Nhật Bản hỗ trợ mua sắm dầu thô, muốn hợp tác khoáng sản chiến lược với Việt Nam

Sáng nay, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Chủ tịch Đảng Dân chủ Tự do, Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hoan nghênh chuyến thăm của Thủ tướng Sanae Takaichi diễn ra vào thời điểm quan trọng, có ý nghĩa khi cả hai nước đều có ban lãnh đạo mới, đang nỗ lực thực hiện các mục tiêu phát triển.

Thủ tướng Sanae Takaichi khẳng định ủng hộ công cuộc cải cách cũng như nỗ lực tự chủ kinh tế của Việt Nam, tin tưởng Việt Nam sẽ đạt nhiều thành tựu hơn nữa.

Nhật Bản mong muốn hợp tác chặt chẽ cùng Việt Nam để triển khai Tầm nhìn Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở. Nhật Bản ủng hộ và sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ Việt Nam thực hiện các mục tiêu phát triển trong kỷ nguyên mới, góp phần vào sự phát triển thịnh vượng của khu vực.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu một số định hướng lớn để tăng cường hợp tác chiến lược giữa hai nước, trong đó có củng cố hợp tác quốc phòng - an ninh thực chất và hiệu quả; tăng cường liên kết kinh tế, bảo đảm an ninh kinh tế, an ninh lương thực và năng lượng, đồng thời mở rộng sang các lĩnh vực mới như chuyển đổi số, chuyển đổi năng lượng, chuyển đổi xanh, bán dẫn, AI…

Thủ tướng Nhật Bản nhấn mạnh về tầm quan trọng của hợp tác kinh tế Việt Nam - Nhật Bản nhằm đảm bảo an ninh kinh tế, góp phần tăng cường tự chủ chiến lược và khả năng chống chịu của cả hai nước, thông qua thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực chiến lược như phát triển công nghiệp bán dẫn, công nghệ cao, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, hợp tác công - tư trong tăng cường chuỗi cung ứng năng lượng và khoáng sản, hợp tác AI và vũ trụ.

Ngoài ra, Thủ tướng cũng đề nghị triển khai các dự án trong khuôn khổ sáng kiến Đối tác về khả năng chống chịu năng lượng và tài nguyên châu Á (POWERR ASIA) mà Nhật Bản đã đưa ra tại Hội nghị thượng đỉnh trực tuyến AZEC mở rộng vừa qua.

Thủ tướng Nhật Bản cam kết sẽ triển khai dự án hợp tác đầu tiên trong khuôn khổ sáng kiến POWERR ASIA thông qua hỗ trợ mua sắm dầu thô cho Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn nhằm đảm bảo nhà máy hoạt động 100% công suất; mong muốn hợp tác với Việt Nam để thúc đẩy các dự án năng lượng, điện khí, trong lĩnh vực khoáng sản chiến lược.

Nhật Bản tiếp tục hỗ trợ, tạo điều kiện cho cộng đồng gần 700.000 người Việt Nam sinh sống, học tập, làm việc trên cơ sở chính sách xây dựng xã hội Nhật Bản trật tự và hài hòa cùng chung sống với người nước ngoài. Bà Takaichi nhất trí hai bên cần tăng cường trao đổi lãnh sự trong đó có việc chia sẻ và phối hợp thông báo lãnh sự giữa hai nước, phối hợp chặt chẽ về phòng chống tội phạm.

Nhật Bản muốn hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực tự chủ công nghệ

Cũng trong sáng nay, hội đàm với Thủ tướng Sanae Takaichi, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh việc chọn Việt Nam là điểm đến thăm đầu tiên tại châu Á của Thủ tướng Takaichi sau khi tái cử thể hiện sự quan tâm và ưu tiên cao của Nhật Bản đối với Việt Nam.

Việt Nam luôn coi Nhật Bản là một trong những đối tác chiến lược quan trọng hàng đầu, người bạn chân thành, tin cậy, cùng đồng hành hiện thực hóa các mục tiêu phát triển bền vững.

Thủ tướng Sanae Takaichi chia sẻ rằng Nhật Bản ủng hộ các nỗ lực, định hướng phát triển của Việt Nam, sẵn sàng đồng hành cùng Việt Nam trong thực hiện các mục tiêu phát triển. Thủ tướng Nhật Bản mong muốn hợp tác với Việt Nam nhằm tăng cường tính tự chủ và khả năng chống chịu của nền kinh tế hai nước.

Đánh giá quan hệ Việt Nam - Nhật Bản phát triển tốt đẹp, toàn diện và thực chất, với nền tảng tin cậy chính trị cao, hợp tác kinh tế sâu rộng và giao lưu nhân dân ngày càng gắn bó, Thủ tướng Lê Minh Hưng mong muốn hai bên phối hợp chặt chẽ cùng đưa quan hệ song phương lên tầm cao mới.

Hai Thủ tướng nhất trí tăng cường hợp tác thực chất trong lĩnh vực quốc phòng, an ninh, nhất là trong các lĩnh vực trên biển, khắc phục hậu quả chiến tranh, an ninh mạng, gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc, quân y, đào tạo, ứng phó với tội phạm xuyên quốc gia…

Về hợp tác kinh tế, hai Thủ tướng nhất trí làm sâu sắc hơn hợp tác kinh tế là trụ cột chính của quan hệ thông qua hợp tác thương mại, đầu tư, ODA, góp phần bảo đảm vững chắc an ninh kinh tế, an ninh năng lượng và nông nghiệp bền vững.

Hai bên nhất trí các biện pháp nhằm sớm đưa đầu tư của Nhật Bản vào Việt Nam đạt 5 tỷ USD/năm và kim ngạch thương mại song phương sớm đạt 60 tỷ USD vào năm 2030, thúc đẩy sớm mở cửa cho bưởi da xanh của Việt Nam và nho của Nhật Bản, nhất trí triển khai các dự án hợp tác ODA trong lĩnh vực ứng phó với biến đổi khí hậu.

Nhật Bản sẽ hỗ trợ thu xếp nguồn cung dầu thô cho Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn. Thủ tướng Takaichi khẳng định Nhật Bản sẽ tiếp tục hỗ trợ Việt Nam thực hiện hiệu quả dự án 1 triệu ha lúa giảm phát thải tại đồng bằng sông Cửu Long.

Thủ tướng Lê Minh Hưng chia sẻ các nỗ lực của Chính phủ Việt Nam trong việc cải thiện môi trường đầu tư, cắt giảm thủ tục hành chính nhằm phát huy mạnh mẽ vai trò của khu vực kinh tế tư nhân, phát triển khu vực kinh tế có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) với tư cách là bộ phận quan trọng của nền kinh tế. Thủ tướng cũng đánh giá cao hoạt động của các ngân hàng và tổ chức tài chính Nhật Bản tại Việt Nam, đóng vai trò cầu nối quan trọng giữa doanh nghiệp hai nước.

Thủ tướng đề nghị xây dựng cơ chế mua bán sáp nhập giữa doanh nghiệp vừa và nhỏ hai nước, khuyến khích doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư vào các dự án có hàm lượng công nghệ cao, tăng tỷ lệ nội địa hóa, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tham gia vào các dự án đầu tư của Chính phủ Nhật Bản, đầu tư kinh doanh thuận lợi tại Nhật Bản.

Về hợp tác khoa học - công nghệ, hai Thủ tướng nhất trí tái khởi động Ủy ban hỗn hợp Việt - Nhật về hợp tác khoa học - công nghệ trong năm nay và sớm thu xếp tổ chức sự kiện công - tư về công nghệ cao.

Thủ tướng Takaichi cho biết Nhật Bản mong muốn tiếp tục hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực tự chủ công nghệ trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, vũ trụ… Đây là nội dung ưu tiên hợp tác trong đó có thúc đẩy đào tạo nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực công nghệ cao thông qua cung cấp học bổng cho du học sinh, nghiên cứu sinh Việt Nam, đồng tài trợ các dự án nghiên cứu chung...

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị Chính phủ Nhật Bản đơn giản hóa các thủ tục visa cho công dân Việt Nam, góp phần tạo điều kiện thuận lợi để thực hiện mục tiêu tăng gấp đôi số lượt khách du lịch hai chiều vào năm 2030.

Trao đổi về vấn đề khu vực và quốc tế, hai Thủ tướng nhất trí tiếp tục phối hợp chặt chẽ trên các diễn đàn quốc tế và khu vực như ASEAN, tiểu vùng Mê Công, Liên Hợp Quốc… cũng như trong khuôn khổ Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) trong năm 2026 khi Việt Nam là Chủ tịch.

Hai bên khẳng định tầm quan trọng của việc giải quyết tranh chấp trên Biển Đông bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế, nhất là Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS).