Ký ức sóng thần trên vùng đất của Indonesia

Ký ức dần được gợi lên khi tôi đặt chân đến Bảo tàng sóng thần của Aceh và di tích chiếc thuyền trên mái nhà…

>> Một thoáng Đà Lạt ở… Indonesia

Tôi đến thành phố Banda Aceh của tỉnh Aceh, đảo Sumatra, Indonesia, một ngày tháng 5. Dưới cái nắng chói chang của mùa hè, thành phố Hồi giáo này nằm yên bình như bao thành phố khác. Nhưng chứa đựng trong nó là một câu chuyện đau thương của gần 13 năm về trước...

Ký ức đó dần được gợi lên khi tôi đặt chân vào Bảo tàng sóng thần của Aceh (Aceh Tsunami Museum) – công trình tưởng nhớ thảm họa sóng thần khủng khiếp năm 2004. 

Ký ức sóng thần trên vùng đất của Indonesia

Bảo tàng sóng thần của Aceh (Aceh Tsunami Museum). Ảnh: Mỹ Hòa

Bảo tàng 4 tầng rộng 2.500 m2 này khởi công năm 2006 và khánh thành năm 2009. Từ đó đến nay nó đã thu hút rất nhiều khách tham quan trong nước và quốc tế.

Sau khi đăng ký thăm bảo tàng, chúng tôi bước vào một hành lang chật hẹp, tối tăm giữa hai bức tường cao phun nước – tái hiện lại âm thanh và cơn hoảng loạn của trận sóng thần…

Ký ức sóng thần trên vùng đất của Indonesia

Một phòng trưng bày hình ảnh của thảm họa. Ảnh: Mỹ Hòa

Đó là một buổi sáng ngày 26/12/2004, trận động đất lên đến 9,1 độ richter ngoài khơi Ấn Độ dương đã đẩy hàng triệu tấn nước biển di chuyển về phía bờ với một tốc độ kinh hoàng.

Không có con số chính xác thiệt hại về người, nhưng người ta ước tính trận sóng thần tràn qua hơn 10 quốc gia này đã giết chết trên 230 nghìn người. Theo một thống kê, trong thế kỷ 20 chỉ có 3 thảm hoạ thiên nhiên có số người thiệt mạng nhiều hơn, đó là trận lũ lụt ở Trung Quốc năm 1931, xoáy lốc Bhola ở Bangladesh năm 1970, và trận động đất tại Trung Quốc năm 1976.

Tỉnh Aceh, nằm ngay ở mũi phía bắc của đảo Sumatra, Indonesia, nơi gần tâm chấn, hứng những ngọn sóng thần đầu tiên và gánh chịu hậu quả tàn khốc nhất. Những cơn sóng cao đến 30 m đã cướp đi sinh mạng gần 127.000 người, hơn 95.000 người mất tích, 500.000 người mất nhà cửa cùng 750.000 người rơi vào tình trạng thất nghiệp, hoảng loạn và trầm cảm, theo con số của Cơ quan Tái thiết vùng Aceh và Nias (BRR)[1].

Ký ức sóng thần trên vùng đất của Indonesia

Cảnh tượng một góc Banda Aceh sau thảm họa. Ảnh: US Navy

Tại nhiều khu dân cư, cấu trúc duy nhất còn trụ lại được là Thánh đường Hồi giáo và nhiều người được cứu mạng khi trú trong đây. Trên báo chí, một chuyên gia kiến trúc tại Banda Aceh cho hay, có ít nhất 27 Thánh đường trong thành phố sống sót trong trận sóng thần.

Ký ức sóng thần trên vùng đất của Indonesia

Hình ảnh những khu dân cư bị cuốn trôi hết, chỉ còn lại Thánh đường Hồi giáo được tái hiện tại bảo tàng. Ảnh: Mỹ Hòa

 

Hầu hết nạn nhân khi ấy đều hoàn toàn bất ngờ; không hề có hệ thống cảnh báo sóng thần nào trên Ấn Độ Dương để phát hiện sóng thần, hay cảnh báo cư dân đang sống trên bờ. Khu vực này tương đối ít có sóng thần, mặc dù động đất vẫn thường xảy ra tại Indonesia. Cơn sóng thần lớn gần nhất được ghi nhận vào năm 1883 khi núi lửa Krakatoa thức giấc.

Cư dân ven Thái Bình Dương đã quen với sóng thần và thường nhận ra hiện tượng này để chạy vội lên các vùng đất cao. Ngược lại, hầu hết người Indonesia ở vùng ven Ấn Độ Dương, nơi hiện tượng này hiếm xảy ra, không có kinh nghiệm ứng phó. Một người dân ở Banda Aceh cho tôi biết, khi sóng dữ ập xuống đầu, họ còn không hề có ý niệm là chuyện gì đang xảy ra.

Ký ức sóng thần trên vùng đất của Indonesia

Bảng đề tên, cờ của các quốc gia tham gia cứu trợ Aceh sau thảm họa

Một địa điểm lưu giữ ký ức khác mà tôi đến thăm là di tích chiếc thuyền trên mái nhà. Trận sóng thần của gần 13 năm về trước đã cuốn một số chiếc thuyền chồm lên mái các ngôi nhà, và đây là một trong số đó. Câu chuyện kể rằng như một phép màu, gần 60 người trú trên nó đã được cứu sống.

Ký ức sóng thần trên vùng đất của Indonesia
Ký ức sóng thần trên vùng đất của Indonesia

Di tích chiếc thuyền trên mái nhà. Ảnh: Mỹ Hòa

Giờ đây người ta bảo tồn nó như một chứng tích. Ở tầng 1 ngôi nhà là danh sách dài những nạn nhân thiệt mạng trong trận sóng thần. Cô gái làm hướng dẫn viên ở đây chỉ vào tên 9 người đầu tiên: Đây là những người thân của tôi đã mất khi ấy. Rất nhiều người phải trải qua nỗi đau như cô.

Ký ức sóng thần trên vùng đất của Indonesia

Hình ảnh chiếc thuyền sau thảm họa sóng thần 2004. Ảnh: Boston

Những năm sau thảm họa, các biện pháp cảnh báo, đối phó sóng thần đã dần được thiết lập. Aceh đưa ra một chương trình ứng phó sóng thần. Các tháp cảnh báo sóng thần được đặt xung quanh thành phố Banda Aceh. Ngoài ra là các tháp sơ tán được xây dựng – cao vài tầng, có khả năng chống chịu  tác động của nước, có sân bay trực thăng trên đỉnh – để người dân có thể chạy vào khi có cảnh báo sóng thần, v.v… Ngay tại Bảo tàng sóng thần Aceh cũng có một khu vực sơ tán ở tầng trên cùng.

Hẳn rằng thảm họa sóng thần 2004 đã và sẽ luôn để lại dấu ấn trong ký ức người dân Aceh. Vào các dịp kỷ niệm, họ tới Thánh đường, các khu mộ tập thể (chôn cất tới hàng chục nghìn thi thể)… để cầu nguyện, tưởng nhớ những người đã ra đi. Và họ đang cố gắng hết sức để không còn bất ngờ, bị động khi có một thảm họa tương tự xảy ra.

Mỹ Hòa

----------

[1] Hiểm họa sóng thần ám ảnh thế giới, Thanh niên, 26/12/2014.

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Thượng đỉnh Mỹ - Triều: Hồi kết cho toàn bộ câu chuyện
Thượng đỉnh Mỹ - Triều: Hồi kết cho toàn bộ câu chuyện
Blogicon  25/05/2018 

Răn đe sẽ tiếp tục và ngoại giao để cân bằng với răn đe chưa hoàn toàn bị loại trừ.

 
Nửa thế kỷ, những lớp học đặc biệt trong lịch sử đất nước…
Nửa thế kỷ, những lớp học đặc biệt trong lịch sử đất nước…
Blogicon  19/05/2018 

“Nhớ cha, nhớ mẹ nhưng vẫn day dứt một điều là đang sống trên đất Bắc và đang nhận trọn vẹn tình thương yêu chăm sóc của đồng bào miền Bắc”.

 
Nhìn sang Thủ Thiêm, tôi cố tìm lại góc xưa nhưng không còn dấu vết
Nhìn sang Thủ Thiêm, tôi cố tìm lại góc xưa nhưng không còn dấu vết
Blogicon  13/05/2018 

Với người viết bài này thì sau 4 thập kỷ, Sài Gòn, Thủ Thiêm chỉ còn lại bèo lục bình và cơn mưa là như xưa.

 
Đại tướng Lê Đức Anh - Vị tướng chỉ huy cuối cùng còn lại của Chiến dịch Hồ Chí Minh
Đại tướng Lê Đức Anh - Vị tướng chỉ huy cuối cùng còn lại của Chiến dịch Hồ Chí Minh
Blogicon  30/04/2018 

11 giờ 30 phút ngày 30 tháng 4 năm 1975, lá cờ cách mạng tung bay trên nóc Dinh Độc Lập. Tổng thống Dương Văn Minh tuyên bố đầu hàng vô điều kiện. Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử kết thúc thắng lợi.

 
Hỏi sinh viên về quấy rối tình dục, kết quả khiến tôi lo
Hỏi sinh viên về quấy rối tình dục, kết quả khiến tôi lo
Blogicon  02/05/2018 

Có một khoảng trống không nhỏ trong sinh viên về ý thức bảo vệ bản thân, lẫn kiến thức về cách phòng tránh, xử lý tình huống liên quan đến quấy rối tình dục. 

 
Chuyện nhà báo miền Bắc đầu tiên có mặt ở dinh Độc Lập
Chuyện nhà báo miền Bắc đầu tiên có mặt ở dinh Độc Lập
Blogicon  30/04/2018 

11 giờ 24 phút ngày 30/4/1975, chúng tôi có mặt trước Dinh Độc lập. Trong những giây phút đó, tôi đã ghi lại được những tấm hình lịch sử.

Cà phê pin, thuốc ung thư than tre và ‘người vô hình’
Cà phê pin, thuốc ung thư than tre và ‘người vô hình’
Blogicon  20/04/2018 

Rất nhiều lần khi có sự việc động trời xảy ra, điệp khúc “không biết, không nghe, không thấy” của chính quyền địa phương khiến dư luận ngán ngẩm. 

Khi phụ huynh òa khóc: Con tôi không thể lỡ kỳ thi… thử này
Khi phụ huynh òa khóc: Con tôi không thể lỡ kỳ thi… thử này
Blogicon  17/04/2018 

Tạo áp lực cho con không xấu, nhưng cái khó là phụ huynh phải làm sao cân đối cho vừa sức con, đồng thời tôn trọng ý kiến cá nhân các con một cách hợp lý.

Anh xem biệt thự của tôi, gỗ quý nào chẳng có
Anh xem biệt thự của tôi, gỗ quý nào chẳng có
Blogicon  22/04/2018 

Đáng tiếc ở nước ta thấy cái cây to trên phố nhiều người nghĩ ngay đến giá trị tiền bạc! Rừng, tài nguyên thậm chí cát, sỏi... đều được quy thành tiền cho tiện bề đút túi!

‘Mười năm làm doanh nhân, dạy tôi một điều…’
‘Mười năm làm doanh nhân, dạy tôi một điều…’
Blogicon  31/03/2018 

“Không có giới hạn nào có thể ngăn cản chúng ta khám phá chính mình, nhưng sẽ tốt hơn nếu có một mục tiêu, một định hướng dẫn lối cho hành trình đó.”

‘Đi 30 nước, tôi hiểu hơn những tồn tại của Việt Nam’
‘Đi 30 nước, tôi hiểu hơn những tồn tại của Việt Nam’
Blogicon  30/03/2018 

“Tôi đã đến làm việc và học hỏi tại gần 30 quốc gia. Đủ để tôi hiểu những cơ hội và thách thức của đất nước cũng như người dân Việt Nam...”

Những ‘kẻ cứng đầu’ ấy đã không phải chuyển trường
Những ‘kẻ cứng đầu’ ấy đã không phải chuyển trường
Blogicon  10/04/2018 

Khác với nhiều người chọn né tránh đấu tranh, “những kẻ cứng đầu” ấy cảm thấy sự thôi thúc phải đấu tranh lớn hơn và họ đã góp phần vào những bước tiến lịch sử.

Trẻ uống nước giặt giẻ lau: Chúng ta quên dạy về lòng tự trọng?
Trẻ uống nước giặt giẻ lau: Chúng ta quên dạy về lòng tự trọng?
Blogicon  08/04/2018 

Bạn nghĩ gì khi nghe chuyện một cô giáo lên lớp không giảng bài? Bạn nghĩ gì khi biết một đứa trẻ phải uống nước bẩn từ hình phạt của cô giáo? 

“Họ nghĩ cấp trên bổ nhiệm tôi cho có… ‘hương hoa’ thôi”
“Họ nghĩ cấp trên bổ nhiệm tôi cho có… ‘hương hoa’ thôi”
Blogicon  25/03/2018 

Còn rất nhiều việc cần làm để Việt Nam có được những thế hệ nữ doanh nhân đầy nội lực, mạnh mẽ, tự tin, những “bông hồng vàng” trở thành nguồn cảm hứng cho tất thảy phụ nữ từ nông thôn đến thành thị.

Khắc khoải Hoàng Sa trong hồi ức hai cựu binh
Khắc khoải Hoàng Sa trong hồi ức hai cựu binh
Blogicon  08/04/2018 

“Hoàng Sa bị cưỡng chiếm, mỗi người dân Việt Nam đều căm giận, đau đớn. Với những người lính từng có thời gian bảo vệ, chiến đấu tại mảnh đất cảm xúc càng mãnh liệt hơn”.

Cafe Trung Nguyên: Đâu chỉ là chuyện của anh Vũ, chị Thảo
Cafe Trung Nguyên: Đâu chỉ là chuyện của anh Vũ, chị Thảo
Blogicon  05/04/2018 

Đó là bài toán mà anh Vũ và chị Thảo nên giải quyết vì quyền lợi “đứa con café” Trung Nguyên nếu không muốn để chú cá voi Moby-Dick của Starbucks thắng ngay trên Việt Nam.

Nếu Việt Nam muốn có thêm "nữ tướng"
Nếu Việt Nam muốn có thêm "nữ tướng"
Blogicon  05/04/2018 

Những câu chuyện như Lê Diệp Kiều Trang mới được bổ nhiệm làm Giám đốc Facebook Việt Nam đang mang đến sự khích lệ rất lớn cho nhiều người Việt, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Chứng kiến bữa sáng công chức quận giàu, tôi nghĩ mãi
Chứng kiến bữa sáng công chức quận giàu, tôi nghĩ mãi
Blogicon  25/03/2018 

Hình ảnh buổi ăn sáng của vài công chức ở một quận nổi tiếng giàu nhất nước diễn ra theo một "kịch bản" đầy nhiễu động lưu lại trong tôi nhiều suy nghĩ. 

Đằng sau cái cả cười của ông Sáu Khải
Đằng sau cái cả cười của ông Sáu Khải
Blogicon  22/03/2018 

“Đằng sau cái cười cởi mở hết mình ấy là những nỗi buồn. Là nỗi buồn lớn mang tên Phan Văn Khải đấy nhé.”

Không có con người hạnh phúc không thể có quốc gia hạnh phúc
Không có con người hạnh phúc không thể có quốc gia hạnh phúc
Blogicon  20/03/2018 

Không có con người hạnh phúc sẽ không thể có quốc gia hạnh phúc; không có quốc gia hạnh phúc sẽ không thể có quốc tế hạnh phúc.

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN