MQ 25A Stingrays 1.jpg
Chiếc UAV MQ-25A Stingray hoàn thiện lớp sơn đầu tiên đậu trên sân đỗ bên ngoài nhà máy sản xuất MQ-25 chuyên dụng của Boeing ở Mascoutah, bang Illinois. (Nguồn ảnh: Boeing/Kelsey Chadwick/theaviationist.com)

Hải quân Mỹ vừa chính thức chuyển giao chương trình UAV MQ-25A Stingray từ giai đoạn phát triển sang sản xuất loạt đầu tiên với hợp đồng trị giá 562 triệu USD trao cho Boeing, đánh dấu bước ngoặt lịch sử khi chiếc máy bay không người lái tiếp nhiên liệu trên tàu sân bay đầu tiên của thế giới chuẩn bị bước vào biên chế. 

Sự kiện này không chỉ giải phóng các tiêm kích F/A-18 Super Hornet khỏi nhiệm vụ “bơm xăng” mà còn mở rộng đáng kể tầm hoạt động của không đoàn tàu sân bay, trước mạng lưới vũ khí chống tiếp cận hiện đại.

Ngày 14/9/2026, Hải quân Mỹ công bố trao hợp đồng Fixed Price Incentive cho Boeing để sản xuất 3 chiếc UAV MQ-25A thuộc lô Low Rate Initial Production đầu tiên, đồng thời cấp kinh phí mua linh kiện dài hạn cho 3 chiếc tiếp theo. 

Việc giao hàng dự kiến bắt đầu từ năm 2029, đưa tổng số máy bay theo hợp đồng lên 14 chiếc trong tổng chương trình 76 máy bay. 

Đây là kết quả sau khi chương trình đạt Milestone C vào tháng 5/2026 và hoàn thành chuyến bay đầu tiên của mẫu sản xuất vào tháng 4 cùng năm.

UAV MQ-25A Stingray được thiết kế như một trạm xăng bay chuyên dụng hoạt động từ boong tàu sân bay. 

MQ 25A Stingrays 5.jpg
Hải quân Mỹ đặt hàng những chiếc UAV MQ-25A Stingray thương mại đầu tiên, đưa chương trình máy bay không người lái tiếp nhiên liệu trên tàu sân bay tiến gần hơn đến giai đoạn vận hành thực tế. (Ảnh: DVIDS/Brandon Roberson/interestingengineering.com)

Về kích thước, máy bay dài khoảng 15,5 mét, sải cánh mở rộng đạt 22,9 mét và có thể gấp lại còn khoảng 9,5 mét để phù hợp với không gian hạn chế trên tàu sân bay. 

Chiều cao khi cánh mở khoảng 3 mét. Cấu hình cánh-thân-đuôi truyền thống kết hợp đuôi hình chữ V và cửa hút gió phẳng giúp giảm tiết diện radar, tạo ra một số đặc tính tàng hình nhất định dù không đạt mức độ của các UAV cánh bay liền khối. 

Động cơ duy nhất là loại turbofan Rolls-Royce AE 3007N, tạo lực đẩy hơn 44 kilonewton, đủ mạnh và tiết kiệm nhiên liệu để duy trì nhiệm vụ dài trên biển.

Khả năng cốt lõi nằm ở hệ thống tiếp nhiên liệu. UAV MQ-25A mang theo pod Cobham Aerial Refueling Store dạng ống mềm và phễu (hose-and-drogue), có thể cung cấp từ 6.350 kg đến khoảng 7.250 kg nhiên liệu cho 4 đến 6 máy bay nhận nhiên liệu ở khoảng cách 930 km tính từ tàu sân bay. 

Điều này giúp mở rộng bán kính chiến đấu của F/A-18 Super Hornet, EA-18G Growler và F-35C vượt xa 1.300 km trong nhiều kịch bản. 

Tốc độ tối đa khoảng 620 km/h, trần bay khoảng 12.000 mét, đủ để đồng hành với các tiêm kích ở độ cao hoạt động thông thường. 

MQ 25A Stingrays.jpg
UAV MQ-25A Stingray của Boeing. (Nguồn ảnh: Hải quân Mỹ/naval-technology.com)

Hệ thống điều khiển tự động cho phép cất cánh bằng máy phóng, bay theo kế hoạch nhiệm vụ và hạ cánh bằng móc hãm trên boong tàu đang chuyển động mà không cần phi công trên máy bay, chỉ cần giám sát từ hệ thống điều khiển nhiệm vụ trên tàu.

Bên cạnh nhiệm vụ chính là tiếp nhiên liệu, UAV MQ-25A còn mang khả năng trinh sát, giám sát và thu thập tình báo nhờ cảm biến quang điện tử hồng ngoại. 

Việc tích hợp autonomous operations và manned-unmanned teaming giúp không đoàn tàu sân bay vận hành linh hoạt hơn, giảm sự phụ thuộc vào các tiêm kích phải kiêm nhiệm tanker, từ đó tăng số lượng máy bay sẵn sàng cho nhiệm vụ tấn công. 

Công nghệ này trực tiếp đối phó với các mối đe dọa tên lửa chống hạm tầm xa bằng cách cho phép tàu sân bay hoạt động ở khoảng cách an toàn hơn mà vẫn duy trì sức mạnh không quân.

Việc đưa UAV MQ-25A vào sản xuất khẳng định chiến lược của Hải quân Mỹ hướng tới kết hợp người-máy bay không người lái trên tàu sân bay, biến “trạm xăng bay” thành lực lượng then chốt mở rộng tầm với và kéo dài thời gian tác chiến. 

Khi những chiếc đầu tiên đạt năng lực tác chiến vào năm 2029, cục diện không chiến trên biển sẽ thay đổi rõ rệt, buộc các đối thủ phải tính toán lại cách tiếp cận các nhóm tàu sân bay Mỹ.

(Theo interestingengineering.com, theaviationist.com, naval-technology.com, defensenews.com, navaltoday.com)