Những phép thử xúc cảm thời dịch bệnh virus Covid-19

 - “Anh đừng có nói nữa. Đã không đeo khẩu trang còn nói làm bắt nước bọt thì sao. Anh làm lây chúng tôi đấy!”. 

Đó là lần thứ n tôi chứng kiến người đeo khẩu trang ta quát vào mặt người khác không có khẩu trang trong thang máy kể từ khi phát hiện ra coronavirus ở Việt Nam.

Hành động trên là không hiếm, đi song hành cùng với vô vàn biểu hiện, thái độ như người ta kỳ thị, người ta tố cáo, người ta tranh nhau khẩu trang, người ta co lại, người ta sợ hãi, người ta rỉ tai những tin đồn thất thiệt, người ta share những thông tin giả,… Tôi nghĩ, những biểu hiện đó của dân chúng là có thể hiểu được. Sợ hãi thuộc về bản năng con người để tồn tại; mà nỗi sợ hãi cũng giúp nhân loại vượt qua nhiều bệnh dịch, chiến tranh để sống sót.

{keywords}
Khách đeo khẩu trang trong một quán cà phê thời dịch bệnh. Ảnh: VietNamNet

Với dịch Covide19, những biểu hiện, hành động như trên cũng không lạ, nhưng có vẻ quá đi, dù các bác sỹ ngành y của chúng ta đã chống dịch rất bền bỉ và hiệu quả. Hôm qua, bác sỹ Trần Văn Phúc, Khoa Chẩn đoán hình ảnh Bệnh viện Xanh Pôn nói với chúng tôi về sự kỳ thị ở chỗ này, chỗ khác đối với người Vĩnh Phúc: “Bản năng của con người sợ hãi những gì người ta chưa biết. Đây là tình cảm nguyên thuỷ… Sợ phản ánh người ta không hiểu vấn đề. Sợ thể hiện con người đó yếu đuối”. “Vĩnh Phúc không đáng thương, mà những người kỳ thị mới là đáng thương vì họ nhận thức sai vấn đề”, ông nói thêm.

Ngay cả Vụ phó Vụ Truyền thông và Thi đua khen thưởng, Bộ Y tế, ông Vũ Mạnh Cường, một trong những người có vai trò nổi bật về truyền thông, cũng nói: “Tôi đến Vĩnh Phúc tôi không đeo khẩu trang vì tôi biết những vị trí ngoài vùng dịch đều an toàn”.

Thực tế, chúng ta đã thực hiện các biện pháp nhằm kiểm soát dịch rất mạnh và rất hiệu quả: tạm ngừng các hoạt động đưa tour du lịch qua lại giữa hai bên, tạm dừng cấp phép đối với các chuyến bay thường lệ giữa hai nước, kiểm soát chặt chẽ giao thương, qua lại cửa khẩu, thực hiện kiểm soát y tế tại các cửa khẩu, hạn chế tập trung đông người, hạn chế các lễ hội và hội họp đông người, cho học sinh, sinh viên toàn quốc nghỉ học, tăng cường truyền thông các thông tin về dịch bệnh và tác động của dịch bệnh.

Đến giờ này, phải thừa nhận là công tác phòng chống Dịch bệnh viêm phổi cấp chủng virus corona mới Covid-19, Việt Nam làm rất tốt. Một tuần nay không có thêm ca nhiễm bệnh nào và 16/16 bệnh nhân dương tính đã được chữa khỏi. Nếu không phải chịu thêm tác động của Dịch bệnh từ bên ngoài, có thể nói Việt Nam đã thành công trong việc chống con virus corona. Đây có thể được coi là một thành tích rất đáng kể của ngành y tế.

"Thủ tướng khẳng định: Việt Nam là điểm đến an toàn vì những nỗ lực phòng chống dịch rất hiệu quả và các điều kiện tự nhiên khi thời tiết sẽ sớm ấm áp trên cả nước, thời tiết ở miền Trung, miền Nam hiện nay rất thuận lợi. Với các bãi biển nắng ấm, khách du lịch có thể đến Việt Nam để cảm nhận an toàn, khỏe mạnh hơn và có những trải nhiệm thú vị". Trong bối cảnh Thủ tướng muốn đẩy mạnh tuyên truyền với khách du lịch quốc tế thì nhiều địa phương vẫn tiếp tục đề nghị cho học sinh nghỉ học. Chẳng hạn, TP.HCM kiến nghị: "Trước tình hình diễn biến phức tạp khó lường của dịch bệnh Covid-19, trong đó tiềm ẩn nhiều nguy cơ và chưa có dấu hiệu ổn định trong thời gian ngắn sắp tới" để đề xuất cho học sinh cả nước nghỉ học hết tháng 3/2020.

Tất nhiên, về thẩm quyền thì khó trách được những kiến nghị như vậy. Theo Luật sư Trương Thanh Đức, hiện nay có hàng chục luật, vài chục nghị định, hàng trăm thông tư điều chỉnh chuyện học hành, thiên tai & dịch bệnh, với hàng ngàn điều luật, nhưng không có bất cứ quy định cụ thể nào về điều kiện & thẩm quyền cho nghỉ học  tại 1 huyện, chứ chửa nói gì đến toàn quốc, tác động lên tới 24 triệu học sinh, sinh viên. Vì vậy, cả tháng nay nhiều địa phương cứ loay hoay, lúng túng, xin xỏ, cho phép nghỉ học, đóng trường để phòng chống dịch với Trung ương quyết định, thay vì tự quyết.

Cách hành xử tới đây về việc học sẽ làm rất hiều người đặt câu hỏi: "Tại sao Việt Nam khẳng định là điểm đến an toàn mà lại phải thực hiện những biện pháp đóng cửa trường học toàn quốc?”. Đó là chưa nói, biện pháp đó không được thực hiện ở các quốc gia cũng có dịch bệnh, và không chứng minh thuyết phục được hiệu quả chống dịch.

Cá nhân tôi cho rằng, nên mở cửa lại trường học để chứng tỏ hiệu quả của nỗ lực chống dịch; và để tăng lòng tin của người dân đối với hiệu quả đó. Còn đóng cửa trường học thì thật khó thuyết phục ai và tiếp tục gây nghi ngờ về hiệu quả chống dịch nếu trường học bị đóng cửa. Hơn nữa, hệ thống trường dân lập sẽ gặp khó khăn vô vàn về tài chính, mà nhiều tờ báo đã phản ánh, nếu kéo dài hơn đóng cửa trường.

Điều quan trong nhất là chúng ta cần làm quen, thích nghi với con covid-19 đó để có tâm lý, chính sách không hoảng sợ, bất an quá đà. Nếu giả sử, một bệnh nhân mới được phát hiện ở một trường nào đó, thì sao? Trong bối cảnh nhiều quốc gia đang phải vật vã chống con virus này, chúng ta không thể khẳng định miễn nhiễm. Chả lẽ lại đóng cửa trường học trên toàn quốc? Chúng ta cũng cần học cách cách lý, cô lập nếu phát hiện trường hợp nào dính bệnh ở trường học, thay vì nghỉ tràn lan. Đó là cách hiệu quả, nhất quán trong chống coronavirus ở nước ta từ hồi đầu đến giờ, và được người dân ủng hộ.

Chống dịch không thể chủ quan, lơ là, nhưng cũng không thể quá lên như hiện nay trong ứng xử của người dân, và những chính sách liên quan.

Nhân đây, cũng nên nêu lên thực tế là nhiều tờ báo ở Việt Nam đã dùng từ “đại dịch” trong khi ngay cả WHO, nhiều tổ chức chuyên môn khác và báo chí quốc tế chỉ dùng từ epidemic (bệnh dịch) hay outbreak (đợt bùng phát). Có lẽ, cách dùng từ cũng nên thay đổi để phù hợp với tiêu chí của thế giới và vừa không gây lo sợ với người dân.

Tư Giang

tin nổi bật

Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương: Gắn kết Mỹ với khu vực

IPEF là sự khởi đầu để bảo đảm gắn kết của Mỹ ở tư cách nền kinh tế số 1 với khu vực  phát triển rất năng động của thế giới.

Đại sứ Mỹ: Chúng tôi mong có quan hệ mạnh mẽ với Việt Nam

Một trong những kết quả quan trọng của hội nghị Cấp cao đặc biệt ASEAN - Mỹ là hai bên đã cam kết nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện. Hy vọng rằng trong tương lai gần, Mỹ sẽ có được kết quả tương tự với Việt Nam.

Đất và người nghèo, người giàu

“Các đại gia Việt Nam toàn liên quan đến bất động sản”. Câu nói nói này của chuyên gia kinh tế Pincus phản ánh đúng thực trạng diễn ra mấy chục năm qua và chúng ta cần làm rõ thực chất của quá trình đó.

Làn sóng thử nghiệm và tham vọng công nghệ của Trung Quốc

Khi đã có đủ điều kiện thị trường và kết nối quốc tế, Trung Quốc thực hiện bước thứ ba, giải phóng làn sóng nguồn lực gồm vốn đầu tư, cơ sở hạ tầng, các kỹ sư được đào tạo và sức mạnh hành chính.

Con đường đột phá công nghệ của Trung Quốc

Suốt nhiều thập kỷ, nhiều người Mỹ chế nhạo Trung Quốc là một quốc gia bắt chước, không có khả năng sáng tạo, chưa nói đến sự đổi mới mang tính đột phá.

Trước Chủ tịch Hồ Chí Minh, trí thức, văn nghệ sĩ thấy mình nhỏ bé

Chủ tịch Hồ Chí Minh, dù chưa phải là một đại trí thức được hiểu theo lối được đào tạo bài bản trường lớp, ấy vậy mà bằng kiến thức được đắp bồi từ đời sống thực tế, Người trở thành vĩ nhân của thời đại.

Phần Lan gia nhập NATO: Căng thẳng chờ phía trước

Chiến dịch quân sự của Nga tại Ukraine gây nhiều tác động đến trật tự quốc tế. Một trong những hệ quả của cuộc chiến chính là việc Phần Lan quyết định gia nhập NATO.

Hà Nội sẽ rà soát, thu hồi dự án bất động sản 'quây tôn'

Để Hà Nội cất cánh, trước hết cần dỡ bỏ các rào cản, di chuyển các chướng ngại vật đang nằm la liệt trên đường băng.

Thủ tướng thăm, làm việc tại Mỹ: Thông điệp của Việt Nam

Nếu Mỹ muốn tăng cường vai trò ở khu vực thì phải ủng hộ ASEAN nhiều hơn trong xử lý các vấn đề theo nguyên tắc: Hòa bình, ổn định, hợp tác, luật pháp quốc tế và vai trò trung tâm ASEAN.

Ngăn chặn tham nhũng từ đầu, không để vi phạm nhỏ tích tụ thành sai phạm lớn

Ban Nội chính TƯ phối hợp với Ban Tổ chức TƯ và các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan liên quan nghiên cứu, trình Bộ Chính trị, BCH TƯ xem xét, quyết định thành lập Ban chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, tiêu cực cấp tỉnh.

Bộ trưởng Tài chính: Phát triển trái phiếu doanh nghiệp thành kênh huy động vốn bền vững

Sau các vụ việc như Tân Hoàng Minh, những vấn đề liên quan đến trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) đã nóng lên trong thời gian gần đây.

Canada: Giáo dục không rập khuôn, giáo viên tự chọn sách giáo khoa

Xứ sở lá phong không phụ thuộc vào sách giáo khoa. Giáo viên tự chuẩn bị kế hoạch giáo án, được khuyến khích sáng tạo để đáp ứng nhu cầu và sở thích của học sinh.

Người kế nhiệm Thủ tướng Singapore: Vị lãnh đạo 4G

Thủ tướng Singapore mới đây công bố, Bộ trưởng Tài chính Lawrence Wong sẽ là lãnh đạo thế hệ thứ tư (4G), mở đường cho ông trở thành người đứng đầu của đảo quốc sư tử.

Vị tướng quyết định nổ súng trước giờ G và trận đánh không có người hy sinh

Thượng tướng, nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Nguyễn Huy Hiệu là cán bộ trực tiếp chiến đấu và chỉ huy trên nhiều chiến trường ác liệt. Quảng Trị là nơi ông gắn bó nhiều nhất.

Cuộc gặp giữa Chủ tịch Fidel với ‘anh hùng toàn những gái xuân xanh’

Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã 2 lần vào thăm, ngồi ăn bữa cơm đạm bạc với các nữ pháo thủ ngay tại trận địa. Chủ tịch Cuba Fidel Castro cũng về thăm đơn vị...