
Từ những đại công trường đến bước ngoặt vươn mình
Những ngày đầu năm mới, bầu không khí thi công trên khắp các công trường từ trung tâm đến những cửa ngõ TPHCM rất rộn ràng và đầy khí thế.
Diện mạo của một đô thị năng động đang dần hiện ra rõ nét thông qua hệ thống đường vành đai, cao tốc, những tuyến metro xuyên lòng đất và các dự án chỉnh trang kênh rạch quy mô lớn.

Trong bối cảnh sân bay quốc tế Long Thành chuẩn bị được đưa vào khai thác, TPHCM đã khẳng định vai trò là trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước, đồng thời giữ vị thế đầu mối kết nối giao thương quốc tế, logistics và chuỗi đô thị - cảng biển của toàn vùng Đông Nam Bộ.
Sự chuyển mình này không chỉ dừng lại ở những khối bê tông cốt thép mà còn là biểu tượng của một tư duy quy hoạch mới: Hạ tầng đi trước một bước để dẫn dắt không gian phát triển cho một siêu đô thị đa tâm và bền vững.
Nhìn lại hành trình đầy tự hào trong năm 2025, ngành xây dựng TPHCM được đánh giá là đã tạo ra những đột phá trong việc thực hiện các nghị quyết quan trọng của Trung ương và Thành phố.

Với vai trò nòng cốt, Sở Xây dựng TPHCM đã tham mưu và tổ chức thực hiện hàng loạt dự án trọng điểm, tạo tiền đề quan trọng cho giai đoạn phát triển 2026 - 2030. Cụ thể, trong lĩnh vực đường bộ và hạ tầng kỹ thuật, Thành phố đã lập và trình cấp thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư cho 20 dự án chiến lược.
Sự quyết liệt này đã mang lại kết quả hữu hình. Trong đó, hệ thống đường sắt đô thị có bước tiến dài với việc tuyến Metro số 2 (Bến Thành – Tham Lương) chính thức khởi công vào đầu năm 2026. Trước đó là sự kiện động thổ tuyến đường sắt Bến Thành – Cần Giờ vào cuối năm 2025, mở ra hướng phát triển mới về phía Nam.

Tâm thế siêu đô thị hai cấp
Ông Trần Quang Lâm - Giám đốc Sở Xây dựng TPHCM nhìn nhận, năm 2026 mang ý nghĩa lịch sử khi là năm đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TPHCM lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030.
Đây cũng là năm thứ hai Thành phố vận hành theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp sau khi hoàn tất việc sắp xếp, hợp nhất để hình thành một TPHCM mới với không gian phát triển rộng lớn hơn.
Theo kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm nay, lĩnh vực xây dựng được giao nhiều chỉ tiêu quan trọng gắn liền với phúc lợi dân sinh.
Cụ thể, Thành phố nâng tỷ lệ đất giao thông lên 16% trên đất xây dựng đô thị; thu gom xử lý nước thải đạt quy chuẩn; hoàn thành di dời gần 2.000 căn nhà trên và ven kênh rạch; phát triển 28.500 căn nhà ở xã hội, kiến tạo không gian sống văn minh cho cư dân.


Bên cạnh những con số về nhà ở, TPHCM đặc biệt chú trọng "mềm hóa" không gian bằng các dự án hạ tầng đường thủy. Việc chỉnh trang bến Bạch Đằng, hệ thống bến thủy nội địa và các công trình phòng, chống sạt lở bờ sông không chỉ bảo vệ an toàn đô thị mà còn khai thác hiệu quả lợi thế sông nước đặc thù.
Sự kết hợp giữa hạ tầng kỹ thuật hiện đại và cảnh quan thiên nhiên được kỳ vọng biến TPHCM trở thành một đô thị đáng sống, nơi mỗi công trình đều hướng tới mục tiêu phục vụ cộng đồng.
Khơi thông trục lộ vạn tỷ, nối "mạch máu" kinh tế liên vùng
Theo lãnh đạo Sở Xây dựng TPHCM, trọng tâm của "chiến dịch" hạ tầng năm 2026 chính là việc triển khai đồng bộ và kết nối vùng theo Quy hoạch Thành phố thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến 2050.
Thành phố đặt mục tiêu khởi công khoảng 15 dự án trọng điểm mang tính chiến lược như Vành đai 4, cao tốc TPHCM – Mộc Bài, đặc biệt là những công trình biểu tượng như cầu đường vượt biển Cần Giờ – Bà Rịa – Vũng Tàu hay cầu Thủ Thiêm 4.

Song song với đó, 12 công trình lớn dự kiến sẽ hoàn thành và đưa vào khai thác như: đường Vành đai 3, các nút giao trọng điểm An Phú, Mỹ Thủy, dự án cải tạo môi trường kênh Tham Lương – Bến Cát – rạch Nước Lên...
Đặc biệt, sự bứt phá trong mạng lưới đường sắt đô thị và hạ tầng hàng không đang mở ra kỳ vọng về hệ thống giao thông công cộng hiện đại. Việc vận hành ổn định tuyến Metro số 1 (Bến Thành – Suối Tiên) cùng sự khởi động mạnh mẽ của Metro số 2 là minh chứng cho quyết tâm tháo gỡ vướng mắc để ưu tiên giao thông khối lượng lớn.
Việc nghiên cứu kéo dài các tuyến metro này là "cú hích" tái định hình diện mạo kinh tế phía Nam. Trong đó, Metro số 1 đã được thống nhất chủ trương kéo dài tới trung tâm hành chính Đồng Nai và kết nối sân bay Long Thành, tạo trục xương sống rút ngắn khoảng cách giữa lõi đô thị và các vệ tinh công nghiệp.
Trong khi đó, Metro số 2 sẽ nối dài đến Thủ Thiêm, hòa mạng vào tuyến đường sắt Long Thành – Thủ Thiêm để tạo nên hệ thống vận tải đa phương thức xuyên suốt.
Sự hoàn thiện của những dự án này giúp giải tỏa áp lực giao thông nội đô, tạo sự kết nối liên hoàn giữa đường bộ, đường sắt, đường thủy và đường hàng không.

Ngoài ra, chiến lược mở rộng không gian phát triển ra biển thông qua Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, kết hợp nâng cấp mạng lưới cảng biển và liên kết cụm cảng Cái Mép – Thị Vải đã tạo nên một hình thái giao thông đa tầng.
Những nhịp cầu, những tuyến cao tốc hiện hữu hôm nay không chỉ là động lực tăng trưởng kinh tế mà còn là nền tảng vững chắc để TPHCM khẳng định vai trò đầu tàu, sẵn sàng tâm thế một siêu đô thị hiện đại, bền vững nhất khu vực Đông Nam Á.


