Quả bom Quan Độ và sự bàng quan của cộng đồng

 - Nhìn từ quả bom Quan Độ, vụ nổ ở Văn Phú sẽ thấy lỗ hổng quản lý của chính quyền và cả sự bang quan của những người sống quanh đó.

Những ngày đầu năm, một vùng quê yên bình ở Bắc Ninh đã phải đắm chìm trong không khí tang tóc, khi một kho chứa phế liệu phát nổ khiến hai trẻ em thiệt mạng và nhiều người bị thương. Khi sự việc xảy ra, cơ quan chức năng đã vào cuộc nhanh chóng, tạm giữ hình sự với chủ nhà kho và tiếp tục mở rộng điều tra. Không nghi ngờ gì, những người có liên quan chắc chắn sẽ bị xử lý nghiêm khắc.

Đó là một quy trình quen thuộc mà chúng ta đã thấy ở những vụ nổ tương tự trên khắp cả nước. Nhưng sự răn đe về pháp luật dường như không đủ để ngăn chặn tiếng bom giữa thời bình. Chỉ cách đây 5 tháng, một gia đình ở Khánh Hoà cưa đầu đạn cối lấy phế liệu, khiến 6 người thiệt mạng. Hai năm trước, một quả bom phế liệu phát nổ ngay giữa khu đô thị Văn Phú, Hà Đông (Hà Nội), khiến 4 người chết và 10 người bị thương.

Những sự cố như vậy là hi hữu, nhưng mỗi khi xảy ra thì để lại hậu quả hết sức nặng nề. Đáng ngại hơn, số lượng bom mìn ở nước ta vẫn còn rất nhiều: cơ quan chức năng cho rằng phải mất đến hơn 300 năm mới dọn sạch. Những di chứng chiến tranh sẽ tiếp tục là nỗi ám ảnh ở bất kì nơi nào trên đất nước, với chất xúc tác là sự bất cẩn, liều mạng, vô ý thức của một số người kinh doanh phế liệu và sự thiếu trách nhiệm của các cơ quan quản lý.

Quả bom Quan Độ và sự bàng quan của cộng đồng
Hiện trường vụ nổ lớn ở Bắc Ninh

Sự việc ở Bắc Ninh, trên lý thuyết, có lẽ không gắn nhiều với những lỗ hổng về quy định của pháp luật với ngành kinh doanh phế liệu. Đây là loại hình kinh doanh được quản lý tương đối chặt chẽ, buộc phải đảm bảo các điều kiện ngặt nghèo về giấy phép, bảo vệ môi trường, hệ thống phòng, chống cháy, nổ, về quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ,...

Thế nhưng, tất cả những quy định trên sẽ trở thành vô nghĩa nếu không được thực thi một cách nghiêm túc. Một điều dễ nhận thấy là chúng chỉ có hiệu lực ở các đô thị lớn và được quản lý chặt chẽ như Hà Nội hay Tp. Hồ Chí Minh. Càng ra xa khỏi trung tâm, dường như sự nghiêm túc đó không còn nữa, đổi bằng nguyên tắc "phép vua thua lệ làng". Sẽ không hiếm gặp các cơ sở kinh doanh phế liệu tự phát, trang trí bên ngoài bởi những chiếc vỏ bom, khi bạn ghé qua những thị trấn, thị tứ ở khắp nơi trên cả nước.

Nếu xét trên đủ các loại quy chuẩn mà pháp luật yêu cầu, chắc sẽ còn rất ít cơ sở được phép tồn tại: không có che chắn phế liệu, không có hệ thống xử lý chất thải/nước thải (như bình ắc-quy hỏng), không đảm bảo các quy định về phòng chống cháy-nổ, và thường xuyên lấn chiếm lòng, lề đường, ảnh hưởng tới môi trường sống và gây mất an toàn giao thông cho những người xung quanh.

Thế nhưng, nhiều cơ sở dạng này vẫn tồn tại. Cơ quan chức năng ở các địa phương, vô tình hay cố ý, bỏ quên việc giám sát của hoạt động kinh doanh có nguy cơ rất lớn này. Chỉ khi có những tiếng bom kinh hoàng, như từ thôn Quan Độ vừa qua, thì nhà quản lý mới cuống cuồng tìm cách chữa cháy. Rõ ràng, khi đó mọi sự đã quá muộn.

 

Nhưng liệu lỗi lầm có hoàn toàn thuộc về các cơ quan quản lý?

Những người thu mua phế liệu trước hết phải chịu phần trách nhiệm chính, bởi việc mua bán và tái chế các vật liệu có khả năng sát thương cao như bom, mìn là hoàn toàn bị cấm theo pháp luật. Nhà nước có kiểm soát chặt chẽ đến đâu đi chăng nữa, thì khả năng để 'lọt' những hoạt động như vậy là hoàn toàn có thể xảy ra. Khi mà người kinh doanh phế liệu vẫn còn say sưa kiếm tiềm bằng mọi giá, đặt mục tiêu lợi nhuận lên trên tính mạng của bản thân và người khác, thì sẽ  còn tồn tại rủi ro.

Việc thiếu an toàn tại các cơ sở thu mua phế liệu ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường sống xung quanh - và nhiều trường hợp là tính mạng - của chính những người sống quanh đó. Do vậy, các cư dân không thể bang quan, cần phải thông qua người đại diện hoặc các tổ chức đại diện như đoàn thể các cấp, cần phải tích cực giám sát các hoạt động kinh doanh có nguy cơ cao cho cộng đồng, nhằm hỗ trợ thêm cho các cơ quan quản lý nhà nước.

"Kinh doanh rác" là một trong những ngành tạo ra nhiều lợi nhuận và đảm bảo cuộc sống cho nhiều người lao động. Ngành này cũng có những đóng góp tích cực, khi tái chế những sản phẩm không còn giá trị sử dụng, cung cấp nguyên liệu cho những hoạt động sản xuất khác. Tuy nhiên, những lý do trên không thể biện minh cho việc kinh doanh thiếu trách nhiệm, ảnh hưởng đến sự an nguy của bản thân và cộng đồng xung quanh. Ở các nước láng giềng, điển hình là Trung Quốc, ngành thu mua và xử lý phế liệu đang bị siết chặt điều kiện hoạt động.

Để tránh những sự việc thương tâm như ở Quan Độ xảy ra, chúng ta – gồm cả nhà nước và người dân cần phải  bắt tay làm tròn trách nhiệm của chính mình.

Khắc Giang

‘Cưa bom’ ở Hà Nội đến nổ lớn ở Bắc Ninh: Kinh hoàng tiếp nối

‘Cưa bom’ ở Hà Nội đến nổ lớn ở Bắc Ninh: Kinh hoàng tiếp nối

Vụ nổ kho phế liệu kinh hoàng ở Bắc Ninh vừa qua, và gần một năm trước là vụ “cưa bom” ở Văn Phú (Hà Nội), đã dấy lên hồi chuông báo động về những hiểm họa cận kề... 

Vụ nổ ở Văn Phú: Có ai muốn cưa bom để sống?

Vụ nổ ở Văn Phú: Có ai muốn cưa bom để sống?

Vụ nổ kinh hoàng tại đô thị mới quận Văn Phú, Hà Đông một lần nữa làm dóng hồi chuông báo động tình trạng  người dân hàng ngày vẫn phải “đánh đu” với tính mạng của mình để mưu sinh.

Vụ Camry gây tai nạn và chuyện người Việt 'nhờn luật'

Vụ Camry gây tai nạn và chuyện người Việt 'nhờn luật'

Đáng lo ngại là hiện tượng “nhờn luật” của số đông trở nên phổ biến hơn. Trên mặt đường, chỗ nào không có CSGT là người ta sẵn sàng phạm luật.

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
Cơ hội vàng cho Việt Nam
Cơ hội vàng cho Việt Nam
Tiêu điểmicon04/11/2018  
Trong bối cảnh cuộc chiến thương mại dai dẳng giữa Washington với Bắc Kinh, các công ty đã dời cơ sở sản xuất từ Trung Quốc sang các nước láng giềng xung quanh.
"Gần 10 năm rồi có công nghệ làm cám lợn cũng chưa học được"
"Gần 10 năm rồi có công nghệ làm cám lợn cũng chưa học được"
Tiêu điểmicon08/10/2018  
TBT Đỗ Mười đập tay xuống bàn than: “Trời ơi, các anh hợp tác đầu tư với nước ngoài để lấy được công nghệ về cho đất nước, thế mà gần 10 năm rồi có công nghệ làm cám lợn cũng chưa học được...'  
Liên minh Nga-Trung: Nắm tay nhau khuynh đảo thế giới
Liên minh Nga-Trung: Nắm tay nhau khuynh đảo thế giới
Tiêu điểmicon07/10/2018  
Các cuộc tập trận Nga – Trung quy mô lớn vừa qua là thông điệp: nếu tiếp tục gây sức ép với chúng tôi bằng trừng phạt, thuế quan và triển khai quân sự, chúng tôi sẽ nắm tay nhau và tiến lên phía trước.
"Nếu nêu gương suông thì không giải quyết được vấn đề gì cả"
"Nếu nêu gương suông thì không giải quyết được vấn đề gì cả"
Tiêu điểmicon05/10/2018  
Vấn đề nêu gương của cán bộ đảng viên, một lần nữa, lại được nhấn mạnh ở cấp độ rất cao và quyết liệt tại Hội nghị Trung ương VIII. 
"Phấn đấu không đạt thì bị phê bình, tội gì không bịa"
"Phấn đấu không đạt thì bị phê bình, tội gì không bịa"
Tiêu điểmicon05/10/2018  
Nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Lao động, TS Nguyễn Thị Lan Hương nói: “Quốc hội thực sự có dám đối diện với sự thật là tỷ lệ lao động qua đào tạo có mỗi 23% thôi? So với các nước là thua rất nhiều'.
Tổng Bí thư làm Chủ tịch nước: Bước đột phá của hệ thống chính trị
Tổng Bí thư làm Chủ tịch nước: Bước đột phá của hệ thống chính trị
Tiêu điểmicon06/10/2018  
Tổng Bí thư được bầu chọn làm Chủ tịch nước sẽ tạo điều kiện để thực hiện giám sát quyền lực tốt hơn.    
Tổng bí thư - Chủ tịch nước: "Thời điểm đã chín muồi!"
Tổng bí thư - Chủ tịch nước: "Thời điểm đã chín muồi!"
Tiêu điểmicon04/10/2018  
“Nếu chỉ nghĩ về oai quyền, lợi ích của mình, ai chả muốn bộ máy dưới quyền phình to mãi ra, ai chả thích hoành tráng”.
Liệu FDI có làm thui chột doanh nghiệp trong nước?
Liệu FDI có làm thui chột doanh nghiệp trong nước?
Tiêu điểmicon04/10/2018  
Hôm nay, ngày 4/10 Hội nghị “Tầm nhìn mới, cơ hội mới cho FDI trong kỷ nguyên mới” sẽ được tổ chức để tổng kết 30 năm thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào Việt Nam.
'Trước khi mất, ông Đỗ Mười còn nhắc đi nhắc lại...'
'Trước khi mất, ông Đỗ Mười còn nhắc đi nhắc lại...'
Tiêu điểmicon04/10/2018  
Ông Nguyễn Đình Hương, nguyên Phó Trưởng Ban Tổ chức Trung ương, nguyên Trưởng Ban Bảo vệ Chính trị nội bộ Đảng chia sẻ những tình cảm về cố Tổng Bí thư Đỗ Mười với Tuần Việt Nam.
Chuyện nêu gương: Người trên ăn ở chính ngôi
Chuyện nêu gương: Người trên ăn ở chính ngôi
Tiêu điểmicon03/10/2018  
Khi anh ăn ở “chính ngôi”, liêm chính, đường hoàng, đĩnh đạc, “người dưới” ắt nể phục, chẳng dám “hỗn hào”, càng không thể làm loạn, “lộn nhào lên trên”.
“Ông Đỗ Mười là người đặc biệt quyết đoán”
“Ông Đỗ Mười là người đặc biệt quyết đoán”
Tiêu điểmicon03/10/2018  
“Ông Đỗ Mười là người đặc biệt quyết đoán trong việc làm theo nghị quyết của Đảng. Những gì Đảng đã quyết và giao, ông làm rất triệt để”.
Ông Đỗ Mười: ‘Ghế tôi là ghế cực nóng, anh nào muốn tôi nhường ngay’
Ông Đỗ Mười: ‘Ghế tôi là ghế cực nóng, anh nào muốn tôi nhường ngay’
Tiêu điểmicon02/10/2018  
“Anh nói là thành công à? Anh nâng lãi suất lên là đánh vào quốc doanh, làm cho nhiều xí nghiệp quốc doanh đình đốn không hoạt động được. Anh đánh vào giai cấp công nhân, làm biết bao người thất nghiệp”
Lãnh đạo nêu gương sáng: Xã tắc bình yên, dân nể phục
Lãnh đạo nêu gương sáng: Xã tắc bình yên, dân nể phục
Tiêu điểmicon02/10/2018  
Khi khẳng định cán bộ là gốc của mọi công việc, thì tấm gương của cán bộ chính là “chất keo” gắn kết bảo đảm cho “cái gốc” ấy trụ vững.
Tham nhũng kiểu “Chí Phèo”
Tham nhũng kiểu “Chí Phèo”
Tiêu điểmicon25/09/2018  
Việc khuyến khích làm giàu thay vì “xoá nghèo” sẽ liên quan đến việc thay đổi quan điểm chủ đạo về ưu tiên chính sách.
Thử bàn về tiêu chuẩn cán bộ thời công nghiệp 4.0
Thử bàn về tiêu chuẩn cán bộ thời công nghiệp 4.0
Tiêu điểmicon20/09/2018  
Trong thời đại công nghiệp 4.0, tôi nghĩ cán bộ cần có đủ 3 tiêu chuẩn: Đức, tài và bản lĩnh.
Rung lắc ngoại giao và  "tam giác chiến lược Mỹ – Hàn – Triều"
Rung lắc ngoại giao và "tam giác chiến lược Mỹ – Hàn – Triều"
Tiêu điểmicon20/09/2018  
Các xung lực ngoại giao và chiến lược đang thay đổi chóng mặt trên bán đảo Triều Tiên báo trước các thỏa thuận an ninh tiềm năng, sẽ khác nhiều so với bất kỳ sự mong đợi hay tưởng tượng nào cách đây vài năm.
“Em nghĩ, thầy rồi sẽ lên 'giàn thiêu' dư luận”
“Em nghĩ, thầy rồi sẽ lên 'giàn thiêu' dư luận”
Tiêu điểmicon19/09/2018  
“Em nghĩ thầy rồi sẽ lên 'giàn thiêu' dư luận”, tôi mạo muội nói thẳng những suy nghĩ của mình với riêng Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết.
Tập thể quyết định, sao bắt tôi chịu trách nhiệm?
Tập thể quyết định, sao bắt tôi chịu trách nhiệm?
Tiêu điểmicon18/09/2018  
Thực tế có quá nhiều lý do khiến việc xử lý người đứng đầu khi để ngành, cơ quan, tổ chức, đơn vị mình xảy ra tham nhũng không hề đơn giản.
Tập trận khủng, ‘đòn đánh’ của Putin nhắm vào đâu?
Tập trận khủng, ‘đòn đánh’ của Putin nhắm vào đâu?
Tiêu điểmicon14/09/2018  
Một cuộc tập trận quy mô khủng như Phương Đông 2018 là một “đòn đánh” từ nhiều góc độ đa dạng.     
Chủ tịch WEF: cách mạng 4.0 thay đổi căn bản chúng ta
Chủ tịch WEF: cách mạng 4.0 thay đổi căn bản chúng ta
Tiêu điểmicon12/09/2018  
Nhà sáng lập và Chủ tịch điều hành Diễn đàn Kinh tế Thế giới Klaus Schwab khẳng định, cách mạng công nghiệp lần thứ tư không chỉ ảnh hưởng tới cách sống của con người mà còn định nghĩa lại chúng ta là ai.
 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN