Ngày 2/9/1945, chàng trai Hoàng Huệ, 17 tuổi, người Yên Hưng, Quảng Yên cũ (nay là Quảng Ninh) cùng thanh niên địa phương treo cờ, băng rôn mừng ngày Độc lập. 81 năm sau, ở tuổi 99, ông đón Tết Độc lập trong niềm vui nhận Huy hiệu 80 năm tuổi Đảng.
Hai năm qua, cứ mỗi dịp hè về, căn nhà nhỏ của anh Bàn Phụ Cán tại xã biên giới Đắk Wil (Lâm Đồng) lại rộn rã tiếng đọc bài của hơn 40 học sinh người dân tộc Dao Đỏ.
Hiểu tiếng nói, phong tục và tập quán của đồng bào Ê Đê, Trung tá Y Dham Byă - Phó trưởng Công an xã Quảng Phú (Đắk Lắk) chủ động tiếp cận và nắm chắc tình hình cơ sở, góp phần ngăn ngừa tội phạm, giữ vững an ninh trật tự và an ninh tôn giáo.
Mới 37 tuổi, anh Nguyễn Văn Huấn đã “một nách ba vai”: Bí thư Chi bộ, Trưởng xóm và Người có uy tín. Từ tranh chấp đất đai đến bất hòa gia đình, anh chọn cách đến tận nhà, nghe từng bên giãi bày rồi dùng cả “lý” và “tình” để hóa giải.
Đã từng là những lâm tặc, không biết bao nhiêu cây rừng đã ngã xuống dưới bàn tay họ. Nhưng nay, họ đã “rửa tay gác kiếm” để canh gác cho những cánh rừng.
Chiến tranh đã lùi xa, những nữ chiến sĩ người Gia Rai năm xưa tiếp tục cống hiến cho buôn làng trong vai trò nữ già làng, Người có uy tín, góp phần xây dựng cộng đồng bình yên, đoàn kết và phát triển.
Ẩn dưới lớp lá màu xanh biếc, những quả bầu khổng lồ nặng 5-7 cân lăn trên mặt đất. Việc trồng bầu lấy hạt xuất khẩu với giá khoảng 400.000 đồng/kg đang mở ra hướng sản xuất mới.
Từng là loại củ giúp đồng bào vùng cao Thanh Hóa vượt qua những ngày giáp hạt, củ mài nay trở thành sản phẩm mang lại giá trị kinh tế tại xã Pù Nhi. Từ việc chế biến sâu, sản vật này đang được địa phương định hướng xây dựng sản phẩm OCOP.
Từ ngôi nhà sàn cũ, ông Phạm Văn Lá, người dân tộc Thái, đã xây dựng homestay trở thành điểm đến thu hút hàng vạn lượt khách mỗi năm. Mô hình không chỉ tạo sinh kế cho người dân bản mà còn góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc vùng cao.
Từ hộ nghèo, anh A Đuk, dân tộc Ba Na, thôn Hơ Moong, xã Sa Bình, tỉnh Quảng Ngãi trở thành hộ giàu nhờ trồng cây cà phê thả đọt và trồng xen cây sầu riêng.
Đất nước hòa bình, nữ Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân Kpă Ó vẫn tiếp tục phát huy uy tín, trách nhiệm, giúp người dân phát triển kinh tế, từng bước xóa bỏ các hủ tục lạc hậu.
Từng tưởng như mình đã bỏ mạng ở các hang ổ lừa đảo ở Campuchia, giờ đây A Kun (sinh năm 2005, dân tộc Xơ Đăng), thôn Đăk Na, xã Đăk Sao, tỉnh Quảng Ngãi đã có cuộc sống bình yên ở bản làng - nơi em sinh ra và lớn lên.
Từ những cuốn sổ tay chiến trường, cựu chiến binh Nông Hải Dự đã dành thời gian tìm kiếm, kết nối thông tin để đưa các liệt sĩ trở về quê mẹ.
Theo đuổi hướng sản xuất nông nghiệp sạch nơi vùng biên, anh Lò Văn Sơn, người dân tộc Thái ở xã Ea Bung, tỉnh Đắk Lắk, đã xây dựng thành công vùng nguyên liệu ớt xuất khẩu rộng 10ha, mang lại doanh thu hàng tỷ đồng mỗi năm.
Khi Mẹ Việt Nam Anh hùng cuối cùng của xã vẫn còn đó, ký ức về những người con đã ngã xuống vì Tổ quốc vẫn được gìn giữ như một phần lịch sử sống của vùng đất này.
Hơn nửa thế kỷ sau chiến tranh, cựu chiến binh người Sán Dìu Đỗ Văn Thông, phường Quang Hanh (Quảng Ninh) vẫn giữ tấm bản đồ ấy như báu vật. Đó là "tọa độ ký ức", dẫn đường cho hành trình gần 30 năm ngược rừng Tây Nguyên tìm đồng đội còn nằm lại.
“Tôi không giữ cho riêng mình, càng không giữ để bán". Đó là tâm sự của ông Trương Quốc Đô ở xã Kim Phú, tỉnh Quảng Trị khi nói về rừng lim mà ông giữ gìn suốt 33 năm qua.
Hơn hai thập kỷ qua, vợ chồng ông Hồ Văn Minh và bà Hồ Thị Hà ở xã Phước Trà, TP Đà Nẵng vẫn miệt mài truyền dạy múa cồng chiêng, làm trang phục truyền thống và gìn giữ những giá trị văn hóa của đồng bào Ca Dong.
Đối với đồng bào Ba Na ở vùng đất phía Tây tỉnh Quảng Ngãi, sử thi không chỉ là những câu chuyện về các anh hùng huyền thoại, mà còn là nơi lưu giữ ký ức cộng đồng, lịch sử bản làng và những giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ.
Giữa vùng cao Chúng Pả A, tỉnh Tuyên Quang, tiếng khèn của Nghệ nhân Ưu tú Vàng Chá Thào không chỉ ngân lên trong lễ hội, mà còn vang vọng trong từng đổi thay của bản làng.
Sinh ra và lớn lên ở vùng đất Sóc Trăng cũ (sau này sáp nhập vào thành phố Cần Thơ), Lâm Thị Hậu (sinh năm 1996) luôn mang trong mình một tình yêu cháy bỏng với những điệu múa, trang phục truyền thống của dân tộc.
Tuổi thơ gắn với ngày Huổi Lọng còn là bản nghèo giữa đại ngàn Tây Bắc, Lò Văn Yên hiểu hơn ai hết nỗi vất vả của người dân nơi đây. Trở thành Bí thư Chi bộ, anh mang theo niềm tin giản dị: muốn bà con thay đổi, người cán bộ phải thay đổi trước.
Mồ côi cha từ nhỏ, tuổi thơ gắn liền với những bữa cháo trắng của mẹ, trên lưng chị đến trường, chàng trai người Ê Đê Y Saciên Kbuôr (35 tuổi) đã bước ra thế giới, làm việc qua nhiều quốc gia, trước khi quyết định trở về cống hiến cho quê hương.
Bằng tiếng nói gần gũi, sự tận tâm và trách nhiệm với cộng đồng, những Người có uy tín ở Tây Nam Bộ đang góp phần giữ gìn khối đại đoàn kết dân tộc, lan tỏa những giá trị tốt đẹp nơi phum, sóc.
Giữa núi rừng biên cương Cao Bằng, nơi lòng yêu nước được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, bản làng đã nuôi lớn một chàng trai dân tộc Tày, để rồi từ đó viết nên huyền thoại mang tên La Văn Cầu.
Ý chí thép La Văn Cầu được dựng nên từ thuở chưa đến đôi mươi. Từ tinh thần Đông Khê đến yêu cầu bảo vệ Tổ quốc, lòng yêu nước, ý chí cống hiến và trách nhiệm đặt lợi ích quốc gia lên trên hết vẫn là những giá trị bền vững, soi đường cho hôm nay.
