Thời gian gần đây, các buổi tối tại nhà văn hóa thôn trên địa bàn xã Vĩnh Tường (Phú Thọ) thường đông vui hơn trước. Không phải họp thôn hay sinh hoạt văn nghệ mà người dân đến để học cách dùng điện thoại thông minh, tạo tài khoản VNeID, nộp hồ sơ trực tuyến hay thanh toán không dùng tiền mặt. Với nhiều người lớn tuổi, đây là lần đầu tiên họ tự thao tác trên điện thoại mà không cần nhờ con cháu.

Được biết, xã Vĩnh Tường hiện có hơn 47.000 dân, địa bàn rộng với 37 thôn. Dù khoảng 80% người dân đã sử dụng điện thoại thông minh nhưng kỹ năng tiếp cận công nghệ giữa các nhóm dân cư vẫn còn chênh lệch khá lớn. Nhiều người biết dùng điện thoại để nghe gọi, xem tin tức nhưng chưa biết khai thác các tiện ích số phục vụ cuộc sống.

W-Vĩnh Tường.png
Được phổ cập kỹ năng số cơ bản, người dân chủ động tìm kiếm thông tin, áp dụng hiệu quả vào đời sống và sản xuất.

Từ thực tế đó, địa phương xác định việc phổ cập kỹ năng số không chỉ là nhiệm vụ chuyển đổi số mà còn góp phần giảm nghèo thông tin cho người dân, nhất là ở khu vực nông thôn.

Để phong trào “Bình dân học vụ số” đi vào thực chất, xã đã thành lập 37 tổ công nghệ số cộng đồng với hơn 250 thành viên. Đây là lực lượng trực tiếp xuống từng khu dân cư hướng dẫn người dân tiếp cận công nghệ theo cách đơn giản, dễ hiểu nhất.

Nhiều cán bộ đoàn, hội viên phụ nữ, giáo viên hay công an xã trở thành “thầy giáo công nghệ” ngay tại cơ sở. Họ đến từng nhà hướng dẫn người dân cài đặt ứng dụng, tra cứu thủ tục hành chính, thanh toán điện tử hay nhận biết thông tin xấu độc trên mạng.

Ông Nguyễn Văn Hòa, một người dân ở xã Vĩnh Tường cho biết, trước đây mỗi lần làm giấy tờ thường phải lên xã hỏi nhiều lần vì không biết thủ tục. Từ khi được tổ công nghệ số cộng đồng hướng dẫn sử dụng dịch vụ công trực tuyến, ông có thể tự tra cứu thông tin ngay trên điện thoại.

“Ban đầu tôi nghĩ khó lắm, nhưng được hướng dẫn từng bước nên giờ cũng quen. Có việc gì chỉ cần mở điện thoại ra xem, đỡ phải đi lại nhiều như trước”, ông Hòa nói.

Không chỉ hướng dẫn trực tiếp, công tác tuyên truyền tại Vĩnh Tường cũng đổi mới theo hướng gần gũi hơn. Thay vì chỉ đọc thông báo trên loa truyền thanh, địa phương còn xây dựng các video ngắn hướng dẫn thao tác cụ thể rồi đăng trên Facebook, Zalo cộng đồng để người dân dễ theo dõi.

Trong năm 2025, xã đã tổ chức 9 buổi tuyên truyền trực tiếp, đăng tải hàng chục tin, bài và xây dựng 25 video hướng dẫn thực hiện các thủ tục hành chính phổ biến. Các nội dung đều được thiết kế ngắn gọn, dễ hiểu, bám sát nhu cầu thực tế của người dân.

Nhờ vậy, nhiều người dân lần đầu biết nộp hồ sơ trực tuyến, thanh toán qua tài khoản ngân hàng hay sử dụng ứng dụng số để phục vụ công việc và đời sống hằng ngày.

Theo lãnh đạo UBND xã Vĩnh Tường, sau hơn một năm triển khai phong trào “Bình dân học vụ số”, hơn 21.700 lượt người dân đã được phổ cập kỹ năng số cơ bản. Tỷ lệ hồ sơ giải quyết trực tuyến đạt trên 95%, phần lớn đúng hạn.

Không khí học hỏi công nghệ cũng dần lan rộng trong cộng đồng. Tại nhiều nhà văn hóa thôn, người dân chủ động trao đổi cách sử dụng điện thoại thông minh, tìm kiếm thông tin hay đăng ký các dịch vụ trực tuyến.

Địa phương xác định, giảm nghèo thông tin không chỉ là giúp người dân có Internet hay điện thoại thông minh, mà quan trọng hơn là biết sử dụng công nghệ để tiếp cận tri thức, thông tin chính thống và các dịch vụ thiết yếu.

Thời gian tới, xã Vĩnh Tường tiếp tục mở rộng các điểm hỗ trợ công nghệ cộng đồng, tăng cường hướng dẫn kỹ năng số cho người cao tuổi và người dân ở khu vực còn khó khăn. Từ những lớp học giản dị ở cơ sở, tri thức số đang từng bước đến gần hơn với người dân nông thôn.