
Sáng 23/9, Học viện Ngoại giao phối hợp với Quỹ Konrad Adenauer (Đức), Đại sứ quán Mỹ tại Hà Nội tổ chức Lễ khởi động dự án nghiên cứu “Gìn giữ những giá trị chung toàn cầu: Thúc đẩy ngoại giao biển tại Đông Nam Á” và chuỗi sự kiện lần thứ nhất với chủ đề “Kết nối biển ở Đông Nam Á: Cảng biển, vận tải biển, cáp ngầm và AI”.
Với 3 hợp phần đào tạo, tọa đàm và nghiên cứu và 4 nhóm hoạt động diễn ra trong vòng 1 năm, dự án đặt mục tiêu tăng cường hợp tác biển tại Đông Nam Á, hướng tới một không gian biển Đông Nam Á hòa bình, ổn định và hợp tác.
Dự án tập trung xây dựng năng lực cho các học giả, chuyên gia Việt Nam và khu vực về kết nối biển, quản trị biển, phân tích biển đồng thời đẩy mạnh nghiên cứu chung nhằm đề xuất các giải pháp tăng cường hợp tác biển thực chất giữa các nước Đông Nam Á.
Ba nhóm chủ đề trọng tâm của dự án bao gồm: bảo vệ môi trường biển, nhận thức không gian biển và kết nối biển.

Dự án được triển khai trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh thực hiện định hướng xây dựng và phát triển đất nước trở thành quốc gia biển mạnh theo Nghị quyết số 20 được thông qua tại Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa 14. Nghị quyết xác định biển là không gian sinh tồn, không gian phát triển đặc biệt quan trọng của đất nước đồng thời nhấn mạnh yêu cầu phát triển kinh tế biển bền vững, bảo vệ môi trường và tài nguyên biển, bảo đảm quốc phòng, an ninh, tăng cường đối ngoại và hợp tác quốc tế.
Phát biểu tại Lễ khởi động, TS. Nguyễn Hùng Sơn, Giám đốc Học viện Ngoại giao khẳng định, việc Việt Nam tham gia dự án này là một phần trong cam kết chung lớn hơn nhằm nâng cao năng lực quản trị biển, đồng thời cùng các đối tác bảo vệ Hiến chương Liên Hợp quốc, UNCLOS 1982 và các nguyên tắc giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, kiềm chế và không sử dụng vũ lực.
Bằng cách kết nối nghiên cứu, chính sách và thực tiễn giữa các nước trong khu vực, dự án có thể đóng góp cho hòa bình, phát triển bền vững và tăng cường khả năng ứng phó, phát triển của khu vực.
Đại diện Quỹ KAS tại Việt Nam, ông Lewe Paul thì cho rằng, dự án được kỳ vọng sẽ nâng cao năng lực cho thế hệ chuyên gia biển kế cận, kết nối các góc nhìn quốc gia, tăng cường đối thoại khu vực và chuyển hóa kết quả đối thoại thành những ý tưởng, khuyến nghị hợp tác thiết thực.
Trong khi đó, Đại sứ Mỹ tại Việt Nam Jennifer Wicks nhận định duy trì ổn định và bảo đảm an ninh trên biển là yêu cầu then chốt. Các quốc gia trong khu vực đang phải đối mặt với nhiều thách thức trong quản lý và kiểm soát hiệu quả vùng biển thuộc quyền tài phán, trong đó có tội phạm xuyên quốc gia và đánh bắt cá bất hợp pháp.
Mỹ tin rằng cách tốt nhất để đạt được sự ổn định này là thông qua đồng thuận và các cách tiếp cận tập thể, với ASEAN đóng vai trò trung tâm. Về phía Mỹ, Ngoại trưởng Mỹ Rubio đã tái khẳng định cam kết của Mỹ đối với ASEAN tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao hồi tháng 7. Mỹ mong muốn tiếp tục tăng cường quan hệ đối tác với ASEAN và các quốc gia thành viên.
Bà Jennifer Wicks cũng cho biết Mỹ đang triển khai các bước đi cụ thể trong hợp tác với các nước, trong đó có chuyến thăm của tàu Hải quân Mỹ, gần đây là chuyến thăm của tàu sân bay USS George Washington tới Đà Nẵng.


