‘Bạn có phải là người Việt không?’

Trong 10 năm sống ở Pháp, thỉnh thoảng vợ chồng tôi lại được một người Pháp hỏi câu này. Lúc ở trạm xăng, khi ở siêu thị, lúc ở bệnh viện, quán cà phê. Hầu hết những người hỏi đều ở độ tuổi trung niên trở lên.

Sau khi chúng tôi gật đầu xác nhận, họ hồ hởi nói rằng họ rất yêu Việt Nam. Và không để chúng tôi đi mất, họ vội vàng kể về những kỷ niệm họ đã có ở Việt Nam; họ từng đến đâu, làm gì, đã gặp những con người dễ thương ra sao.

{keywords}
Hội người Việt Nam tại Pháp giới thiệu cuốn sách "Một thế kỷ - Một con đường (1919-2019)" về hoạt động yêu nước của nhiều thế hệ Việt kiều trong suốt 100 năm qua. Ảnh: Báo Tin tức

Nếu chúng tôi có thời gian tiếp chuyện, họ sẽ hỏi han thêm về cuộc sống của chúng tôi ở Việt Nam, ở Pháp. Họ hẳn cũng mong chờ tìm những điểm chung giữa họ và chúng tôi về Việt Nam. Họ hẳn sẽ không mong chúng tôi nói: “Chúng tôi ra đi vì cuộc sống ở quê hương khó khăn quá”.

An lòng nơi đất khách

Lần gần đây nhất, tôi đưa mẹ vào viện gặp bác sĩ phẫu thuật. Mẹ tôi mang trọng bệnh và chuẩn bị trải qua cuộc đại phẫu thứ 2 ở Pháp.

Câu đầu tiên bác sĩ hỏi chúng tôi khi vừa bước vào phòng là: Các bạn là người Việt Nam hay người Trung Quốc? Khi biết chúng tôi là người Việt, ông nhìn tôi trìu mến và nói: “Tôi hiểu rất rõ văn hoá Việt Nam. Tôi có Việt Nam trong tim mình”.

Chỉ câu nói của ông thôi đã khiến cho mẹ tôi, một người không hiểu nhiều về văn hoá Pháp và không nói tiếng Pháp, thấy an lòng nơi đất khách. Giữa cuộc trao đổi về bệnh tình của mẹ tôi và ca phẫu thuật sắp tới, ông bác sĩ lại hỏi thăm tôi về gia đình, về công việc, về cuộc sống ở tôi ở Pháp, ở Việt Nam, như những người khác. Và ông không ngừng nhắc, ông yêu Việt Nam biết bao.

Trước đây, khi còn ở Việt Nam, tôi thường ít khi nghĩ về những khái niệm như “tinh thần dân tộc”, “lòng tự tôn dân tộc”, “niềm tự hào dân tộc”. Chúng quá xa xỉ với một cá nhân đơn giản như tôi. Tôi chẳng có thành tựu gì, tôi cũng chẳng thể nào mơ tưởng tới một tương lai đưa đất nước “sánh vai cùng các cường quốc năm châu”. Tôi chẳng là ai cả.

Nhưng cuộc gặp với những người Pháp yêu Việt Nam đã khiến tôi thay đổi suy nghĩ.

Hoá ra họ yêu mến đất nước tôi trước hết vì những con người bình dị họ đã gặp trong cuộc sống hàng ngày, trong những chuyến công tác, hoặc những chuyến du lịch. Họ yêu thích sự cởi mở, thân thiện, cần cù, chăm chỉ, và tinh thần kiên cường của người Việt.

Những người họ đã gặp có thể là nhà khoa học, nghệ sĩ, doanh nhân, cũng có thể là học sinh, sinh viên, nhân viên phục vụ nhà hàng hay công nhân rừng cao su. Bằng một cách nào đó, những con người này đã góp phần tạo nên một sự thiện cảm về Việt Nam đối với những người Pháp mà tôi đã gặp.

Nếu chúng ta có Việt Nam trong tim

Cái vốn để xây dựng thương hiệu quốc gia thì quý nhất, nổi bật nhất và được nước ngoài ghi nhận chính là con người Việt Nam.

{keywords}
Một lớp học tiếng Việt dành do con em người Việt ở thủ đô Prague, Cộng hòa Séc. Ảnh: Vietnam+

Trong nhiều năm nay, nhiều cá nhân và đơn vị đã bàn về chiến lược xây dựng Thương hiệu quốc gia. Họ cũng đã xác định Việt Nam lấy con người làm trọng tâm để phát triển thương hiệu. Trong thời đại số hoá, với sự phát triển của kinh tế tri thức, thì giá trị con người chính là một thứ quyền lực mềm, song lại vô cùng mạnh mẽ.

Càng đi xa, tôi mới càng thấm thía giá trị này. Tôi nhận thấy mỗi khi tôi đối diện với một người nước ngoài, thì bản thân tôi, ngoài đại diện cho chính mình, còn đại diện cho những giá trị dân tộc mà tôi được thừa hưởng. Với ý thức đó, tôi luôn cố gắng sống tử tế, và nuôi dạy con mình thành những người tử tế, dù sống hay làm gì ở bất kỳ nơi đâu. Tôi không thất thiết phải là "ai đó" mới có thể đại diện cho Việt Nam, hay quảng bá hình ảnh quê hương tôi với bạn bè quốc tế. Bất kỳ ai cũng có thể làm điều đó, nếu chúng ta có Việt Nam ở trong tim. 

Tôi rất biết ơn những người Việt Nam đã để lại ấn tượng tốt đẹp trong lòng những người Pháp mà tôi từng gặp. Họ khiến tôi cảm thấy hãnh diện và tự tin khi xác nhận mình là người Việt. Tôi không biết họ đã làm những gì, nhưng đó hẳn là những điều tử tế. Nhờ vậy, tôi có thêm những người bạn Pháp yêu Việt Nam, và đôi khi, cũng nhận được những ưu ái nho nhỏ trong công việc. Tôi biết ơn vì những điều tử tế họ đã làm.

Yêu nước, hay tinh thần dân tộc, tôi nghĩ, đều bắt đầu từ những điều nhỏ bé phi thường như vậy thôi.

Nguyên Kan

Tôi yêu tiếng nước tôi

Tôi yêu tiếng nước tôi

Bên cạnh miếng bánh chưng xanh, hoa đào, hoa mai, bát phở bò hay chiếc nem rán, giữa xứ người lạnh lẽo, được trò chuyện bằng tiếng mẹ đẻ quả là một liều thuốc tinh thần...

tin nổi bật

Tác động của khủng hoảng kép đến kinh tế Việt Nam

Những hệ lụy của khủng hoảng kép trên thế giới đã nêu trong bài trước sẽ có thể ảnh hưởng xấu đến phục hồi kinh tế đến nước ta như thế nào?

Khủng hoảng kép chưa từng có tiền lệ

Cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu lần này có 2 đặc điểm nổi bật, chưa có tiền lệ so với các cuộc khủng hoảng trước mà nhân loại từng chứng kiến.

Khẩu trang và miễn dịch cộng đồng

Gần đây, tôi đến một cơ quan nhà nước nhưng không được cho vào. Những người bảo vệ - trong khi không hề đeo khẩu trang - dứt khoát không cho tôi đi qua cổng vì không có khẩu trang.

Viết giữa hai dòng chữ trên báo và trên Facebook

Gần đây, trên Facebook tôi viết một status ngắn phê phán một bức ảnh chụp tấm áp phích cổ động SEA Games 31. Tấm áp phích đó có tận 5 lỗi ngữ pháp rất ngớ ngẩn, cả tiếng Anh lẫn tiếng Việt, ví dụ, “Đại hội thể thao Đông Lam Á”, “Welcom”.

Thực nghiệm bắn nỏ thần: Tìm về truyền thuyết để minh chứng lịch sử oai hùng

Đánh giá kết quả thực nghiệm bắn nỏ Liên Châu tại khu di tích Cổ Loa, các nhà khoa học, tướng lĩnh quân đội cơ bản cho rằng đây là công trình nghiên cứu có hiệu quả, nỏ bắn được nhiều mũi tên, có tầm xa và độ sát thương…

Bệnh viện mà lại thiếu thuốc, điểm nghẽn ở đâu cần xóa ngay

Đúng như những gì đã dự đoán mấy tháng trước, chuỗi cung ứng thuốc chữa bệnh đã thực sự bị đứt gãy, nhiều bệnh viện lâm vào tình trạng thiếu thuốc và vật tư y tế.

Món nợ mang tên độc quyền vàng

Câu chuyện tranh cãi về quản lý thị trường vàng dường như đã có tín hiệu để đi đến hồi kết.

Chuyện thu thuế, thị trường đất đai từ trả lời của Bộ trưởng Hồ Đức Phớc

Tại phiên chất vấn của Quốc hội hôm qua, có một số quan điểm rất đáng lưu tâm về sự phát triển của thị trường bất động sản, về thị trường đất đai.

Đổi mới ngành ngoại thương, hội nhập kinh tế từ bên trong

Anh Ba Châu vào gặp anh em chúng tôi và đề nghị xây dựng đề cương về cải cách hệ thống ngân hàng. Sau đề tài về ngân hàng, chúng tôi tập trung nghiên cứu về việc đổi mới ngành ngoại thương và hội nhập kinh tế từ bên trong (kinh tế vùng).

Tân Thủ tướng Australia bước lên đỉnh cao nhờ nghị lực phi thường

Với câu chuyện cá nhân đầy xúc động và nghị lực phi thường, ông Anthony Albanese dẫn dắt Công đảng Australia vượt qua thách thức của phe đối lập và trở thành Thủ tướng mới của xứ sở chuột túi.

Thành phố của Đức và cách dạy những bài học lịch sử

Cách dạy và học lịch sử. Các câu hỏi lịch sử. Ôn cố tri tân, không chỉ để rút kinh nghiệm mà còn để nhìn về tương lai, dự báo và chuẩn bị, và còn ngăn chặn và răn đe: lịch sử sẽ phán xét.

Những rào cản đất đai

Đất đai là nguồn lực rất lớn nhưng lại đang bị trói bởi nhiều quy định, làm cho nguồn lực này chưa thể thị trường hóa, trở thành nguồn lực cho nền kinh tế.

Đồng bằng sông Cửu Long: Quy hoạch phải vượt lên trên lợi ích cục bộ địa phương

Hội nghị cán bộ toàn quốc diễn ra mới đây nhằm triển khai phương hướng phát triển kinh tế - xã hội đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030, tầm nhìn 2045.

Học thuyết Monroe của Australia giữa thỏa thuận an ninh Trung Quốc - Solomon

Sự đổ dồn chú ý về hiệp ước an ninh gần đây giữa Trung Quốc và quần đảo Solomon làm sáng tỏ khái niệm về phạm vi ảnh hưởng trong khu vực của Australia. Tại sao Australia lại cảm thấy lo lắng?

Chống tham nhũng: Nhớ vụ án hối lộ 1 ngày nghỉ mát, 2 con gà

Cuối những năm 1970, một vụ án được coi là chưa từng có xảy ra tại Ủy ban Kế hoạch nhà nước…