, thu nhập, phúc lợi, nhà ở và điều kiện làm việc cho người lao động; tổ chức nhiều phong trào thi đua thiết thực.
Các chương trình như Tết Sum vầy, Tháng Công nhân, Mái ấm Công đoàn, chương trình phúc lợi đoàn viên, tư vấn pháp luật, đối thoại tại nơi làm việc đã góp phần đưa công đoàn đến gần hơn với người lao động.
Tuy nhiên, ông cũng thẳng thắn chỉ ra nhiều hạn chế cần khắc phục như một số hoạt động công đoàn vẫn còn nặng tính hành chính, phong trào chưa đi sâu vào những vấn đề người lao động quan tâm nhất. Năng lực đại diện, đối thoại và bảo vệ quyền lợi người lao động ở một số nơi còn hạn chế.

Đặc biệt, đời sống của một bộ phận công nhân, nhất là lao động tại các khu công nghiệp, lao động di cư, lao động phi chính thức, lao động thời vụ vẫn còn nhiều khó khăn về thu nhập, nhà ở, giáo dục, y tế và các điều kiện an sinh xã hội.
Trong khi đó, quá trình chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và tự động hóa đang làm thay đổi nhanh chóng thị trường lao động, việc làm và quan hệ lao động, đặt ra yêu cầu công đoàn phải đổi mới mạnh mẽ hơn nữa.
“Công đoàn không thể mạnh nếu xa công nhân. Công đoàn không thể hấp dẫn nếu người lao động không thấy quyền lợi của mình được bảo vệ tốt hơn. Công đoàn không thể hiện đại nếu vẫn chủ yếu hoạt động bằng giấy tờ, hội họp và khẩu hiệu” - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
6 nhiệm vụ trọng tâm của Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ tới
Tại Đại hội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị Công đoàn Việt Nam tập trung thực hiện 6 nhiệm vụ trọng tâm.
Thứ nhất, xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam hiện đại, lớn mạnh, xứng đáng là lực lượng tiên phong trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Người công nhân hôm nay không chỉ cần đôi bàn tay cần cù mà còn phải có tri thức, kỹ năng số, năng lực làm chủ công nghệ và tinh thần đổi mới sáng tạo.
Thứ hai, lấy đoàn viên và người lao động làm trung tâm của mọi hoạt động công đoàn. Hiệu quả của công đoàn phải được đo bằng niềm tin và sự hài lòng của người lao động, bằng chất lượng thỏa ước lao động tập thể và những quyền lợi được bảo vệ trên thực tế.
“Ở đâu có người lao động, ở đó phải có công đoàn. Ở đâu quyền lợi chính đáng của người lao động bị ảnh hưởng, ở đó công đoàn phải có tiếng nói. Ở đâu có nguy cơ phát sinh tranh chấp lao động, ở đó công đoàn phải chủ động đối thoại, hòa giải, bảo vệ cái đúng, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động” - ông nhấn mạnh.
Thứ ba, đổi mới mạnh mẽ công đoàn cơ sở. Đây là địa bàn quyết định sức sống của tổ chức công đoàn. Công đoàn cấp trên phải hướng mạnh về cơ sở, hỗ trợ công đoàn cơ sở về pháp lý, phương pháp và kỹ năng thương lượng, đối thoại. Cán bộ công đoàn cơ sở phải gần công nhân, hiểu công nhân, lắng nghe và bảo vệ công nhân bằng pháp luật, đối thoại và trách nhiệm.
Thứ tư, xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ, góp phần ổn định xã hội. Công đoàn cần nâng cao năng lực thương lượng tập thể, đối thoại tại nơi làm việc; chủ động giải quyết từ sớm các mâu thuẫn và tranh chấp lao động.

Thứ năm, xây dựng Công đoàn Việt Nam hiện đại, chuyên nghiệp, số hóa, minh bạch và đủ năng lực đại diện trong tình hình mới. Công đoàn số không chỉ là ứng dụng phần mềm quản lý đoàn viên mà còn phải giúp người lao động dễ dàng phản ánh kiến nghị, được tư vấn pháp luật, tra cứu quyền lợi, tiếp cận các dịch vụ hỗ trợ và bảo vệ quyền lợi của mình.
Đội ngũ cán bộ công đoàn phải được đào tạo chuyên nghiệp hơn về pháp luật lao động, kỹ năng giải quyết các vấn đề mang tính tập thể, an sinh xã hội, truyền thông số, dữ liệu, quản trị tổ chức và xử lý khủng hoảng.
Thứ sáu, công đoàn cần tham gia tích cực hơn vào công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị; tăng cường tuyên truyền, giáo dục lý tưởng cách mạng, lòng yêu nước, ý thức công dân, kỷ luật lao động và đạo đức nghề nghiệp; bồi dưỡng, giới thiệu nhiều công nhân ưu tú cho Đảng xem xét kết nạp.
Đảng, Nhà nước luôn đồng hành cùng người lao động
Khẳng định Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ và cả hệ thống chính trị luôn đồng hành cùng tổ chức công đoàn và người lao động, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho biết việc chăm lo đời sống, nhà ở, y tế, giáo dục, đào tạo nghề và môi trường làm việc an toàn cho người lao động là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị.
Ông yêu cầu sau đại hội, tinh thần đổi mới phải được triển khai đến từng cấp công đoàn, từng khu công nghiệp, doanh nghiệp, tổ sản xuất và từng đoàn viên.
“Đất nước đang cần một giai cấp công nhân hiện đại hơn, bản lĩnh hơn, sáng tạo hơn. Người lao động đang cần một tổ chức công đoàn gần gũi hơn, thiết thực hơn, mạnh mẽ hơn. Sự nghiệp phát triển đất nước đang cần sự đóng góp to lớn hơn nữa của hàng chục triệu đoàn viên, công nhân, viên chức, người lao động cả nước” - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Tin tưởng vào truyền thống vẻ vang của giai cấp công nhân Việt Nam cùng quyết tâm đổi mới của tổ chức công đoàn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bày tỏ kỳ vọng Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ 14 sẽ mở ra một giai đoạn phát triển mới mạnh mẽ hơn, thực chất hơn và hiệu quả hơn cho tổ chức công đoàn cũng như phong trào công nhân cả nước.
