tên lửa RM48U 2.jpg
Quy trình sản xuất tên lửa RM48U của Nga, loại tên lửa đang được nâng cấp trên nền tảng các tên lửa dành cho hệ thống phòng không S-300 và S-400. Ảnh: ukrmedia.news

Nga đang biến một loại tên lửa RM48U vốn chỉ dùng để huấn luyện thành vũ khí tấn công thực thụ và phóng với tần suất cao chưa từng có vào Ukraine. 

Theo dữ liệu từ cơ quan công tố và tình báo quân sự Ukraine công bố ngày 18/9/2026, tên lửa RM48U (viết tắt từ ‘Raketa Mishen’ nghĩa là tên lửa mục tiêu) đã chiếm hơn một nửa số tên lửa đạn đạo và siêu thanh Nga phóng trong tháng 7 và đầu tháng 8/2026. 

Đây không còn là vũ khí phụ trợ mà trở thành trụ cột trong chiến dịch tấn công đường không gần đây của Moskva.

Tên lửa RM48U vốn được thiết kế làm mục tiêu bay cho các tổ vận hành hệ thống phòng không S-300 và S-400 luyện tập bắn chặn. 

tên lửa RM48U 1.jpg
Ảnh: kyivpost.com

Nó được cải tạo từ các tên lửa đất đối không 5V55 hoặc 48N6 đã hết hạn sử dụng hoặc bị loại biên. 

Nga tận dụng kho tên lửa cũ này, lắp thêm đầu đạn và điều chỉnh để phóng từ các bệ phóng S-400 nhằm tấn công mục tiêu mặt đất. 

Về đặc tính bay, tên lửa RM48U bay theo quỹ đạo đạn đạo với tốc độ từ Mach 4-Mach 6 và tầm hoạt động lên tới khoảng 400 km. 

Đây là tên lửa một tầng, sử dụng động cơ nhiên liệu rắn, cho phép đạt tốc độ cao ngay sau khi phóng và duy trì đường bay khó dự đoán đối với hệ thống phòng không đối phương. 

tên lửa RM48U 3.jpg
Tên lửa RM48U của Nga. Mô hình 3D: Ảnh: war-sanctions.gur.gov.ua/militarnyi.com

Đầu đạn nổ mạnh mảnh vỡ nặng khoảng 199 kg, được trang bị các mảnh kim loại hình khối lập phương chuẩn bị sẵn để tăng hiệu quả sát thương trên diện rộng khi phát nổ. 

So với các tên lửa đạn đạo chuyên dụng như Iskander, tên lửa RM48U yếu hơn về sức công phá và đặc biệt kém chính xác hơn rõ rệt. 

Các chuyên gia Ukraine ước tính độ lệch trung bình so với điểm ngắm khoảng 300 mét, khiến nó trở nên đặc biệt nguy hiểm nếu ‘lạc’ vào khu vực đông dân cư, vì dễ gây thiệt hại phụ lớn.

Việc phóng từ hệ thống phòng không S-400 mang lại lợi thế linh hoạt cho Nga. Các bệ phóng vốn dành cho phòng không giờ được tái sử dụng như hệ thống tên lửa chiến thuật, giúp duy trì cường độ tấn công mà không phải tiêu hao nhanh kho tên lửa Iskander, tên lửa KN-23 hay tên lửa Zircon đắt đỏ hơn. 

tên lửa RM48U.jpg
Xe bệ phóng tên lửa phòng không S-400. Ảnh: Sergei Malgavko/TASS/euromaidanpress.com

Dữ liệu cho thấy trong tháng 7/2026, Nga phóng tới 87 quả tên lửa RM48U trong tổng số 158 vụ tấn công đạn đạo và siêu thanh, mức cao nhất kể từ khi xung đột toàn diện bắt đầu. 

Tình báo Ukraine cho biết Moskva đang đẩy mạnh sản xuất, dự kiến tăng từ khoảng 200 quả năm trước lên 480 quả trong năm 2026.

Phân tích kỹ thuật cho thấy tên lửa RM48U phản ánh chiến lược thích nghi của Nga trước áp lực về kho đạn. Bằng cách tận dụng tên lửa cũ hết hạn, lắp đầu đạn và phóng từ hệ thống sẵn có, Nga tạo ra một vũ khí rẻ hơn, sẵn có với số lượng lớn dù độ chính xác hạn chế. 

Sự hiện diện của nhiều linh kiện điện tử nước ngoài, trong đó phần lớn đến từ Mỹ, cũng cho thấy chuỗi cung ứng phức tạp phía sau việc tái chế này. 

Với tốc độ cao, tầm bay 400 km và khả năng phóng ồ ạt, tên lửa RM48U không chỉ là tên lửa huấn luyện được “hồi sinh” mà còn trở thành công cụ duy trì áp lực đường không liên tục lên Ukraine, buộc đối phương phải tiêu tốn đạn phòng không đắt đỏ để đối phó với những mục tiêu kém chính xác nhưng vẫn đầy sát thương.

(Theo militarnyi.com, ukrmedia.news, kyivpost.com, ukrinform.net, kyivindependent.com, euromaidanpress.com)