Chấm điểm tiểu học: Thay đổi lớn hay làm tình thế?

Thay bằng sử dụng công cụ điểm số để đánh giá học sinh, dự kiến năm học tới Bộ GD-ĐT chủ trương đánh giá học sinh tiểu học "bằng lời nói". Tuy nhiên, áp dụng phương pháp này sẽ cực cho giáo viên...
- Thay bằng sử dụng công cụ điểm số để đánh giá học sinh, dự kiến năm học tới Bộ GD-ĐT chủ trương đánh giá học sinh tiểu học "bằng lời nói". Tuy nhiên, áp dụng phương pháp này sẽ cực cho giáo viên và cần có những tiêu chí cụ thể...

Ông Lê Ngọc Điệp, nguyên trưởng Phòng giáo dục tiểu học (Sở GD- ĐT TP.HCM) cho biết từ trước đến nay việc đánh giá học sinh luôn thay đổi theo đà tiến bộ của giáo dục hiện đại. Đặc biệt từ năm 1994 khi Bộ GD -ĐT thành lập Vụ giáo dục tiểu học thì sự thay đổi càng được thể hiện rõ.

{keywords}

Theo ông Điệp, bắt đầu từ thông tư 28 ngày 6/10/1990, Bộ GD-ĐT đánh giá học sinh bằng cách cho điểm, cộng điểm tất cả chia ra lấy điểm trung bình cộng mỗi tháng làm chuẩn để xếp hạng học sinh từ hạng cao nhất đến hạng chót.

Với cách đánh giá này, các trường đưa học sinh có điểm trung bình tháng cao lên bảng danh dự hạng nhất để tuyên dương, đồng thời công khai những học đứng hạng chót.

Cách đánh giá này về mặt tích cực đã tuyên dương học sinh giỏi hàng tháng và cả trong năm học, kích thích các em học tập đồng thời thúc đẩy học yếu kém ở hạng dưới thấp vươn lên. Nhưng ngược lại với cách đánh giá này, những học sinh học kém luôn bị áp lực từ việc học dẫn đến khủng hoảng.

Đến thông tư số 15 (tháng 8/1995) việc đánh giá học sinh bằng các lần kiểm tra học kỳ, cách tính điểm và xếp loại để khen thưởng. Cách đánh giá này bỏ việc xếp hạng trong lớp, hạn chế giáo viên cấy điểm vào sổ điểm cho đủ cột điểm hàng tháng, mở ra cho cách đánh giá từng môn học trở thành một cuộc cách mạng trong việc đánh giá học sinh nhưng cũng tồn tại nhiều bất cập.

Đến năm 2000 Bộ GD-ĐT thí điểm đánh giá xếp loại học sinh tiểu học theo cách mới đó là kết hợp đánh giá định lượng và định tính. Cho điểm 1 số môn học và các môn học còn lại chỉ đánh giá bằng nhận xét.

Năm 2009, Bộ GD-ĐT ban hành thông tư số 32 quy định về đánh giá xếp loại học sinh tiểu học. Đó là lấy kết quả kiểm tra cuối năm học làm cơ sở khen thưởng được lên lớp và hoàn thành tiểu học đối với hs lớp 5. Việc đánh giá này tồn tại cho đến nay.

Chúng ta biết rằng có 3 hình thức được sử dụng để đánh giá kết quả học tập của học sinh là đánh giá bằng điểm số, đánh giá bằng nhận xét và đánh giá động viên.

Tại TP.HCM, từ năm học 2013-2014 sở đã có chủ trương đánh giá học sinh tiểu học bằng lời nói, việc đánh giá này nhận được sự ủng hộ của rất nhiều giáo viên và học sinh vì vậy việc Bộ GD-ĐT chủ trương đánh giá học sinh tiểu học bằng lời nói là hoàn hợp lý và cần được ủng hộ.

Cần tiêu chí cụ thể cho giáo viên

Theo ông Hồ Thiệu Hùng, nguyên giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, việc đánh giá bằng lời nói sẽ đi vào bản chất của vấn đề, đúng với thực chất giáo dục tiểu học uốn nắn các em học sinh.

Tuy rằng việc đánh giá này sẽ rất cực cho giáo viên, bởi thay vì trước đây giáo viên chỉ mất khoảng chừng 5-10 phút để đánh giá các em bằng những điểm số thì nay phải dành nhiều thời gian hơn.

Để thực hiện điều này, Bộ  GD-ĐT cần đưa ra những tiêu chí cụ thể, ví dụ tiêu chí về chữ viết, nội dung, sự cẩn thận, sáng tạo để giáo viên đánh giá...và những đánh giá bao hàm được các tiêu chí này tránh trường hợp giáo viên nhận xét không sâu sát.

Trong khi đó, ông Lê Ngọc Điệp cũng cho rằng, trong giáo dục tiểu học hiện đại đều ghi nhận kết quả học sinh đạt hoặc chưa đạt với những nhận xét rất chi tiết, rõ ràng.

Ngoài ra, còn có hệ thống sổ sách khoa học. Ví dụ, sổ liên lạc có giới thiệu cho phụ huynh toàn bộ hệ thống giáo dục, mục tiêu giáo dục và quy định quản lý giáo dục cho đến sách vở và dụng cụ học tập nhưng đồng thời cũng cần quy định cụ thể về quyền lợi, trách nhiệm, bổn phận của gia đình đối với nhà trường và việc học tập của con em mình.

Ở nước ta, từ trước tới nay, việc đánh giá bằng điểm số, sử dụng những mức điểm khác nhau trên một thang điểm để thông báo kết quả học tập học sinh đồng thời quy vào chuẩn xếp loại như giỏi, khá, trung bình, yếu vốn đã quen thuộc với giáo viên cũng như cha mẹ học sinh.

Nếu triển khai đánh giá học sinh bằng nhận xét, Bộ GD-ĐT phải có kế hoạch triển khai theo hệ thống, đặc biệt đối với các giáo viên vốn chỉ quen với việc cho bằng điểm số thì chuyển sang đánh giá bằng nhận xét là một thách thức.

Việc đánh giá bằng nhận xét đòi hỏi giáo viên phải nắm được các hành vi của học sinh. Giáo viên phải bằng nhiều cách tìm ra chứng cứ thành công của học sinh trong quá trình phát triển để đưa ra nhận xét đúng đắn. Trong nhiều trường hợp cụ thể, giáo viên phải có biện pháp riêng để học sinh thể hiện chứng cứ. Hình thức này đòi hỏi giáo viên phải tốn nhiều công sức để nhận xét đúng kết quả học tập của học sinh và có tác dụng tích cực giúp học sinh và cha mẹ các em hiểu rõ năng lực học tập để rèn luyện và phát triển.

Để triển khai việc đánh giá bằng nhận xét cần có bảng hướng dẫn nhận xét tập hợp các tiêu chuẩn xem xét mẫu, nhận diện đặc điểm, phát biểu thảo luận về các mức độ khác nhau thực hiện mẫu, thực hành, tự đánh giá, giáo viên nhận xét cho các giáo viên.

Ngoài ra, cần lưu ý rằng ngoài việc đánh giá khách quan, đánh giá động viên (đánh giá bằng nhận xét để khuyến khích) tạo cảm xúc cho học sinh, giúp các em phấn đấu, cố gắng cao hơn, loại bỏ suy nghĩ tiêu cực, lãng phí của học sinh cần được chú ý.

Theo ông Điệp “nếu chuyển từ đánh giá bằng điểm số sang đánh giá bằng nhận xét khi giáo viên chưa được hướng dẫn và có bảng nhận xét để làm công cụ là sự vội vàng mang tính tình thế. Mọi sự vội vàng trong đánh giá của giáo dục dễ dẫn đến sai lệch ảnh hưởng tâm lý và tính cách của trẻ và cha mẹ các em khi nhìn nhận năng lực thật sự”.

  • Lê Huyền

tin nổi bật

Những thiên tài vào đại học năm 12 tuổi, làm chủ các công ty riêng

'Tài không đợi tuổi' là từ chính xác để nói về những cậu bé này. Với tài năng thiên bẩm, họ trở thành những sinh viên đại học ở tuổi 12.

Thành phố nào có đấu trường voi và hổ độc nhất thời phong kiến Việt Nam?

Lịch sử phong kiến Việt Nam từng có giai đoạn chuyên tổ chức các cuộc tử chiến giữa voi và hổ để làm nghi thức tế thần. Thậm chí, triều đình còn cho xây dựng một đấu trường chuyên phục vụ hoạt động này.

Để giáo viên hạnh phúc, người lãnh đạo cần nở nụ cười nhiều hơn

Khi những người lãnh đạo cảm thấy hạnh phúc, nở nụ cười nhiều hơn mỗi ngày thì giáo viên cũng thấy hạnh phúc.

10X từ phát biểu cũng "run bần bật" trở thành MC truyền hình

Luôn mặc cảm và bi quan về cuộc sống, Quốc Trung đã liên tục thu mình lại. Nhờ không ngừng dấn thân và trải nghiệm để hoàn thiện mình mỗi ngày, Trung dần trở thành con người mình muốn.

Xếp hàng xin chữ thư pháp ở Văn Miếu ngày Tết thầy

Ngày mùng 3 Tết Quý Mão, hàng nghìn người xếp hàng chờ mua vé vào tham quan Văn Miếu - Quốc Tử Giám để xin chữ và cầu học hành, thi cử đỗ đạt.

Khi học trò nhớ về những điểm tựa vững chắc của mình

Trong những ngày đầu tiên của một mùa Xuân mới, từ bao đời nay người Việt luôn dành ra một ngày để tôn vinh những người thầy. Với du học sinh Việt, dù đi xa nhưng chưa bao giờ quên công ơn thầy cô.

“Mùng 3 Tết thầy” nên… tết gì?

Tục mùng 3 Tết thầy vốn mang ý nghĩa để tỏ lòng biết ơn và kính trọng thầy cô. Do đó, tết gì hoàn toàn nằm ở tấm lòng, miễn phù hợp với quan hệ thầy – trò, tránh biến thành cơ chế “xin – cho”.

Cuộc chiến nào xảy ra chỉ vì tranh chấp một chiếc xô nước?

Lịch sử thế giới ghi nhận cuộc xung đột kỳ lạ có nguyên nhân từ một chiếc xô nước. Trong trận chiến này, cả hai bên đã huy động hàng vạn quân tham chiến và khiến hàng nghìn người thiệt mạng.

Anh Lê Đình Hiếu: Khi tôi học thì mẹ đọc sách chứ không xem điện thoại

Trong ký ức của chuyên gia giáo dục Lê Đình Hiếu, cách ba mẹ dạy anh chỉ gói gọn trong 5 từ “đồng hành, tôn trọng, kỷ luật, lạc quan, tử tế”.

'Mồng 3 Tết thầy' nhưng sân nhà thầy mỗi năm thêm vắng học trò

Câu dặn dò của ông bà 'mồng 1 Tết cha, mồng 2 Tết mẹ, mồng 3 Tết thầy' vẫn còn đó, nhưng ngày nay mồng 3 Tết thầy đã dần bị lãng quên trong kí ức những thế hệ học trò kế cận.

Phụ huynh có được 'giữ hộ' tiền mừng tuổi Tết của con cái?

Các vụ kiện liên quan đến lì xì Tết ở Trung Quốc cho thấy luật pháp nước này không ủng hộ cha mẹ 'biển thủ' tiền mừng tuổi của con cái.

'Căn cước công dân' ở Việt Nam xuất hiện lần đầu dưới triều đại của vị hoàng đế nào?

Đây là vị hoàng đế đầu tiên trong lịch sử Việt Nam quản lý nhân dân bằng một loại thẻ bài đặc biệt. Nó hoạt động tương tự như căn cước công dân ngày nay.

Tết có nhạt đi trong mắt gen Z?

Sinh ra trong thời hiện đại, Tết với thế hệ gen Z đã khác xa rất nhiều so với thế hệ ông bà, cha mẹ. Nhưng liệu Tết có nhạt đi trong mắt người trẻ?

'Đặc sản' dạy con của cố PGS Văn Như Cương

Với cô Văn Thùy Dương, Phó hiệu trưởng Trường THCS-THPT Lương Thế Vinh (Hà Nội), mọi điều tốt đẹp cô đều học từ bố - cố PGS Văn Như Cương. Kỷ luật vừa đủ, không so sánh với 'con người ta' là cách dạy con của ông bố nổi tiếng này.

Lãnh án 60 năm tù vì tội lạm dụng tình dục nhiều nữ sinh

Bị cáo Lawrence Ray nhận án 60 năm tù giam về hành vi buôn bán và lạm dụng tình dục một nhóm nữ sinh tại Đại học Sarah Lawrence, New York, Mỹ.