
Theo Politico, cuộc xung đột Iran do chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump phát động đã khiến giá năng lượng toàn cầu tăng vọt, ảnh hưởng tiêu cực tới nền kinh tế toàn cầu, khiến nhiều quốc gia mất dần niềm tin vào đường lối của Washington.
Từ Bangladesh đến Slovenia, nhiều chính phủ đang lúng túng xử lý hậu quả của một cuộc xung đột mà họ không mong muốn. Ở các nước có đa số người dân theo Hồi giáo, làn sóng chỉ trích Mỹ tràn ngập khắp mọi nơi. Ngay cả các đồng minh trong NATO cũng giữ khoảng cách nhất định: họ hỗ trợ hạn chế và tỏ ra không hài lòng khi Washington không hề tham vấn trước khi phát động chiến dịch.
Ở thời điểm hiện tại, dấu hiệu các quốc gia bắt đầu tìm cách giữ khoảng cách với Washington cũng ngày càng rõ ràng. Đơn cử là việc Thủ tướng Canada Mark Carney ngày 19/4 gọi mối quan hệ kinh tế với Mỹ là "một điểm yếu cần khắc phục", bất chấp việc hai nước đã là đồng minh thân cận trong thời gian dài.
Tuy vậy, chính quyền Tổng thống Trump vẫn vô cùng kiên định với lập trường của mình. Theo phát ngôn viên Nhà Trắng Anna Kelly, ông Trump là nhà lãnh đạo duy nhất đủ quyết đoán để xử lý vấn đề Iran và khi nguy cơ hạt nhân được loại trừ, thế giới sẽ trở nên an toàn hơn.

Về mặt quân sự, ngay khi cuộc xung đột Trung Đông nổ ra, sự thiếu đồng nhất trong các liên minh do Mỹ dẫn đầu đã ngay lập tức lộ rõ. Trong lịch sử, các Tổng thống Mỹ vẫn có thể tập hợp đồng minh, kể cả những nước miễn cưỡng. Nhưng theo hai nhà ngoại giao châu Âu, Washington lần này thậm chí không thông báo trước cho các đối tác thân cận nhất và sau đó cũng không đưa ra yêu cầu rõ ràng.
Điều này đã thúc đẩy các nước châu Âu tạo khoảng cách với Mỹ và tự xây dựng kế hoạch ứng phó khủng hoảng. Anh và Pháp đã tổ chức nhiều cuộc họp với hàng chục quốc gia đồng minh để thảo luận cách đảm bảo eo biển Hormuz được mở lại sau khi xung đột kết thúc, nhưng không có sự tham gia của Mỹ. Trong khi đó, Liên minh châu Âu cũng đang tìm cách tăng cường cơ chế phòng thủ tập thể nhằm đối phó với những nguy cơ có thể xảy ra, đặc biệt là về ý tưởng sáp nhập Greenland của ông Trump.
Tuy vậy, tình hình ở Trung Đông lại khả quan hơn với Mỹ, khi Israel vẫn luôn là đối tác quân sự hàng đầu. Về phía cộng đồng Ảrập, các nước Vùng Vịnh ban đầu cố gắng ngăn Mỹ hành động, nhưng sau đó đã chỉ trích Iran kịch liệt khi lãnh thổ của họ bị tấn công và cuối cùng ngả dần về phía Washington. Tổng thống Trump cũng nhiều lần ca ngợi lập trường của các quốc gia Vùng Vịnh trong thời gian vừa qua.
Về mặt ngoại giao, cuộc xung đột Iran đã khiến nhiều đại sứ quán Mỹ gặp khó khăn trong việc vận hành, đồng thời vô tình tạo ra thêm cơ hội cho các đối thủ trực tiếp của Washington.
"Đại sứ quán Mỹ ở Tajikistan tuần trước cảnh báo rằng làn sóng phản đối Mỹ đang gia tăng trong xã hội nước này. Tình trạng tương tự cũng được ghi nhận ở Bahrain, Indonesia và Azerbaijan. Một số đại sứ quán còn cho rằng quan hệ an ninh và ngoại giao của Mỹ đang ở tình trạng báo động", tờ Politico cho biết.
Theo cựu quan chức Nhà Trắng Thomas Wright, nếu cuộc khủng hoảng Iran không sớm kết thúc, nó sẽ tạo ra cơ hội cho các đối thủ thay thế tầm ảnh hưởng của Mỹ trên trường quốc tế.


