Cho vay doanh nghiệp không đủ năng lực dẫn đến nợ xấu
Phát biểu kết luận tại Hội nghị “Tăng cường khả năng tiếp cận vốn tín dụng cho DNNVV” diễn ra ngày 18/9, Thống đốc NHNN Phạm Đức Ấn cho rằng doanh nghiệp ở các lĩnh vực, trong đó có ngân hàng, đều là doanh nghiệp. “Tất cả đều phải kinh doanh, phải đảm bảo an toàn, hiệu quả”, Thống đốc nói.
Ông khẳng định, ngân hàng là tổ chức huy động vốn trong dân, nên trước hết cần đảm bảo an toàn để có thể hoàn trả tiền cho người gửi.
Trong khi đó, khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) không chỉ phụ thuộc vào điều kiện tín dụng mà còn chịu tác động của môi trường kinh tế trong nước và quốc tế, yêu cầu quản trị rủi ro cũng như những hạn chế nội tại của doanh nghiệp.
Thống đốc dẫn chứng, số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường vẫn ở mức lớn. Năm 2025 có hơn 114.000 doanh nghiệp ngừng hoạt động và khoảng 35.900 doanh nghiệp giải thể. Trong 8 tháng đầu năm 2026, hơn 88.000 doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn và hơn 40.800 doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể.
“Điều này cho thấy nếu việc cấp tín dụng không gắn với đánh giá đầy đủ năng lực và khả năng trả nợ của doanh nghiệp thì nguy cơ phát sinh nợ xấu là vấn đề phải tính tới. Lựa chọn doanh nghiệp nào để cho vay, làm thế nào để vừa đáp ứng nhu cầu vốn vừa thu hồi được vốn là bài toán đối với ngành ngân hàng”, Thống đốc nói.
Theo Thống đốc, cơ quan quản lý thời gian qua đã hoàn thiện cơ chế, chính sách, hỗ trợ DNNVV tiếp cận tài chính, tín dụng, tháo gỡ khó khăn về đất đai, mặt bằng sản xuất, thị trường và thông tin. NHNN cũng tiếp tục đa dạng hóa phương thức tiếp cận tín dụng, nâng cao khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp.
Các hiệp hội doanh nghiệp cũng thống nhất quan điểm lãi suất cần phù hợp với thị trường, thời điểm và kỳ hạn; không hạ chuẩn tín dụng, tăng cho vay dựa trên dòng tiền, chuỗi giá trị và đơn giản hóa thủ tục.
DNNVV hiện chiếm đến 98% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động, là khu vực ưu tiên phát triển tín dụng. Thống đốc NHNN đánh giá, bản thân các doanh nghiệp đã dần chủ động nâng cao năng lực quản trị, minh bạch thông tin tài chính và hoàn thiện phương án sản xuất, kinh doanh để tăng khả năng hấp thụ, sử dụng hiệu quả vốn.
Đây là điều kiện rất quan trọng để TCTD đánh giá và đáp ứng nhu cầu vốn cho doanh nghiệp.
Hướng đến chi phí vốn phù hợp
Thống đốc Phạm Đức Ấn khẳng định ngành ngân hàng sẽ tiếp tục hỗ trợ DNNVV phát triển, trong đó duy trì, ổn định lãi suất cho vay, hướng đến việc hạ lãi suất để doanh nghiệp có chi phí vốn phù hợp; tăng cường tín dụng cho DNNVV thông qua các hạn mức, chương trình, sản phẩm và gói tín dụng phù hợp.
NHNN cũng sẽ thúc đẩy kết nối dữ liệu giữa các bộ, ngành; ứng dụng dữ liệu dòng tiền, chuỗi cung ứng để giảm phụ thuộc vào tài sản bảo đảm truyền thống.
Việc số hóa hồ sơ, dữ liệu doanh nghiệp và kết nối thông tin về thuế, hóa đơn điện tử, đất đai, đăng ký doanh nghiệp, bảo hiểm xã hội và hệ thống thông tin tín dụng (CIC) được kỳ vọng giúp rút ngắn thời gian thẩm định, mở rộng tín dụng trên cơ sở đánh giá dòng tiền.
Bên cạnh đó, NHNN sẽ cải tiến thủ tục cho vay, ứng dụng công nghệ thông tin và ngân hàng số, đồng thời hỗ trợ DNNVV nâng cao năng lực quản trị, hoàn thiện pháp luật về phát triển DNNVV và đa dạng hóa nguồn vốn từ các quỹ tài chính, vốn đầu tư nước ngoài và các tổ chức tài chính quốc tế.
Tại hội nghị, Thống đốc yêu cầu các tổ chức tín dụng rà soát quy trình cấp tín dụng, nhất là thủ tục, thời hạn xử lý và khả năng tiếp cận thông tin của doanh nghiệp; tiếp tục nâng cao hiệu quả các chính sách tín dụng, tạo điều kiện để DNNVV tiếp cận và sử dụng hiệu quả nguồn vốn.
Ông cũng khẳng định NHNN tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, bảo đảm vừa hỗ trợ tăng trưởng, vừa ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và ổn định tỷ giá; hướng tới mặt bằng lãi suất phù hợp với điều kiện thực tế.
.svg){kind=icon}
