Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) ban hành công văn 548 trả lời kiến nghị của công dân liên quan đến việc thực hiện thủ tục đăng ký biến động đất đai, tài sản gắn liền với đất. 

Theo phản ánh gửi đến hệ thống tiếp nhận, xử lý kiến nghị về văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến Luật Đất đai 2024, ông N.Đ.T.N. cho biết, quy định hiện hành yêu cầu hồ sơ đăng ký biến động đất đai phải có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) đã cấp.

Ông N. cho rằng, quy định này là vô lý và bất cập đối với trường hợp nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất theo kết quả giải quyết tranh chấp, khiếu nại, tố cáo về đất đai hoặc bản án, quyết định của Tòa án. Bởi, bản án đã có hiệu lực pháp luật nhưng bên thua kiện thường không hợp tác giao giấy chứng nhận. Điều này khiến người thắng kiện không thể thực hiện thủ tục đăng ký biến động.

Do đó, quy định phải có sổ đỏ bản gốc trong trường hợp này là chưa phù hợp. Người dân cũng kiến nghị cơ quan quản lý xem xét sửa đổi theo hướng không yêu cầu bắt buộc tương tự các quy định trước đây, cho phép hủy giấy chứng nhận cũ và cấp mới ngay theo bản án.

W-so do vietnamnet 2.jpg
Ảnh minh họa: Hồng Khanh

Trả lời nội dung trên, Cục Quản lý đất đai cho biết, tại điểm e khoản 2 Điều 152 Luật Đất đai có quy định về việc Nhà nước thu hồi giấy chứng nhận đã cấp trong trường hợp giao quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất theo yêu cầu của Tòa án, cơ quan thi hành án mà người phải thi hành án không nộp giấy chứng nhận đã cấp.

Khoản 6 Điều 152 Luật Đất đai quy định, giấy chứng nhận đã cấp sẽ bị hủy khi thuộc trường hợp thu hồi theo khoản 2 và khoản 5 Điều này nhưng người sử dụng đất hoặc chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất không giao nộp.

Cũng theo cơ quan này, căn cứ quy định tại Nghị định 49/2026, UBND cấp tỉnh được giao thẩm quyền quy định trình tự, thủ tục hành chính về đất đai, trong đó có quy định về thành phần hồ sơ phải nộp đối với từng loại thủ tục.

“Căn cứ theo quy định nêu trên thì thành phần hồ sơ nộp và trình tự, thủ tục thực hiện các thủ tục hành chính về đất đai, trong đó có thủ tục đăng ký biến động đất đai sẽ do UBND cấp tỉnh quy định”, văn bản của Cục Quản lý đất đai nêu. 

Cục đề nghị ông N. gửi kiến nghị đến địa phương nơi có đất để quy định thành phần hồ sơ cho phù hợp với thẩm quyền. 

Khoản 2 Điều 152 Luật Đất đai quy định về việc Nhà nước thu hồi giấy chứng nhận đã cấp

Cụ thể, việc thu hồi được áp dụng khi Nhà nước thu hồi toàn bộ diện tích đất ghi trong giấy chứng nhận đã cấp; khi thực hiện cấp đổi giấy chứng nhận; hoặc khi người sử dụng đất đăng ký biến động đất đai mà phải cấp mới.

Ngoài ra, giấy chứng nhận cũng bị thu hồi nếu được cấp không đúng thẩm quyền, đối tượng, diện tích, mục đích sử dụng, thời hạn hoặc nguồn gốc sử dụng đất tại thời điểm cấp.

Đáng chú ý, trong trường hợp giấy chứng nhận bị tòa án có thẩm quyền tuyên hủy hoặc khi thực hiện đấu giá, giao quyền sử dụng đất theo yêu cầu của tòa án, cơ quan thi hành án mà người phải thi hành án không nộp lại giấy chứng nhận, cơ quan Nhà nước sẽ thực hiện thu hồi theo quy định.