UAV Vectis 4.jpg
UAV tàng hình Vectis. Ảnh: Lockheed Martin/aerospaceglobalnews.com

Lockheed Martin vừa bất ngờ công bố sẽ chế tạo thêm 4 nguyên mẫu UAV tàng hình Vectis do Skunk Works phát triển, nâng tổng số lên 5 chiếc nhằm đẩy nhanh quá trình thử nghiệm và hoàn thiện dây chuyền sản xuất. 

Với mục tiêu cất cánh lần đầu trước cuối năm 2027, UAV Vectis không chỉ là một máy bay không người lái thông thường mà còn là lời tuyên bố mạnh mẽ về khả năng cạnh tranh trong chương trình Collaborative Combat Aircraft (CCA), nơi các UAV sẽ bay cùng máy bay chiến đấu thế hệ 5 và 6 để mở rộng sức mạnh chiến đấu.

Sự kiện này diễn ra tại hội nghị Air, Space & Cyber của Hiệp hội Không quân và Không gian Mỹ, nơi Lockheed lần đầu trưng bày mô hình kích thước thật của UAV Vectis. 

Công ty khẳng định đây là khoản đầu tư chiến lược nội bộ, xuất phát từ nhu cầu cấp thiết của cả khách hàng Mỹ và quốc tế về một nền tảng tự chủ, sống sót cao và đa nhiệm trong môi trường chiến trường ngày càng phức tạp. 

Nguyên mẫu đầu tiên đang trong giai đoạn sản xuất, với hình ảnh thân máy bay và cánh đã được công bố, chứng tỏ tiến độ nhanh bất ngờ: chỉ trong khoảng hai tháng từ bản phác thảo trên giấy đến thử nghiệm trong đường hầm khí động học.

UAV Vectis 1.jpg
UAV Vectis tàng hình thế hệ mới. Ảnh: .twz.com

Về thông số kỹ thuật, UAV Vectis thuộc nhóm Group 5, hạng UAV lớn nhất theo phân loại của Không quân Mỹ, với trọng lượng trên 600 kg và khả năng hoạt động ở độ cao trên 5,5 km. 

Chiều dài UAV Vectis khoảng 10,4 mét và sải cánh khoảng 11,6 mét giúp nó tương đương về kích thước với UAV MQ-9 Reaper về chiều dài, đồng thời có sải cánh gần với F-35. 

Thiết kế không đuôi (tailless) kết hợp cánh kiểu lambda tạo nên hình dáng khí động học tối ưu, giảm lực cản đáng kể và tăng tầm bay. 

Điểm nổi bật nhất về công nghệ tàng hình nằm ở cửa hút gió dạng “submerged” hay dorsal inlet - cửa hút khí được chìm sâu trên lưng máy bay. 

Giải pháp này không chỉ giảm mặt cắt radar phía trước mà còn hạn chế nguy cơ hút dị vật khi hoạt động từ đường băng sơ sài, đồng thời cải thiện hiệu suất động cơ và tầm hoạt động. 

UAV Vectis 6.jpg
Hình ảnh cập nhật về UAV Vectis. Ảnh: Lockheed Martin Skunk Works/twz.com

Đây là thiết kế kế thừa kinh nghiệm lâu năm của Skunk Works, nhấn mạnh khả năng sống sót (survivability) ở mức cao nhất trong phân khúc CCA.

UAV Vectis được thiết kế đa nhiệm linh hoạt, có thể thực hiện không chiến, tấn công mặt đất, tác chiến điện tử, trinh sát và giám sát. 

Khoang vũ khí nội bộ cho phép mang các loại đạn như AIM-120 không đối không và GBU-53/B Small Diameter Bomb II, giữ nguyên tính tàng hình khi mang tải. 

Hệ thống tự chủ dựa trên nền tảng MDCX của Lockheed - cùng công nghệ đã điều khiển thành công UAV MQ-25 Stingray của Hải quân Mỹ, giúp UAV Vectis hoạt động độc lập hoặc phối hợp chặt chẽ với F-22, F-35 và các máy bay thế hệ 6 trong tương lai. 

Khả năng tùy biến tải trọng và hệ thống nhiệm vụ theo yêu cầu khách hàng là điểm mạnh lớn, biến UAV Vectis thành “cánh tay nối dài” của máy bay có người lái, thay vì chỉ là một UAV chuyên biệt.

UAV Vectis 5.jpg
Hai máy bay CCA Vectis đi cùng một chiếc F-35 Lightning II và một chiếc F-22 Raptor. (Nguồn ảnh: Lockheed Martin/theaviationist.com)

Về khả năng sản xuất hàng loạt và chi phí, Lockheed nhấn mạnh việc áp dụng môi trường sản xuất hiện đại và chất lượng sản xuất ngay từ giai đoạn nguyên mẫu. 

Mục tiêu là duy trì mức giá cạnh tranh tương đương các CCA khác, trong khi một số đối thủ đã công bố mức giá lên tới khoảng 20 triệu USD mỗi chiếc. 

Việc xây dựng thêm 4 nguyên mẫu không chỉ phục vụ thử nghiệm bay mà còn nhằm xác thực quy trình sản xuất, rút ngắn thời gian từ thiết kế đến triển khai thực tế. 

Động cơ ban đầu dự kiến là Williams FJ44, với khả năng nâng cấp lực đẩy cao hơn trong tương lai, phù hợp với yêu cầu tốc độ cận âm và khả năng theo kịp máy bay chiến đấu hiện đại.

Từ góc độ công nghệ, UAV Vectis thể hiện sự chuyển dịch rõ rệt trong tư duy thiết kế UAV chiến đấu: không còn chạy theo số lượng rẻ tiền mà tập trung vào tàng hình cao cấp, khả năng sống sót và tích hợp sâu với hệ thống có người lái. 

UAV Vectis 3.jpg
Ảnh: Lockheed Martin/aerospaceglobalnews.com

Cửa hút gió chìm, thân không đuôi và khoang vũ khí nội bộ là những lựa chọn kỹ thuật đòi hỏi sự cân bằng tinh tế giữa khí động học, chữ ký radar (khả năng ẩn mình trước hệ thống phòng không đối phương) và hiệu suất nhiệm vụ. 

Việc hoàn thành từ phác thảo đến thử nghiệm khí động học chỉ trong hai tháng cho thấy sức mạnh của thiết kế số hóa và quy trình phát triển linh hoạt của Skunk Works, điều có thể trở thành chuẩn mực mới trong ngành công nghiệp quốc phòng.

Với những bước tiến này, UAV Vectis đang định vị mình như một ứng viên tiềm năng cho các vòng tiếp theo của chương trình CCA cũng như thị trường xuất khẩu. 

(Theo breakingdefense.com, twz.com, airandspaceforces.com, theaviationist.com, aviationweek.com, defence-blog.com, aerospaceglobalnews.com)