Cái bắt tay nhiều tính toán

Chuyến thăm của Chủ tịch Trung Quốc tới Italia kết thúc ngày 23/3 với việc hai nước ký tổng cộng 29 thỏa thuận hợp tác, trong đó có Bản ghi nhớ (MoU) về việc Italia tham gia sáng kiến "Vành đai và con đường" (BRI).

Phó Thủ tướng Italia Luigi Di Maio cho biết các thỏa thuận được ký có giá trị ban đầu là 2,5 tỷ Euro và có thể sẽ tăng lên tới 20 tỷ Euro sau đó.

Cái bắt tay nhiều tính toán
Thủ tướng Italia Giuseppe Conte (phải) và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong cuộc gặp tại Rome ngày 23/3/2019. (Ảnh: Reuters)

Chuyến thăm của ông Tập Cận Bình lần này được đánh giá là càng thắt chặt hơn nữa quan hệ hai nước, nhất là khi hai bên ký 10 thỏa thuận liên quan đến các lĩnh vực kinh tế chủ chốt như giao thông vận tải, năng lượng, thép, tài chính và đóng tàu. Italia và Trung Quốc thiết lập Quan hệ đối tác chiến lược toàn diện vào năm 2004. Kim ngạch thương mại song phương hai nước hiện đã vượt mức 50 tỷ USD.

Đặc biệt, việc Italia trở thành nước thành viên Nhóm các nước công nghiệp hàng đầu thế giới (G-7) đầu tiên tham gia BRI của Trung Quốc, được Tổng thống Italia Sergio Mattarella đánh giá sẽ tạo "điều kiện tuyệt vời" để mối quan hệ hai nước phát triển. Italia, đang trong giai đoạn khó khăn về kinh tế khi đã rơi vào tình trạng "suy thoái kỹ thuật", kỳ vọng sẽ có được những cơ hội đầu tư và thương mại to lớn từ dự án này.

Về phần Trung Quốc, việc thu hút được Italia, nền kinh tế lớn thứ ba Khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone) tham gia BRI, có thể coi là một thành công, qua đó mở cánh cửa để Bắc Kinh tiến sâu vào châu Âu.

Tuy nhiên, cái bắt tay giữa lãnh đạo hai nước đang khiến một số nước Liên minh châu Âu (EU) quan ngại, cho rằng thỏa thuận giữa Italia và Trung Quốc có thể làm gia tăng sự chia rẽ giữa các nước thành viên EU bởi lâu nay EU vẫn chỉ trích BRI chủ yếu chỉ mang lại lợi ích cho các công ty của Trung Quốc và có khả năng tạo nên các "bẫy nợ" ở những nước nghèo.

Có ý kiến nhận định Italia có thể trở thành "Con ngựa thành Troy" của Trung Quốc do đầu tư của Bắc Kinh sẽ khiến Rome phải tìm cách xoa dịu "lập trường không khoan nhượng" của những cường quốc châu Âu khác đối với nền kinh tế lớn nhất châu Á. Mỹ cũng tỏ ý phản đối Italia tham gia BRI, đồng thời cảnh báo việc này có thể làm giảm uy tín của Italia trên trường quốc tế.

Việc tham gia BRI cũng có khả năng làm gia tăng những căng thẳng giữa hai đảng trong liên minh cầm quyền ở Italia. Đảng dân túy "Phong trào 5 Sao" của Thủ tướng Italia Giuseppe Conte và Phó Thủ tướng Di Maio ủng hộ việc thúc đẩy quan hệ với Trung Quốc, trong khi đảng cực hữu Liên đoàn của Phó Thủ tướng Matteo Salvini lại đang muốn tìm cách duy trì mối quan hệ tốt với Mỹ, nước đang bị cuốn vào cuộc chiến thương mại với Bắc Kinh.

Tuy nhiên, Thủ tướng Conte khẳng định bản MoU giữa Italia và Trung Quốc sẽ không gây bất kỳ mối nguy cơ nào cho lợi ích quốc gia của Italia và "hoàn toàn phù hợp với chiến lược của EU". Theo ông Conte, bản ghi nhớ này không ràng buộc về mặt pháp lý và cũng không ảnh hưởng đến vị thế địa chính trị của Italia.

Với việc tham gia BRI, Italia có thể thúc đẩy xuất khẩu sang Trung Quốc, một thị trường khổng lồ và đầy tiềm năng. Phó Thủ tướng Di Maio thì nhấn mạnh Italia vẫn duy trì quan hệ liên minh chặt chẽ với Mỹ, trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cũng như với các đối tác châu Âu khác, song cũng phải xem xét các lợi ích kinh tế của riêng mình. Chính phủ Italia đang cùng lúc đối mặt nhiều khó khăn cả về kinh tế lẫn đối ngoại. Quan hệ giữa Italia với EU thời gian qua luôn căng thẳng do một loạt mâu thuẫn gia tăng liên quan đến nhiều vấn đề, từ chính sách nhập cư tới vấn đề ngân sách, đến mức người ta đã nhắc tới kịch bản Italia "nối gót" Anh rời EU. Trong khi đó, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) hồi tháng 2 đã cảnh báo Italia có nguy cơ sẽ trải qua giai đoạn sụt giảm tài chính đáng kể, khiến nền kinh tế rơi vào suy thoái.

 

Nếu vấn đề trên không sớm được giải quyết, những hệ lụy xã hội sẽ xảy ra, và chính trường Italia sẽ quay trở lại thời kỳ bất ổn. Vụ ký BRI lần này được cho có thể tạo ra nhiều rủi ro, song xét cho cùng trong hoàn cảnh hiện nay, không khó để lý giải việc Rome chấp nhận mọi thỏa thuận với Trung Quốc, miễn là nó đảm bảo được lợi ích của Italia. Tuy vậy, việc Italia ký MoU với Trung Quốc có thể chỉ khiến Italia phần nào ngả về không gian ảnh hưởng đang mở rộng của Bắc Kinh, chứ không phải là dấu hiệu cho thấy "sự quay ngoắt 180 độ về mặt chiến lược" của Rome đối với phương Tây.

Thỏa thuận BRI của Italia với Trung Quốc chắn chắn bao gồm một chương trình nghị sự. Nhưng giới phân tích đánh giá tầm quan trọng thực sự của nó không phải là về các khoản đầu tư, việc xây dựng các cảng biển, hay tìm kiếm thị trường mới cho hàng hóa của Trung Quốc. Thay vào đó, mục tiêu cao nhất của Bắc Kinh có lẽ là nhằm tạo dựng ảnh hưởng đối với EU thông qua Italia.

Trước khi BRI được công bố năm 2013, đầu tư của Trung Quốc vào Italia, hoặc các nước châu Âu khác, vẫn không hề bị cản trở. Trong 15 năm qua, Anh đã thu hút khoảng 90 tỷ Euro đầu tư trực tiếp nước ngoài từ Trung Quốc. Đức đã thu hút khoảng 45 tỷ Euro và Italia 22 tỷ Euro.

Các nhà đầu tư Trung Quốc hiện sở hữu tập đoàn Pirelli của Italia, một trong những nhà sản xuất lốp ô tô hàng đầu thế giới, và nắm giữ một lượng cổ phần lớn trong ngân hàng Deutsche Bank của Đức. Gần đây, các doanh nhân Trung Quốc cũng đã sở hữu các đội bóng Aston Villa của Anh và AC Milan của Italia. Ngoài ra, Trung Quốc đã đầu tư vào nhiều cảng biển ở châu Âu, trong đó có một số cảng nằm ở những nước mà có lẽ sẽ không bao giờ tham gia BRI, như Pháp và Hà Lan. Khoản đầu tư cảng biển lớn nhất của Trung Quốc ở châu Âu là thương vụ mua lại cổ phần kiểm soát cảng Piraeus của Hy Lạp vào năm 2016, hai năm trước khi Hy Lạp ký thỏa thuận tham gia BRI.

Cũng có ý kiến đánh giá BRI là không rõ ràng - trái ngược với các thỏa thuận thương mại song phương chính thức vốn luôn ấn định rõ các hạng mục thuế quan và cơ chế giải quyết tranh chấp. Trong trường hợp của Italia với Trung Quốc, bản MoU không hề ép buộc bên nào phải "ký séc" cho bất cứ điều gì vì nó không mang tính ràng buộc. Tuy vậy, các lễ ký kết thỏa thuận liên quan đến BRI thường khiến người ta liên tưởng đến những khoản đầu tư lớn của Trung Quốc.

Mặc dù vậy, BRI có ý nghĩa mang tính biểu tượng khá lớn, đặc biệt trong trường hợp của Italia. Italia là thành viên sáng lập EU, nhà sản xuất các sản phẩm công nghiệp lớn thứ hai châu Âu (sau Đức), thành viên G7 đồng thời cũng là một trụ cột trong NATO. Đây là điều quan trọng trong bối cảnh EU đang tái đánh giá lại quan hệ với Trung Quốc và đang tranh luận khả năng có nên áp dụng cách tiếp cận cứng rắn với Trung Quốc như khối này từng làm cách đây 30 năm hay không.

Uỷ ban châu Âu mới đây đã coi Trung Quốc là một "đối thủ cạnh tranh về kinh tế". Điều này báo hiệu những hạn chế có thể được áp dụng đối với đầu tư và thương mại của Trung Quốc, trừ phi chính phủ Trung Quốc đáp ứng được các tiêu chí của Brussels về sự minh bạch, vấn đề trợ cấp, môi trường …

Italia không phải là đồng minh của Trung Quốc, nhưng một số nhà phân tích cho rằng Rome có thể sẽ ít nhiều ngả theo hướng có lợi cho chương trình nghị sự chiến lược của Bắc Kinh. Đây lại là một vấn đề đối với EU. Lý do là EU, bất chấp Brexit, vẫn tồn tại và vẫn đang đàm phán về các thỏa thuận thương mại cùng nhiều tiêu chuẩn khác nhân danh các nước thành viên. Italia sẽ có tiếng nói quan trọng trong các cuộc bỏ phiếu của EU, vốn đòi hỏi phải có sự nhất trí của đa số hoặc nhất trí hoàn toàn. Nếu Italia tác động nhằm xóa bỏ những khía cạnh gây bất lợi cho Trung Quốc trong bất kỳ đề xuất chính sách mới nào của EU, việc này có thể được coi là "món quà" đối với Bắc Kinh.

Theo TTXVN

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Vì sao Nga triển khai vũ khí chiến lược đến Crưm?
Vì sao Nga triển khai vũ khí chiến lược đến Crưm?
Bình luận quốc tếicon  20/03/2019 

Nga điều các máy bay ném bom chiến lược Tu-22M3 và hệ thống tên lửa Iskander tới bán đảo Crưm nhằm đối phó với lá chắn tên lửa Mỹ.

 
Ngày tồi tệ của ông Trump trong 'cơn ác mộng" điều tra Nga
Ngày tồi tệ của ông Trump trong 'cơn ác mộng" điều tra Nga
Bình luận quốc tếicon  14/03/2019 

Các công tố viên tại New York vừa truy tố thêm tội gian lận thế chấp cùng một số tội danh khác đối với Paul Manafort, cựu giám đốc tranh cử của Tổng thống Donald Trump.

 
Ông Trump chi những gì trong đề xuất ngân sách kỷ lục?
Ông Trump chi những gì trong đề xuất ngân sách kỷ lục?
Bình luận quốc tếicon  12/03/2019 

Tổng thống Trump vừa công bố đề xuất ngân sách kỷ lục 4,75 nghìn tỷ USD cho năm tài khóa 2020 với kế hoạch tăng chi tiêu quân sự và cắt giảm mạnh các chương trình trong nước như giáo dục và bảo vệ môi trường.

 
Tại sao có nhận định trái ngược về độ an toàn của Boeing 737 Max 8?
Tại sao có nhận định trái ngược về độ an toàn của Boeing 737 Max 8?
Bình luận quốc tếicon  13/03/2019 

Vụ tai nạn chết người thứ hai liên quan tới máy bay Boeing 737 Max 8 trong vòng chưa đầy 6 tháng qua đã đặt ra một câu hỏi: Dòng máy bay này có còn an toàn? 

 
Huawei được và mất gì khi khởi kiện chính phủ Mỹ?
Huawei được và mất gì khi khởi kiện chính phủ Mỹ?
Bình luận quốc tếicon  08/03/2019 

Động thái kiện chính phủ Mỹ của Tập đoàn Công nghệ Trung Quốc Huawei là nhằm bắn tín hiệu tập đoàn này sẵn sàng trải qua một quy trình công khai để lấy lại thanh danh.

 
Ông Trump có thoát nổi tình cảnh 'tứ bề thọ địch'?
Ông Trump có thoát nổi tình cảnh 'tứ bề thọ địch'?
Bình luận quốc tếicon  06/03/2019 

Các thành viên Dân chủ tại Hạ viện Mỹ vừa khởi động một "cuộc tổng tấn công" nhằm vào mọi góc cạnh trong đời sống chính trị, kinh doanh và cá nhân của Tổng thống Donald Trump.

Mỹ gây áp lực thương mại với Ấn Độ kéo theo hậu quả nào?
Mỹ gây áp lực thương mại với Ấn Độ kéo theo hậu quả nào?
Bình luận quốc tếicon  06/03/2019 

Việc Tổng thống Mỹ Donald Trump cố gây áp lực thương mại lên Ấn Độ được coi là “phát súng cảnh cáo” song các chuyên gia quan ngại điều này có thể dẫn tới hậu quả về chính trị.

Giới chức Mỹ, Triều đánh giá thế nào về thượng đỉnh ở Hà Nội?
Giới chức Mỹ, Triều đánh giá thế nào về thượng đỉnh ở Hà Nội?
Bình luận quốc tếicon  04/03/2019 

Giới chức Mỹ và Triều Tiên đã chính thức lên tiếng về kết quả hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Kim Jong Un ở Hà Nội.

Việt Nam – Mảnh đất của hòa giải
Việt Nam – Mảnh đất của hòa giải
Việt Nam và thế giớiicon  25/02/2019 

Khi tới thủ đô Hà Nội để gặp Tổng thống Mỹ Donald Trump, Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong Un sẽ biết đến những giá trị từ sự hòa giải.

Vì sao không ai muốn lãnh đạo bộ quốc phòng dưới quyền ông Trump?
Vì sao không ai muốn lãnh đạo bộ quốc phòng dưới quyền ông Trump?
Bình luận quốc tếicon  22/02/2019 

Tìm kiếm được một nhân vật mà cả Tổng thống Donald Trump và Thượng viện ưng ý thay thế hẳn cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ James Mattis là việc không dễ dàng.

Đã tới lúc tính chuyện đoàn tụ gia đình Mỹ-Triều?
Đã tới lúc tính chuyện đoàn tụ gia đình Mỹ-Triều?
Bình luận quốc tếicon  22/02/2019 

Một số chuyên gia cho rằng, tại hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Triều lần hai ở Việt Nam, Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Kim Jong Un nên bàn chuyện đoàn tụ người Mỹ gốc Triều với gia đình bị ly tán.

Triều Tiên sẽ bỏ 'vương miện hạt nhân' Yongbyon tại hội nghị ở Hà Nội?
Triều Tiên sẽ bỏ 'vương miện hạt nhân' Yongbyon tại hội nghị ở Hà Nội?
Bình luận quốc tếicon  21/02/2019 

Gần như suốt 4 thập niên qua, các tham vọng hạt nhân của Triều Tiên tập trung vào một tổ hợp rộng lớn ẩn náu giữa đồi núi ở phía bắc Bình Nhưỡng.

Singapore tổ chức thượng đỉnh Mỹ - Triều như thế nào?
Singapore tổ chức thượng đỉnh Mỹ - Triều như thế nào?
Bình luận quốc tếicon  20/02/2019 

Được chọn đăng cai hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Triều 2018, Singapore đã đầu tư nhiều công sức, tiền của để hoàn thành tốt vai trò nước chủ nhà.

Triều Tiên có thể lặp lại 'phép màu' kinh tế Việt Nam ra sao?
Triều Tiên có thể lặp lại 'phép màu' kinh tế Việt Nam ra sao?
Bình luận quốc tếicon  20/02/2019 

Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ - Triều lần thứ 2 sắp tới được kỳ vọng mở ra cơ hội cho Triều Tiên trong phát triển kinh tế.

Sẽ có đột phá tại thượng đỉnh Trump – Kim lần 2?
Sẽ có đột phá tại thượng đỉnh Trump – Kim lần 2?
Bình luận quốc tếicon  12/02/2019 

Trước khi gặp nhau vào cuối tháng này, Tổng tống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong Un chịu áp lực phải đạt được thỏa thuận tiến gần hơn tới chấm dứt mối đe dọa hạt nhân Triều Tiên.

Nhìn lại chặng đường ngoại giao Mỹ-Triều Tiên
Nhìn lại chặng đường ngoại giao Mỹ-Triều Tiên
Bình luận quốc tếicon  15/02/2019 

Đã 8 tháng kể từ khi Tổng thống Mỹ và Chủ tịch Triều Tiên gặp mặt lần đầu tại Singapore. Cùng nhìn lại chặng đường ngoại giao Mỹ-Triều từ Singpore tới Việt Nam, nơi hai nhà lãnh đạo dự kiến gặp lần hai vào cuối tháng 2.

Chuyên gia Nga đánh giá về việc Mỹ rút khỏi INF
Chuyên gia Nga đánh giá về việc Mỹ rút khỏi INF
Bình luận quốc tếicon  02/02/2019 

Sau khi Mỹ tuyên bố tạm ngừng thực hiện Hiệp ước Các lực lượng hạt nhân tầm trung (INF) từ ngày 2/2, các chuyên gia của Nga đã có nhận định khác nhau về sự kiện này.

Mỹ cảnh báo 'đe dọa an ninh mạng' từ Nga-Trung
Mỹ cảnh báo 'đe dọa an ninh mạng' từ Nga-Trung
Bình luận quốc tếicon  30/01/2019 

Báo cáo tình báo mới của Mỹ cho rằng, các mối đe dọa mạng từ Trung Quốc và Nga ngày càng đáng ngại.

Giải mã chiến thuật bà Pelosi buộc ông Trump 'vẫy cờ trắng'
Giải mã chiến thuật bà Pelosi buộc ông Trump 'vẫy cờ trắng'
Bình luận quốc tếicon  29/01/2019 

Tổng thống Mỹ Donald Trump cuối cùng đã phải nhượng bộ trong cuộc chiến ngân sách tường biên giới, đồng ý tạm chấm dứt tình trạng chính phủ nước này đóng cửa một phần.

Điều khiến Huawei rơi vào 'cát lún'
Điều khiến Huawei rơi vào 'cát lún'
Bình luận quốc tếicon  30/01/2019 

Tập đoàn viễn thông hàng đầu Trung Quốc Huawei đang trở thành tâm điểm căng thẳng ngày càng gia tăng giữa Bắc Kinh và Washington.

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN