
Phạt đến 14 triệu đồng đối với xe không kinh doanh vận tải nhưng chở người có thu tiền
Bộ Công an đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 168/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự, an toàn giao thông đường bộ, trong đó, đề xuất xử phạt nặng hành vi dùng xe cá nhân chở khách thu tiền nhằm siết chặt tình trạng xe cá nhân hoạt động kiểu “xe ghép”, “xe dù trá hình”.
Cụ thể, khoản 8, Điều 20 của Nghị định 168 được bổ sung thêm khoản 8a quy định: "Phạt tiền từ 12-14 triệu đồng đối với người điều khiển xe ô tô không kinh doanh vận tải hành khách nhưng chở người có thu tiền hoặc ký hợp đồng, nhận đặt chỗ để chở người trên xe." Ngoài ra, tài xế vi phạm khoản 8 còn bị trừ 6 điểm giấy phép lái xe

Đây được xem là một trong những mức phạt khá nặng, cho thấy quyết tâm của cơ quan chức năng trong việc xử lý tình trạng xe cá nhân tự phát “núp bóng” kinh doanh vận tải (xe ghép) đang diễn ra phổ biến thời gian qua.
Thực tế, trên các nền tảng mạng xã hội, không khó để bắt gặp các nhóm "xe ghép tiện chuyến” hoạt động công khai. Chỉ cần đăng bài nhận khách trên Facebook, Zalo hoặc các hội nhóm đi chung xe, nhiều tài xế ô tô cá nhân đã có thể biến xe cá nhân thành phương tiện kinh doanh vận tải hành khách không phép.
Không ít trường hợp tài xế xe cá nhân mỗi ngày chạy đến 2-3 chuyến liên tỉnh, đón khách dọc đường, thu tiền như taxi hoặc xe 16 chỗ limousine nhưng lại không phải đăng ký vào bến hay tuân thủ các điều kiện kinh doanh vận tải như phù hiệu, thiết bị giám sát hành trình hay nghĩa vụ thuế. Điều này tạo ra môi trường cạnh tranh thiếu công bằng với doanh nghiệp vận tải hợp pháp, đồng thời gây thất thu thuế cho ngân sách nhà nước.
Anh Đặng Thành Công (Thanh Xuân, Hà Nội), một tài xế chạy xe khách liên tỉnh cho rằng: "Tình trạng xe cá nhân hoạt động dưới dạng "xe ghép", "xe tiện chuyến" nhưng không khác gì xe dịch vụ. Trong đó, không ít xe tranh giành khách, dừng đỗ tùy tiện, tiềm ẩn nguy cơ ùn tắc, mất an toàn giao thông nhưng lại khó kiểm soát do không đăng ký kinh doanh".
"Việc tăng chế tài, siết chặt xe ghép, xe hợp đồng trá hình nhằm minh bạch hóa thị trường vận tải hành khách là cần thiết", anh Công nhận định.

Chở người tiện đường rồi chia nhau tiền xăng, tài xế xe cá nhân lo bị “vạ lây”
Tuy nhiên, bên cạnh sự đồng tình, không ít người cũng bày tỏ tâm lý băn khoăn trước quy định mới, nhất là những trường hợp đi chung xe và hỗ trợ tiền xăng dầu, chi phí cầu đường, đỗ xe...
Anh Phạm Minh Tuấn (Hà Đông, Hà Nội) đang làm việc tại một khu công nghiệp ở Bắc Ninh cho biết, mỗi ngày anh lái xe khoảng 30km từ Hà Nội đi làm và thường qua đón thêm 2-3 người khác làm cùng khu công nghiệp. Mỗi chuyến như vậy, mỗi người đi cùng góp cho anh khoảng 100 nghìn đồng.
"Chúng tôi ở khá gần nhà và tình cờ biết nhau có cùng tuyến đường nên lập nhóm Zalo để trao đổi việc đi lại chung xem đi xe ai, giờ nào và mọi người tự giác gửi tiền coi như chia sẻ chi phí xăng xe. Tuy vậy, nếu được hiểu theo quy định tại dự thảo, tôi vẫn có thể bị phạt nặng", anh Tuấn nói.

Tương tự, anh Đỗ Hoàng Tùng làm nhân viên cung cấp và thi công sàn gỗ, thường xuyên đi lại từ Hưng Yên lên Hà Nội bằng xe bán tải cũng tỏ ra ái ngại.
"Trước mỗi chuyến phải đi công trình, tôi thường đăng lên hội nhóm ở quê để xem có ai tiện đường sẽ qua cho đi cùng để đỡ chút ít tiền xăng dầu, nhưng nếu việc nhận đặt chỗ để chở người trên xe cũng bị phạt đến 14 triệu thì từ nay tôi không dám nữa", anh Tùng nói.
Nhiều người làm việc tại khu vực ngoại thành hoặc các tỉnh lân cận Hà Nội cũng cho biết, hình thức đi chung xe đã trở nên phổ biến trong bối cảnh chi phí đi lại ngày càng tăng. Việc chia sẻ chút chi phí khi đi cùng xe vừa giúp giảm áp lực tài chính, vừa hạn chế số lượng phương tiện lưu thông.
Chị Phạm Thị Thu ở Bắc Ninh cho biết: “Mỗi lần đi lại ra Hà Nội là tôi lại đăng lên nhóm của khu dân cư để hỏi có ai đi thì tiện đường cho đi cùng. Toàn người quen nên mỗi lần đi nhờ như vậy tôi lại gửi một chút chi phí, tất cả cùng vui”. Theo chị Thu, cách di chuyển đi chung xe này khá thoải mái, tiện lợi, đỡ phải tự mình lái xe và mức tiền share không cao hơn quá nhiều so với đi xe khách.
Do vậy, cơ quan chức năng cần có hướng dẫn rõ ràng để phân biệt giữa hành vi kinh doanh vận tải trá hình với việc đi chung xe mang tính hỗ trợ, tự nguyện giữa người quen, đồng nghiệp hoặc người cùng hành trình. Điểm mấu chốt sẽ nằm ở tính chất hoạt động.
Nếu xe cá nhân thường xuyên nhận khách công khai, có đặt chỗ, có hành trình cố định và thu tiền như dịch vụ vận tải thì bị xem là kinh doanh vận tải trái phép.
Trong khi đó, các trường hợp đi chung xe giữa người quen, tiện đường và hỗ trợ chi phí phát sinh một cách tự nguyện, không mang tính thương mại, có thể cần được xem xét theo hướng linh hoạt hơn để tránh gây tâm lý lo lắng cho người dân.
Bạn có góc nhìn nào về nội dung trên? Hãy để lại ý kiến dưới phần bình luận. Mời bạn đọc cộng tác, gửi tin bài về Báo VietNamNet theo email: otoxemay@vietnamnet.vn. Các nội dung phù hợp sẽ được đăng tải. Xin cảm ơn!
