Ukraine sẽ trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới triển khai phiên bản SAMP/T NG hiện đại nhất, nâng tầm khả năng chống tên lửa đạn đạo và bảo vệ bầu trời.
Trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine leo thang, Pháp vừa cam kết chuyển giao hai hệ thống phòng không SAMP/T cho Ukraine vào cuối năm 2026 đồng thời đẩy nhanh việc cung cấp tên lửa Aster-30.
Đặc biệt, Ukraine sẽ trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới triển khai phiên bản nâng cấp mạnh mẽ SAMP/T NG - một bước ngoặt quan trọng nâng cao khả năng bảo vệ bầu trời trước các mối đe dọa từ tên lửa hành trình, máy bay và tên lửa đạn đạo.
Theo các thỏa thuận đạt được sau cuộc gặp giữa Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Paris không chỉ hỗ trợ tạm thời hai hệ thống hiện có mà còn hỗ trợ Ukraine mua bốn hệ thống SAMP/T NG mới nhất.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. Ảnh: president.gov.ua/uatv.ua
Theo militarnyi.com, hệ thống SAMP/T, hay còn gọi là Mamba, là sản phẩm hợp tác giữa Pháp và Italy thông qua liên doanh Eurosam.
Phiên bản tiêu chuẩn đã chứng minh hiệu quả khi được triển khai tại Ukraine từ năm 2023, góp phần đánh chặn nhiều mục tiêu nguy hiểm.
Tuy nhiên, phiên bản nâng cấp SAMP/T NG đại diện cho bước tiến lớn về công nghệ, mang đến khả năng bảo vệ toàn diện hơn trong môi trường tác chiến hiện đại.
Về mặt công nghệ, SAMP/T NG nổi bật với radar đa chức năng AESA (Active Electronically Scanned Array) thế hệ mới.
Ukraine có thể lựa chọn radar Ground Fire 300 của Thales (Pháp) hoặc Kronos Grand Mobile High Power của Leonardo (Italy).
Mô hình dựng 3D hệ thống SAMP/T. Nguồn: ChaseDigital_LLC/militarnyi.com
Những radar này cung cấp khả năng quét 360 độ, bao phủ đỉnh trời (zenith) hoàn toàn, phát hiện mục tiêu ở khoảng cách hơn 350-400km.
Khả năng theo dõi lên đến 1.000 mục tiêu cùng lúc giúp hệ thống xử lý đồng thời nhiều mối đe dọa phức tạp, từ máy bay, tên lửa hành trình đến drone và tên lửa đạn đạo.
Tầm bắn tiêu diệt mục tiêu không khí (air-breathing targets) vượt quá 150km, cao độ lên đến 25km, cải thiện rõ rệt so với phiên bản cũ khoảng 120km.
Tên lửa Aster-30 vẫn là “linh hồn” của hệ thống, với tốc độ Mach 4.5 (khoảng 5.560 km/h), dài 4.9 mét, nặng 450kg.
Thiết kế hai tầng đẩy sử dụng nhiên liệu rắn cho phép tên lửa cơ động mạnh mẽ nhờ hệ thống điều khiển vector thrust độc đáo, giúp bắn trúng mục tiêu với xác suất cao ngay cả khi đối phương thực hiện các động tác né tránh phức tạp.
Hệ thống phòng không SAMP/T tại lễ ký kết thỏa thuận giữa Ukraine và Pháp ngày 17/11/2025. Ảnh: Văn phòng Tổng thống Ukraine/militarnyi.com
Một điểm nâng cấp quan trọng của SAMP/T NG là khả năng chống tên lửa đạn đạo. Hệ thống có thể tự chủ đánh chặn tên lửa đạn đạo tầm ngắn có tầm bắn trên 600km, đặc biệt khi kết hợp dữ liệu từ radar xa.
Công nghệ seeker Ka-band mới trên phiên bản Aster 30 Block 1 NT giúp tăng độ chính xác và khả năng phân biệt mục tiêu thật/giả trong môi trường nhiễu điện tử mạnh.
Toàn bộ hệ thống được lắp trên xe tải 8x8, có tính cơ động cao, có thể vận chuyển bằng máy bay C-130, dễ dàng triển khai nhanh chóng trên chiến trường.
Theo army-technology.com, so với các hệ thống tương đương như Patriot của Mỹ, SAMP/T NG có lợi thế về khả năng bao phủ 360 độ liên tục và chi phí vận hành được đánh giá hợp lý hơn trong một số kịch bản.
Hệ thống cũng tích hợp tốt với tiêu chuẩn NATO về chỉ huy và kiểm soát, cho phép phối hợp đa quốc gia.
Tên lửa Aster-30 Block 1 công nghệ mới (B1 NT). Ảnh: militarnyi.com
Việc Ukraine trở thành nước đầu tiên nhận và thử nghiệm thực chiến SAMP/T NG không chỉ mang lại lợi ích phòng thủ tức thì mà còn giúp Pháp - Italy thu thập dữ liệu quý giá để hoàn thiện hệ thống cho lực lượng của chính mình.
Bên cạnh chuyển giao thiết bị, Pháp và Italy còn cam kết đẩy nhanh giao tên lửa Aster-30 ngay từ tháng 10/2026 và cấp giấy phép sản xuất tại Ukraine.
Điều này giúp Kyiv giảm phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài, xây dựng năng lực công nghiệp quốc phòng lâu dài.
Với hai hệ thống SAMP/T tạm thời được chuyển giao cuối năm nay, Ukraine sẽ củng cố đáng kể lớp phòng không trong lúc chờ đợi các tổ hợp SAMP/T NG hiện đại hơn.
Sự kiện này khẳng định cam kết mạnh mẽ của châu Âu trong việc hỗ trợ Ukraine, đồng thời đánh dấu bước tiến chiến lược khi một quốc gia đang xung đột trở thành “người dùng đầu tiên” của công nghệ phòng không tiên tiến nhất châu Âu.
SAMP/T NG không chỉ là hệ thống vũ khí mà còn là biểu tượng cho sự hợp tác công nghệ và quyết tâm bảo vệ bầu trời châu Âu trước các mối đe dọa hiện đại.
Thương vụ tên lửa BrahMos và Astra 'chấn động' Đông Nam Á giữa Ấn Độ và Indonesia không chỉ nâng tầm thủ vệ biển khơi mà còn tái định hình cán cân quân sự khu vực.
Tên lửa Kh-101 lột xác với bẫy mồi SP-504 và đầu đạn kép 800kg, tự động hóa giải hệ thống phòng thủ tên lửa Patriot bằng công nghệ nhiễu bạt tàng hình đỉnh cao 2026.
Ukraine vừa gây chấn động khi trình làng drone đánh chặn tự động hoàn toàn đầu tiên trên thế giới LITAVR. Chỉ với hai cú click, drone có thể tự cất cánh, truy đuổi và tiêu diệt mục tiêu ở tốc độ 350km/h, hứa hẹn thay đổi cuộc chiến trên bầu trời.
Kết nối hàng vạn vệ tinh và drone, ‘siêu não bộ’ AI Maven của Palantir giúp NATO nhìn thấu mọi cử động nhỏ nhất của quân đội Nga và đề xuất mục tiêu tấn công chỉ trong vài giây.