Trong bối cảnh tác chiến hiện đại nơi drone/UAV và tác chiến điện tử (EW) thống trị, Ukraine đang dẫn đầu xu hướng với các phương tiện không người lái mặt đất UGV (Unmanned Ground Vehicle - phương tiện mặt đất không người lái. Đây là những thiết bị hoạt động tự hành hoặc được điều khiển từ xa trên mặt đất, được ứng dụng rộng rãi trong quân sự, công nghiệp và thám hiểm mà không cần con người ngồi trực tiếp lên xe). 

Nổi bật trong số đó là nền tảng UGV Gnome của công ty Temerland, một robot mặt đất nhỏ gọn, linh hoạt và được trang bị công nghệ lai hiện đại, vừa chuẩn bị được chuẩn hóa để rải mìn từ xa. 

Đây không chỉ là một phương tiện hỗ trợ mà còn là minh chứng cho sự sáng tạo không ngừng của ngành công nghiệp quốc phòng Ukraine.

gnome Ukraine 2.jpg
UGV Gnome của công ty Temerland. Ảnh: Temerland

Nền tảng UGV Gnome cơ bản là một robot mặt đất chạy điện 4x4 nhỏ gọn, được thiết kế đặc biệt để hoạt động trên địa hình khó khăn. 

Với trọng lượng khoảng 88kg, UGV Gnome có khả năng mang tải trọng lên đến 100kg tùy phiên bản, tốc độ tối đa đạt khoảng 5,5 km/h. 

Dù tốc độ không cao, UGV Gnome ưu tiên tính cơ động, khả năng vượt địa hình và độ tàng hình cao nhờ kích thước nhỏ và vận hành êm ái. 

Khoảng sáng gầm xe khoảng 123mm cùng hệ thống bánh xe lớn giúp UGV Gnome di chuyển ổn định trên bùn lầy, tuyết hoặc địa hình gồ ghề điển hình của chiến trường Ukraine.

Theo odin.t2com.army.mil, một trong những điểm đột phá lớn nhất của UGV Gnome là hệ thống liên lạc đa lớp cực kỳ linh hoạt. 

Nền tảng tích hợp đồng thời Starlink cho kết nối vệ tinh toàn cầu, mạng di động LTE, cáp quang (fiber optic) chống nhiễu hoàn toàn, cùng các giao thức vô tuyến LoRa và ERLS. 

Sự kết hợp này cho phép UGV Gnome duy trì liên lạc ổn định ngay cả trong môi trường bị tác chiến điện tử (EW) mạnh. 

Khi cáp quang bị cắt, hệ thống tự động chuyển sang chế độ khác hoặc quay về điểm định sẵn, tăng đáng kể khả năng sống sót. 

Phạm vi điều khiển có thể đạt từ 800-2000 mét ở chế độ trực tiếp, lên đến 5km khi sử dụng repeater (còn gọi là bộ lặp hoặc bộ kích sóng - là thiết bị thu tín hiệu mạng hiện có như WiFi hoặc LAN), sau đó khuếch đại và phát lại để mở rộng vùng phủ sóng đến các khu vực xa hơn) hoặc các kênh hỗ trợ.

Theo oboronka.mezha.ua, phiên bản rải mìn mới nhất mà Temerland đang chuẩn bị đưa vào tiêu chuẩn quân sự gây ấn tượng mạnh với khả năng thả từ xa 18 quả mìn chống tăng PTM-3, mỗi quả nặng khoảng 5kg. 

gnome Ukraine 1.jpg
Một trong những phiên bản robot mặt đất Gnome (UGV Gnome). Ảnh chụp màn hình: Facebook/Temerland.

Đây là loại mìn chống tăng thời Liên Xô, có khả năng phá hủy hoặc vô hiệu hóa xe tăng, thiết giáp và phương tiện cơ giới khi va chạm. 

Việc triển khai mìn từ xa giúp giảm thiểu rủi ro cho binh sĩ, đồng thời cho phép thiết lập nhanh các bãi mìn động trong khu vực chiến thuật then chốt.

Hệ thống truyền động lai (hybrid) là điểm sáng công nghệ khác của UGV Gnome. Kết hợp pin chính với máy phát điện xăng tự động khởi động khi pin yếu, nền tảng có thể di chuyển hơn 100km trên một lần sạc kết hợp. 

Điều này vượt trội hoàn toàn so với các UGV thuần điện thông thường, giúp kéo dài thời gian hoạt động liên tục trên chiến trường mà không cần tiếp cận thường xuyên để sạc. 

Hệ thống còn hỗ trợ vận hành dưới ảnh hưởng của EW trong khoảng cách nhất định, tăng tính bền bỉ.

Theo oboronka.mezha.ua, tính mô-đun hóa cao là lợi thế cạnh tranh lớn của dòng UGV Gnome. Ngoài phiên bản rải mìn, công ty đã phát triển nhiều biến thể: mang súng máy PKM và hai ống phóng RPG-7, chở FPV drone (Gnome-ND), mang drone dây cáp quan sát bay cao đến 50 mét trong hơn 4 giờ, hỗ trợ hậu cần, sơ tán thương binh, chuyển tiếp tín hiệu và thậm chí tích hợp module chống drone. 

Khả năng mang tải đa dạng cùng khung gầm hybrid bánh xe - xích ở một số phiên bản giúp Gnome thích ứng nhanh với mọi nhiệm vụ từ trinh sát, hỗ trợ hỏa lực đến vận chuyển đạn dược.

Công nghệ Gnome không chỉ thể hiện trình độ kỹ thuật của Temerland mà còn phản ánh chiến lược lớn hơn của Ukraine trong việc phát triển UGV. 

Các nền tảng như Gnome góp phần giảm tổn thất nhân mạng, tăng cường khả năng tác chiến liên tục và tạo bất ngờ cho đối phương. 

Với việc liên tục thử nghiệm, cải tiến và sắp được chuẩn hóa chính thức, Gnome đang trở thành một trong những biểu tượng của cuộc cách mạng robot mặt đất trên chiến trường hiện đại.

(Theo oboronka.mezha.ua, Temerland, odin.t2com.army.mil, euromaidanpress.com)