Sự hoàn thiện của biến thể tiêm kích J-20A trang bị động cơ WS-15 lực đẩy 19 tấn đã đưa tiêm kích tàng hình Trung Quốc bước vào cuộc đối đầu trực diện với bộ đôi tiêm kích F-22 Raptor và F-35 của Mỹ trên mọi thông số từ tàng hình, radar đến năng lực tác chiến thực tế.

Cuộc cạnh tranh giành quyền kiểm soát bầu trời thế hệ thứ năm đang bước sang một chương mới, khi Trung Quốc đưa biến thể nâng cấp tiêm kích J-20A sử dụng động cơ nội địa WS-15 vào sản xuất hàng loạt trong năm 2026. 

Vũ khí của tiêm kích J-20A Trung Quốc.
Vũ khí của tiêm kích J-20A Trung Quốc. Nguồn ảnh: Weibo (Trung Quốc).

Để đánh giá chính xác tương quan lực lượng trên không hiện nay, giới phân tích quân sự thường đặt mẫu chiến đấu cơ chủ lực này của Bắc Kinh lên bàn cân trực tiếp với hai niềm tự hào của không quân Mỹ là tiêm kích chiếm ưu thế trên không F-22 Raptor và chiến đấu cơ đa năng F-35 Lightning II. 

Dù cùng thuộc thế hệ thứ năm, ba dòng máy bay này lại được phát triển dựa trên những triết lý thiết kế, ưu thế công nghệ và học thuyết tác chiến hoàn toàn khác biệt.

Cuộc đua động cơ và công nghệ tàng hình của tiêm kích J-20A trước đối thủ Mỹ

Ở khía cạnh hệ thống động lực, sự xuất hiện của động cơ WS-15 trên tiêm kích J-20A đã tạo ra bước ngoặt, giúp mẫu máy bay này xóa bỏ khoảng cách về năng lượng đẩy so với các chiến đấu cơ phương Tây. 

Với lực đẩy đốt sau tối đa lên tới khoảng 185 kilonewton, tương đương gần 19 tấn cho mỗi động cơ, tiêm kích J-20A sở hữu tổng lực đẩy lớn hơn mức 156 kilonewton của cặp động cơ F119 trên F-22 và tiệm cận ngưỡng 191 kilonewton của động cơ đơn F135 trên F-35. 

Nguồn năng lượng này giúp tiêm kích J-20A đạt được khả năng bay hành trình siêu thanh ổn định mà không cần đốt sau.

Tiêm kích F-22 Raptor.
Tiêm kích F-22 Raptor. Ảnh: breakingdefense.com

Dù vậy, F-22 vẫn giữ ngôi vương về khả năng cơ động quần vòng ở cự ly gần, nhờ sở hữu vòi phun điều hướng lực đẩy hai chiều linh hoạt, cùng tốc độ hành trình siêu thanh lên tới Mach 1.8. 

Trong khi đó, F-35 lại bị hạn chế về tốc độ tối đa ở mức Mach 1.6 và kém linh hoạt hơn trong không chiến cơ động, do thiết kế một động cơ phải gánh khung thân nặng nề.

Về năng lực tàng hình, cả ba dòng tiêm kích đều giấu vũ khí trong khoang thân và sử dụng vật liệu hấp thụ sóng radar tiên tiến, nhưng mỗi loại lại tối ưu hóa cho những góc độ khác nhau. 

F-22 Raptor được đánh giá là sở hữu khả năng tàng hình toàn diện tốt nhất thế giới nhờ thiết kế khí động học liền mạch và vòi phun phẳng, giúp che chắn tối đa tín hiệu hồng ngoại lẫn radar từ phía sau. 

Tiêm kích J-20 của Trung Quốc.
Tiêm kích J-20 của Trung Quốc. Nguồn ảnh: Weibo.

F-35 cũng duy trì độ bộc lộ radar rất thấp ở mặt trước và hai bên sườn nhờ lớp phủ vật liệu thế hệ mới bền bỉ, dù phần đuôi với vòi phun tròn vẫn dễ bị phát hiện hơn F-22. 

Ngược lại, tiêm kích J-20A lại tập trung tối đa vào khả năng tàng hình bán cầu trước để phục vụ nhiệm vụ xuyên phá từ xa.

Thiết kế cánh mũi đặc trưng giúp J-20A có lực nâng tốt, nhưng lại tạo ra điểm phản xạ sóng phụ từ hai bên hông, buộc các kỹ sư Trung Quốc phải vuốt mượt phần gù lưng sau buồng lái và tinh chỉnh vòi phun răng cưa trên phiên bản J-20A mới, nhằm giảm thiểu nhược điểm này.

So sánh radar và kịch bản tác chiến thực tế của tiêm kích J-20A, F-22 và F-35

Sự chênh lệch về thời điểm ra đời của công nghệ bán dẫn lại tạo nên một bức tranh thú vị, khi so sánh hệ thống radar và điện tử hàng không của ba mẫu máy bay. 

Nhờ phần mũi kích thước lớn, tiêm kích J-20A có đủ không gian để tích hợp radar mảng pha quét điện tử chủ động sử dụng vật liệu bán dẫn Gallium Nitride thế hệ mới với hơn 2.000 mô-đun thu phát, mang lại công suất phát lớn và tầm quét mục tiêu vượt trội. 

Trong khi đó, radar AN/APG-77 của F-22 và AN/APG-81 của F-35 hiện vẫn dựa trên nền tảng bán dẫn Gallium Arsenide đời cũ hơn. 

Tiêm kích F-35.
Tiêm kích F-35. Ảnh: Topwar.

Bù lại, F-35 lại dẫn đầu thế giới về khả năng hợp nhất dữ liệu cảm biến và tác chiến mạng trung tâm, cho phép phi công quan sát xuyên thân máy bay 360 độ và biến chiếc tiêm kích thành một trạm chỉ huy chia sẻ mục tiêu thời gian thực cho toàn bộ đội hình chiến đấu.

Những khác biệt về thông số kỹ thuật này quyết định trực tiếp đến vai trò của từng loại máy bay trên chiến trường thực tế.

Trong một kịch bản xung đột quy mô lớn, F-22 đóng vai trò như một kiếm sĩ tiên phong, tận dụng khả năng tàng hình toàn diện và tốc độ cao để xâm nhập sâu và quét sạch tiêm kích đối phương ở mọi cự ly. 

Tiêm kích F-35.
Máy bay tiêm kích F-22 Raptor. Ảnh: theaviationist.com

F-35 giữ vai trò bộ não trinh sát và tấn công đa năng, ẩn mình thu thập dữ liệu để dẫn bắn cho các tổ hợp hỏa lực tầm xa hoặc trực tiếp xuyên thủng lưới phòng không mặt đất. 

Ngược lại, tiêm kích J-20A với bán kính chiến đấu lên tới gần 2.000 km cùng khoang vũ khí chứa được các dòng tên lửa tầm siêu xa như PL-15 và PL-17 lại đóng vai trò là người cầm giáo tầm xa. 

Thay vì lao vào không chiến quần vòng bất lợi với F-22, tiêm kích J-20A được thiết kế để tận dụng tầm bay xa và radar công suất lớn nhằm xuyên qua tuyến phòng thủ, tiêu diệt các máy bay cảnh báo sớm và máy bay tiếp dầu đứng phía sau đội hình Mỹ, qua đó làm tê liệt khả năng duy trì tác chiến của cả F-22 lẫn F-35.

(Theo thesecretariat.in, militarymachine.com, nationalsecurityjournal.org)