Đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức ngư dân
Nhằm nâng cao hiệu quả chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), UBND tỉnh Hà Tĩnh vừa ban hành Quy chế phối hợp liên ngành trong theo dõi, kiểm soát hoạt động tàu cá ra vào cảng, xuất nhập bến, hoạt động trên biển và trao đổi, chia sẻ thông tin xử lý vi phạm. Trong đó, tỉnh đặc biệt chú trọng đẩy mạnh tuyên truyền ,nâng cao nhận thức cho ngư dân và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý nghề cá.

Theo Quy chế, các sở, ngành, địa phương ven biển sẽ tăng cường phổ biến quy định pháp luật về chống khai thác IUU thông qua nhiều hình thức như tuyên truyền trực tiếp tại cảng cá, khu neo đậu tàu thuyền, hệ thống truyền thanh cơ sở và các phương tiện truyền thông.
Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch được giao chủ trì công tác truyền thông trên phạm vi toàn tỉnh; phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường xây dựng tài liệu, tổ chức tập huấn, hội thảo và lồng ghép nội dung chống khai thác IUU vào các chương trình khuyến ngư.
Đặc biệt, Bộ đội Biên phòng được xác định là một trong những lực lượng nòng cốt trong công tác tuyên truyền tại cơ sở. Thông qua các đồn, trạm biên phòng ven biển, cán bộ, chiến sĩ thường xuyên trực tiếp gặp gỡ, vận động chủ tàu, thuyền trưởng và ngư dân chấp hành nghiêm các quy định về khai thác thủy sản; không vi phạm vùng biển nước ngoài; duy trì thiết bị giám sát hành trình và thực hiện đầy đủ nhật ký khai thác.
Bộ đội Biên phòng cũng phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức cho ngư dân ký cam kết không vi phạm khai thác IUU; đồng thời tuyên truyền, cảnh báo các trường hợp vi phạm đã bị xử lý nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng ngư dân.
Các xã, phường có tàu cá sẽ tăng cường tổ chức họp dân, công khai danh sách tàu cá không đủ điều kiện hoạt động trên hệ thống truyền thanh và tại khu dân cư ven biển nhằm nâng cao tính răn đe, phòng ngừa vi phạm.
Ứng dụng công nghệ số, nâng cao hiệu quả quản lý tàu cá
Cùng với đẩy mạnh tuyên truyền, Hà Tĩnh đang tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong quản lý tàu cá nhằm nâng cao hiệu quả giám sát, kiểm soát hoạt động khai thác thủy sản trên biển, đồng thời giúp ngư dân tiếp cận thông tin nhanh chóng, chính xác hơn.
Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao cập nhật dữ liệu tàu cá trên Cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (Vnfishbase), tổ chức trực và theo dõi 24/7 hệ thống giám sát tàu cá nhằm kịp thời phát hiện các trường hợp mất kết nối hoặc có dấu hiệu vi phạm IUU.
Thông qua hệ thống giám sát hành trình (VMS), cơ quan chức năng có thể theo dõi hoạt động của tàu cá theo thời gian thực, kịp thời cảnh báo tàu có nguy cơ vượt ranh giới khai thác hoặc vi phạm quy định trên biển. Dữ liệu từ hệ thống cũng được chia sẻ với Bộ đội Biên phòng, Công an tỉnh và các địa phương để phối hợp kiểm tra, xử lý.
Việc ứng dụng công nghệ số còn giúp chủ tàu, ngư dân thuận lợi hơn trong tiếp cận thông tin về pháp luật thủy sản, cảnh báo thời tiết, vùng biển có nguy cơ vi phạm, thủ tục xuất nhập bến và quy định khai thác hải sản. Qua đó góp phần giảm nghèo thông tin cho ngư dân vùng ven biển, giúp bà con nâng cao nhận thức, chủ động chấp hành quy định chống khai thác IUU và yên tâm vươn khơi bám biển.
Theo Quy chế, lực lượng Bộ đội Biên phòng sẽ kiểm tra 100% tàu cá xuất, nhập bến; phối hợp đối soát dữ liệu hằng ngày nhằm phát hiện các trường hợp tháo gỡ, gửi thiết bị VMS hoặc sai lệch thông tin tàu cá. Các tàu không đủ điều kiện hoạt động, không duy trì thiết bị giám sát hành trình sẽ kiên quyết không cho ra khơi.
Bên cạnh đó, Công an tỉnh sẽ phối hợp cập nhật, vận hành hệ thống định danh điện tử VNeID và kết nối dữ liệu phục vụ quản lý tàu thuyền, thuyền viên ra vào cảng cá, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực thủy sản.
Các cơ quan chức năng cũng tăng cường liên thông, chia sẻ dữ liệu về đăng ký, đăng kiểm, giấy phép khai thác, nhật ký khai thác, sản lượng thủy sản qua cảng và xử lý vi phạm nhằm bảo đảm thống nhất, chính xác và kịp thời trong công tác quản lý tàu cá.
Theo UBND tỉnh Hà Tĩnh, việc đẩy mạnh tuyên truyền gắn với ứng dụng công nghệ số không chỉ nhằm siết chặt quản lý hoạt động khai thác thủy sản mà còn hướng tới xây dựng nghề cá minh bạch, có trách nhiệm, góp phần bảo vệ nguồn lợi thủy sản và phát triển kinh tế biển bền vững.