Thực tiễn tại địa phương cho thấy, khi người dân được phát huy vai trò làm chủ, đồng thuận và chung sức, chương trình xây dựng nông thôn mới đã và đang tạo ra những chuyển biến tích cực, bền vững.

Khơi dậy sức dân từ những việc làm cụ thể

W-anh bai 4ok.jpg
 Xã khuyến khích bà con chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng sản xuất hàng hóa.

Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới (NTM) được Đảng ủy, UBND xã Tri Lễ xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, tạo đột phá trong phát triển kinh tế - xã hội. Ngay sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, địa phương đã khẩn trương kiện toàn bộ máy, rà soát toàn diện các tiêu chí để xây dựng lộ trình phù hợp. Với quan điểm “lấy nông thôn làm trung tâm, hộ gia đình làm mục tiêu, người dân làm chủ thể”, Tri Lễ đã biến những thách thức của một xã vùng cao thành động lực để thay đổi diện mạo quê hương. 

Tinh thần “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng” tại Tri Lễ không dừng lại ở khẩu hiệu mà được cụ thể hóa bằng những hành động thiết thực. Xác định công tác tư tưởng phải đi trước một bước, xã đã đẩy mạnh tuyên truyền với nhiều hình thức đổi mới, sát thực tiễn, giúp người dân hiểu rõ xây dựng NTM là quyền lợi và trách nhiệm của chính mình.

Minh chứng rõ nét nhất cho sự đồng thuận này là phong trào hiến đất xây dựng hạ tầng. Khi có chủ trương xây dựng trụ sở Công an xã, ông Hoàng Văn Nhự cùng gia đình ở thôn Nà Thang đã tự nguyện hiến trên 300m2 đất. Ông Nhự phấn khởi chia sẻ: “Trụ sở được xây dựng khang trang ngay gần nhà không chỉ giúp bà con thuận tiện khi làm thủ tục hành chính mà còn đảm bảo an ninh trật tự tốt hơn. Chúng tôi hiến đất là đóng góp một phần nhỏ để quê hương thêm đổi mới”.

Không chỉ riêng gia đình ông Nhự, khí thế ấy đã lan tỏa khắp các thôn bản. Trong 5 năm qua, nhân dân toàn xã đã hiến hàng chục nghìn mét vuông đất, đóng góp hơn 1,7 tỷ đồng tiền mặt và huy động trên 16.000 ngày công lao động. Những con số này không chỉ phản ánh sự đồng lòng của người dân vùng cao mà còn là minh chứng cho niềm tin tuyệt đối vào chủ trương của Đảng và Nhà nước. Từ sức dân, hệ thống đường giao thông nông thôn, kênh mương nội đồng và các công trình phúc lợi đã được nâng cấp, xóa dần khoảng cách giữa miền núi và miền xuôi.

Tạo sinh kế bền vững cho nhân dân

Song song với việc hoàn thiện hạ tầng, xã Tri Lễ xác định nâng cao thu nhập cho người dân là yếu tố cốt lõi để duy trì tính bền vững của chương trình NTM. Địa phương đã chủ động lồng ghép hiệu quả các chương trình, dự án như: Phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giảm nghèo bền vững... để hỗ trợ nguồn lực cho nhân dân sản xuất.

Để thoát khỏi phương thức canh tác lạc hậu, xã khuyến khích bà con chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng sản xuất hàng hóa. Những diện tích cây trồng kém hiệu quả trước đây đã được thay thế bằng các mô hình chăn nuôi gia súc tập trung và phát triển các loại cây ăn quả phù hợp khí hậu địa phương. Đặc biệt, công tác hỗ trợ tín dụng chính sách được triển khai quyết liệt. Trong 5 năm qua, đã có trên 110 hộ dân được tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi với tổng dư nợ trên 17,79 tỷ đồng. Nguồn vốn này như “đòn bẩy” giúp các hộ gia đình mạnh dạn đầu tư máy móc, mở rộng quy mô chuồng trại. Kết quả, thu nhập bình quân đầu người của xã hiện đã đạt trên 38 triệu đồng/năm, tỷ lệ hộ nghèo giảm rõ rệt theo từng năm. 

Dù đã đạt được những kết quả đáng khích lệ, song hành trình phía trước của xã Tri Lễ vẫn còn không ít thách thức. Qua rà soát sau sáp nhập, xã hiện đạt 8/19 tiêu chí NTM. Theo lộ trình, năm 2026, Tri Lễ đặt mục tiêu hoàn thành các tiêu chí khó như quy hoạch, giao thông và phấn đấu giảm bình quân 10% hộ nghèo mỗi năm.

Ông Lăng Văn Duy, Phó Chủ tịch UBND xã Tri Lễ nhấn mạnh: “Thời gian tới, địa phương tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, đẩy mạnh kiểm tra, giám sát để tháo gỡ kịp thời các khó khăn từ cơ sở. Chúng tôi sẽ tiếp tục khơi dậy trách nhiệm cộng đồng, để mỗi người dân thực sự là một 'viên gạch' hồng xây dựng nên bức tường NTM vững chắc”.

Hành trình xây dựng NTM tại Tri Lễ hôm nay đang bước sang trang mới. Dù hạ tầng vẫn còn những điểm cần hoàn thiện, kinh tế còn cần bứt phá, nhưng với tinh thần đoàn kết của ý Đảng - lòng dân, diện mạo một vùng quê ấm no, hiện đại đang dần hiện hữu, khẳng định vị thế và sức sống mạnh mẽ của xã vùng III nơi biên cương Lạng Sơn.