Việt Nam hòa nhịp với xu thế phát triển kinh tế tuần hoàn
Lễ phát động Chương trình “Giải pháp đổi mới tuần hoàn nhựa năm 2026" vừa được Cục Môi trường - Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp cùng Unilever Việt Nam tổ chức sáng 23/6 tại Hà Nội.
Phát biểu khai mạc sự kiện, ông Tăng Thế Cường - Cục trưởng Cục Môi trường nhận định: “Bảo vệ môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên và phát triển kinh tế tuần hoàn đang trở thành xu thế tất yếu của nhiều quốc gia. Đối với Việt Nam, đây là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm hướng tới mô hình tăng trưởng xanh, phát triển bền vững và nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên”.
Thời gian qua, tại Việt Nam, việc triển khai Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 và cơ chế trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) đã từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý, tạo động lực thúc đẩy chuyển đổi từ mô hình kinh tế tuyến tính sang kinh tế tuần hoàn, trong đó chất thải được quản lý và khai thác như một nguồn tài nguyên phục vụ phát triển.
Bà Nguyễn Thị Bích Vân - Tổng Giám đốc Quốc gia Unilever Việt Nam và khu vực Đông Nam Á mở rộng cho biết, Unilever bắt đầu tham gia quá trình xây dựng kinh tế tuần hoàn nhựa tại Việt Nam từ năm 2020, thông qua việc ký kết thỏa thuận hợp tác với Bộ Tài nguyên và Môi trường cũ (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường), đặt nền tảng cho các sáng kiến giảm thiểu rác thải nhựa, thúc đẩy thu gom, phân loại và tái chế, cũng như hỗ trợ thực thi các chính sách về trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất với mục tiêu cuối cùng là đưa rác nhựa vào vòng tuần hoàn kinh tế thay vì thải bỏ ra môi trường.
“Sau 5 năm, hơn 60.000 tấn rác thải nhựa đã được thu gom và tái chế thành các sản phẩm bao bì và các vật dụng hữu ích cho xã hội”, bà Vân nêu kết quả tích cực.
Gỡ “điểm nghẽn” nhận thức
Một thách thức lớn hiện nay là phải làm sao để cộng đồng nâng cao nhận thức về giảm rác thải nhựa, và hành động bảo vệ môi trường thực sự trở thành thói quen của mỗi người.
Ông Nguyễn Trọng Minh, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Công nghệ GRAC chia sẻ thông tin với Báo VietNamNet: “Mỗi năm Việt Nam thải khoảng 1,8 triệu tấn rác nhựa ra môi trường. Thị trường quản lý chất thải nhựa vẫn đang có tình trạng phân mảnh, mạnh ai nấy làm. Khi gặp các sở nông nghiệp và môi trường, UBND phường…, GRAC phải thuyết phục họ rằng việc quản lý rác thải nhựa không phải trách nhiệm của riêng đơn vị nào, nếu chỉ 1 đơn vị làm thì không thể thành công, và khi họ cho đi thì sẽ nhận lại nhiều hơn”.
Ông Minh đánh giá cao những nỗ lực giảm nghèo thông tin, tạo chuyển biến nhận thức cho cộng đồng khoảng 2 năm nay: “Trước kia chỉ có nhà nước tuyên truyền về phân loại và tái chế rác thải nhựa, bây giờ có sự tham gia của cả nhãn hàng, thúc đẩy nhận thức của người dân ngày càng cao. Thời gian tới cần nhiều hơn nữa các doanh nghiệp đồng hành cùng cơ quan quản lý nhà nước để góp phần thúc đẩy ý thức của người dân được tốt hơn. Khi người dân nhận thức đúng về việc phân loại rác thải nhựa thì cả chính quyền và người dân, doanh nghiệp đều hưởng lợi”.
Bàn về câu chuyện nâng cao nhận thức cho cộng đồng để có thể phát huy tối đa hiệu quả của các mô hình, giải pháp đổi mới nhựa tuần hoàn, bà Vân cho hay, Unilever sẽ tiếp tục phối hợp với Cục Môi trường cùng các bên liên quan như các đối tác bán lẻ, nhà sản xuất, cung ứng... để xây dựng nội dung truyền thông giáo dục hành vi tiêu dùng đa dạng, phù hợp với nhiều đối tượng khác nhau.
“Không thể thay đổi nhận thức cho cộng đồng chỉ sau một chiến dịch, dự án, mà cần cả chuỗi hoạt động truyền thông, giải thích về những giá trị mà các giải pháp đổi mới tuần hoàn nhựa đem lại cho môi trường, cho đất nước và cho từng người dân. Những thay đổi tích cực trong thực tế sẽ kích thích sự thay đổi lớn trong nhận thức của cộng đồng”, bà Vân nhìn nhận.
Với mong muốn tìm kiếm, kết nối và hỗ trợ các sáng kiến có giá trị, tiếp tục góp phần giải quyết những thách thức về ô nhiễm nhựa và thúc đẩy phát triển kinh tế tuần hoàn, Cục Môi trường phối hợp với Unilever Việt Nam triển khai Chương trình "Giải pháp đổi mới tuần hoàn nhựa năm 2026". Một trong những mục tiêu hàng đầu là nâng cao nhận thức của cộng đồng, đặc biệt là giới trẻ về giảm thiểu rác thải nhựa để bảo vệ môi trường.
Cộng đồng kỳ vọng thông qua Chương trình năm nay sẽ có thêm nhiều sáng kiến có giá trị, góp phần thúc đẩy chuyển đổi xanh, thực hiện Kế hoạch quốc gia về phát triển kinh tế tuần hoàn đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.
Tuy nhiên, bà Vân cũng lưu ý, kinh tế tuần hoàn nhựa không thể chỉ dừng ở nhận thức hay cam kết.
“Điều quan trọng là phải đưa được các giải pháp vào vận hành: phân loại tốt hơn, thu gom hiệu quả hơn, tái chế có chất lượng hơn, và tạo được thị trường ổn định hơn cho vật liệu tái sinh. Chúng ta cũng cần người tiêu dùng hiểu rõ hơn vai trò của phân loại tại nguồn và giá trị môi trường mà vật liệu tái sinh có thể mang lại. Nếu làm được điều đó, tuần hoàn nhựa không chỉ giúp giảm dấu chân môi trường, mà còn góp phần nâng năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng của chuỗi cung ứng Việt Nam”, bà Vân nói thêm.
.svg){kind=icon}
