Sáng 10/4, Quốc hội thảo luận tại tổ về phát triển kinh tế - xã hội, trong đó có nghị quyết của Quốc hội về việc ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng dầu và nhiên liệu bay.

Tại tổ TP Hải Phòng và tỉnh Quảng Ngãi, Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng cho biết xung đột chiến sự ảnh hưởng rất lớn đến thị trường xăng dầu của Việt Nam.

Năm 2025, tổng nhu cầu tiêu thụ xăng dầu trong nước khoảng 26,2 triệu m3/tấn, năm 2026 theo dự báo là hơn 28 triệu m3/tấn. 

Hiện Việt Nam làm chủ được khoảng 70% từ 2 nhà máy lọc dầu Dung Quất và Nghi Sơn, 30% còn lại dựa vào nhập khẩu. Về nhập khẩu, tính cả dầu thô và xăng dầu thì phụ thuộc khoảng 70% vào Trung Đông.

z7711013447234_8144eac5d81d0534148323881e5c160b.jpg
Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng. Ảnh: Phạm Thắng

Trong khi đó, dự trữ quốc gia và dự trữ lưu thông tối thiểu còn rất khó khăn. Bộ trưởng nhấn mạnh việc đảm bảo an ninh năng lượng là mục tiêu số một.

Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Chính phủ, Thủ tướng có chỉ đạo rất quyết liệt, xác định mục tiêu số một là phải bảo đảm an ninh năng lượng dựa trên 3 trụ cột: đủ nguồn cung, tổ chức phân phối không đứt gãy, bảo đảm khả năng tiếp cận của người dân.

Trên cơ sở đó, các kịch bản đã được xây dựng để ứng phó gồm: kịch bản cơ sở là chiến tranh sẽ kết thúc trong 4 tuần, kịch bản lựa chọn là 4 tuần + 2 và kịch bản dự phòng là cao hơn 4 tuần.

Bộ trưởng chia sẻ đến nay, tình hình diễn ra theo kịch bản thứ hai (4 tuần + 2). Dựa trên kịch bản này, các cơ quan đã triển khai nhiều nhóm giải pháp về cơ chế chính sách, tập trung bảo đảm đủ nguồn cung trong nước, nâng số ngày dự trữ lưu thông, duy trì công suất tối đa tại 2 nhà máy lọc dầu. Cùng với đó là phục hồi, đưa vào vận hành các nhà máy ethanol, nhà máy chế biến sắn.

Bộ trưởng cho biết hiện đã tự chủ thêm được khoảng 14% nếu sử dụng xăng E10 trên toàn quốc. Ngoài ra, các cơ quan cũng phối hợp, tổ chức hệ thống phân phối thông suốt, không được dừng cung cấp cho người dân và doanh nghiệp; kiểm soát các hành vi găm hàng, đầu cơ hưởng lợi; tập trung bình ổn để duy trì mức giá, tránh ảnh hưởng đến mức giá chung và chỉ số CPI…

Trong đó, hai nhà máy lọc dầu trong nước phải đảm bảo sản xuất cơ cấu, kiểm soát hệ thống phân phối với 26 thương nhân đầu mối, 245 thương nhân phân phối và cả nước có 17.200 cửa hàng xăng dầu.

Với những giải pháp đã nêu, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng cho biết đã đạt được nhiều kết quả trong xử lý khủng hoảng liên quan đến xăng dầu.

Bộ trưởng thông tin Việt Nam đã nâng số ngày dự trữ từ 15 ngày lên khoảng 26 ngày và sẽ tiếp tục nâng hơn nữa, duy trì hoạt động sản xuất, nguồn cung trong nước ổn định, không bị đứt gãy.

Mức giá các mặt hàng xăng dầu cũng được duy trì thấp hơn mức bình quân thế giới. Bình quân thế giới khoảng 1,3 USD/l (tương đương hơn 26.000 đồng/l), trong khi Việt Nam chỉ khoảng 23-24 nghìn đồng/l.

So sánh với các nước có chung biên giới như Lào, Campuchia, Trung Quốc hoặc các nước lân cận như Thái Lan, Philippines thì giá xăng dầu của Việt Nam cũng cạnh tranh và thấp hơn. Chưa kể, nhiều quốc gia đang gặp rất nhiều khó khăn. Campuchia phải đóng cửa khoảng 35% trạm xăng, Philippines tuyên bố tình trạng khẩn cấp, Thái Lan cũng rơi vào tình trạng giá nhiên liệu rất cao... Trong khi đó, Việt Nam vẫn duy trì ổn định.

Việt Nam sẽ tiếp tục rà soát, cập nhật chiến lược năng lượng quốc gia nhằm giảm dần phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng sơ cấp, từ mức 43,9% hiện nay xuống còn khoảng 30% vào năm 2030.

Về lâu dài, Bộ trưởng mong các đại biểu Quốc hội ủng hộ cơ chế điều hành thông qua việc ủy quyền cho Thủ tướng. Trước những biến động diễn ra rất nhanh và thường xuyên, cơ chế này sẽ giúp Chính phủ và Thủ tướng tăng sự linh hoạt, chủ động trong điều hành kinh tế vĩ mô và năng lượng.